Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Jan Śniadecki (ur. 29 sierpnia 1756 w Żninie, zm. 9 lub 21 listopada 1830 w Jaszunach koło Wilna) – polski astronom, matematyk, filozof i geograf.
Spis treści |
Syn Jędrzeja i Franciszki z d. Giszczyńska i brat Jędrzeja Śniadeckiego.
Zajmował się zagadnieniami pedagogiki, językoznawstwa i filozofii. Mówiono o nim, iż jest: "arcykapłanem umiejętności na całą Polskę i Litwę"[1]. Wykształcenie średnie zdobywał w Gimnazjum w Trzemesznie. Studiował na Akademii Lubrańskiego i Akademii Krakowskiej. Był również studentem Uniwersytetu w Paryżu, gdzie kontynuował studia matematyczne. W 1781 r. został profesorem matematyki i astronomii w Krakowie. W 1782 r. wystąpił z projektem zbudowania obserwatorium astronomicznego w Krakowie na terenie Ogrodu Botanicznego. W 1784 (rok po braciach Montgolfier) wraz z Janem Jaśkiewiczem skonstruował pierwszy w Polsce balon. W filozofii był wrogiem metafizyki i romantyzmu, spekulacji i apriorycznych dociekań. Był zwolennikiem empiryzmu, oraz przeciwnikiem Kanta. Głównym jego dziełem filozoficznym była Filozofia umysłu ludzkiego (1822). Na jego osobie wzorowana była postać Starca z ballady Romantyczność Adama Mickiewicza. Opublikował Geografię, czyli opisanie matematyczne i fizyczne Ziemi (1804).
Przyczynił się do upowszechnienia polskiej terminologii matematycznej.
W 1812 został członkiem utworzonej przez cesarza Napoleona I Bonaparte Komisji Rządu Tymczasowego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Był członkiem rzeczywistym Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk[2], oraz członkiem korespondentem Rosyjskiej Akademii Nauk w Petersburgu.
Na cześć uczonego została nazwana jedna z planetoid 1262 Sniadeckia oraz Śniadecki, krater na Księżycu. Patron I Liceum Ogólnokształcącego w Żninie, XXX Liceum Ogólnokształcącego w Warszawie, II LO w Kielcach, Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich oraz Zespołu Szkół Technicznych w Grudziądzu im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich, Liceum Ogólnokształcące im. Braci Śniadeckich w Zgorzelcu.
|
|||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||
