Język niemiecki w Austrii

Österreichisches Deutsch
Obszar	Austria, Południowy Tyrol
Liczba mówiących	8,5 miliona
Klasyfikacja genetyczna	Języki indoeuropejskie *Języki germańskie **Języki zachodniogermańskie ***Język niemiecki ****Język niemiecki w Austrii
Pismo	łacińskie
Status oficjalny
język urzędowy	Austria
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
Wikipedia w języku niemieckim

Język niemiecki w Austrii, potocznie Österreichisch – różnorodne formy wykorzystania języka niemieckiego na terenie Austrii, które odróżniają się od standardowych elementów literackiej wersji tego języka. Jego obszar występowania nie pokrywa się z granicami państwa austriackiego.

Dla 88% Austriaków językiem ojczystym jest język niemiecki. Stanowi on także, zgodnie z ósmym artykułem konstytucji język urzędowy.

Austriacyzmy

W Austrii używa się kilku tysięcy (według niem. Wikipedii ok. 7000) słów specyficznych dla tego kraju.

23 nazwy potraw specyficzne dla Austrii

Poniższe 23 nazwy artykułów spożywczych używane w Austrii zapisano w 10 protokole traktatu akcesyjnego:

Austria	Niemcy	Polska
Beiried (n)	Roastbeef	rostbef
Eierschwammerl (n, z reguły w liczbie mnogiej)	Pfifferlinge	pieprznik jadalny (kurka)
Erdäpfel (m, z reguły w liczbie mnogiej)	Kartoffeln	ziemniak
Faschiertes (n)	Hackfleisch	mięso mielone
Fisole (f, z reguły w liczbie mnogiej)	Grüne Bohnen	fasola
Grammel (f, z reguły w liczbie mnogiej)	Grieben	smalec
Hüferl (n)	Hüfte	biodro
Karfiol (m)	Blumenkohl	kalafior
Kohlsprossen (f)	Rosenkohl	brukselka
Kren (m)	Meerrettich	chrzan
Lungenbraten (m)	Filet	polędwica
Marille (f)	Aprikose	morela
Melanzani (f)	Aubergine	oberżyna, bakłażan
Nuss (f) (Fleisch, kul.)	Kugel
(Schlag)Obers (n)	Sahne, Rahm	śmietana
Paradeiser (m)	Tomate	pomidor
Powidl (n)	Pflaumenmus, Latwerge	powidła
Ribisel (f)	Johannisbeere	porzeczka
Rostbraten (m)	Rostbraten, Hochrippe	pieczeń
Schlögl (m)	Keule
Topfen (m)	Quark	twaróg
Vogerlsalat (m)	Feldsalat
Weichsel (f)	Sauerkirsche	wiśnia

Typowe słownictwo

• Beistrich (m) - przecinek (niem. Komma(n))
• Heuriger - restauracja, w której podaje się wino własnej produkcji z ostatniego roku - Heuriger (Wein)
• Jänner (m) - styczeń (niem. Januar)
• Feber (m) - luty (niem. Februar)
• heuer - w tym roku (niem. in diesem Jahr, dieses Jahr)
• Trafik (f), Tabaktrafik (f) - kiosk (niem. Kiosk (m), Tabakladen (m))
• Kasten (m) - szafa (niem. Schrank (m))
• Sessel (m) - krzesło (niem. Stuhl (m))
• verkühlt - przeziębiony (niem. erkältet)
• Zuseher (m) - widz (niem. Zuschauer)

Różnice rodzaju gramatycznego

Poniższe rzeczowniki różnią się rodzajem (w pierwszej kolumnie użycie typowe dla Austrii, w drugiej dla Niemiec):

• der Akt – die Akte
• das (także der) Brezel – die Brezel
• das Cola – die Cola (także w Badenii-Wirtembergii, Palatynacie i Bawarii)
• der Gehalt – das Gehalt (miesięczna pensja)
• das Joghurt (także die Joghurt) – der Joghurt
• das Keks – der Keks
• das E-Mail – die E-Mail
• das SMS - die SMS
• das Monat – der Monat (są wyjątki)
• der (raczej das) Radio – das Radio (także w Badenii-Wirtembergii i Bawarii)
• der Teil – das Teil (w Austrii raczej „das Stück“)
• das (także der) Prospekt - der Prospekt (także potocznie w północnych Niemczech)