Jan Janusz Pryziński (ur. 21 czerwca 1879, zm. 1959) – pułkownik dyplomowany kawalerii Wojska Polskiego.
W czasie I wojny światowej walczył w Legionach Polskich. Był dowódcą plutonu w 3 szwadronie kawalerii II Brygady Legionów, a w czerwcu 1915 dowódcą 6 szwadronu 2 Pułku Ułanów. W 1920, w czasie wojny z bolszewikami był szefem sztabu 6 Dywizji Piechoty.
W latach 1922-1923 był słuchaczem Kursu Doszkolenia Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie. Z dniem 15 października 1923, po ukończeniu kursu i uzyskaniu dyplomu naukowego oficera Sztabu Generalnego, przydzielony został do Dowództwa Okręgu Korpusu Nr VI we Lwowie, na stanowisko zastępcy szefa sztabu [1]. W listopadzie 1924 przeniesiony został do Inspektoratu Armii Nr V na stanowisko I referenta [2], pozostając oficerem nadetatowym 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich [3]. W 1927 pełnił obowiązki dowódcy 9 Pułku Ułanów Małopolskich.
Z dniem 30 czerwca 1928 przeniesiony został z dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych w stan nieczynny na okres 12 miesięcy [4] i mianowany starostą powiatowym w Zmościu [5]. Z jego inicjatywy zbudowane zostało lotnisko Zamość-Mokre. W 1934 pozostawał na ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III z przydziałem mobilizacyjnym do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr I, w grupie reklamowanych na 12 miesięcy, w stopniu pułkownika dylomowanego ze starszeństwem z 1 stycznia 1928 i 4 lokatą na liście starszeństwa oficerów stanu spoczynku kawalerii [6]. W kampanii wrześniowej 1939 w Dowództwie Frontu Południowego. 11 września został ranny w czasie walk o Sambor. Następnego dnia powrócił do Lwowa [7]. Po II wojnie światowej zamieszkał u syna w Komorowie. Zmarł w 1959. Pochowany został w Pęcicach.
Był żonaty. Miał troje dzieci: Jan Bohdan był żołnierzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, a po wojnie radcą prawnym, Krystyna Ewa vel Ewa Stojowska (1908-1996), aktorka, żołnierz Armii Krajowej, pierwsza żona Wiktora Budzyńskiego. Druga córka była księgarzem.
Awanse służbowe
- chorąży - 29 września 1914
- podporucznik - 2 listopada 1914
- porucznik - 11 listopada 1915 [8]
- kapitan
- major - zatwierdzony 9 września 1920 z dniem 1 kwietnia 1920 [9]
- podpułkownik - 1922 zweryfikowany ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 w korpusie oficerów jazdy
- pułkownik - 1 stycznia 1928 ze starszeństwem z 1 stycznia 1928 i 8 lokatą w korpusie oficerów kawalerii [10]
Ordery i odznaczenia
Przypisy
- ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 63 z 27.09.1923 r.
- ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 120 z 12.11.1924 r.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 s. 40, 539, 598.
- ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 11 z 24.07.1928 r.
- ↑ Piotr Stawecki, O dominacji wojskowych ... s. 340.
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 s. 335, 847.
- ↑ Ryszard Dalecki, Armia "Karpaty" ... s. 160 błędnie podaje, że był podpułkownikiem.
- ↑ Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich ... s. 42.
- ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 36 z 22.09.1920 r.
- ↑ Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 1 z 02.01.1928 r.
[edytuj] Źródła, bibliografia i linki zewnętrzne
- Lista starszeństwa oficerów Legionów Polskich w dniu oddania Legionów Polskich Wojsku Polskiemu (12 kwietnia 1917), Warszawa 1917
- Rocznik Oficerski 1924, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1934, L.dz. 250/mob.
- Dzienniki Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych 1920-1928
- Piotr Stawecki, O dominacji wojskowych w państwowym aparacie cywilnym w Polsce w latach 1926-1939, Wojskowy Przegląd Historyczny Nr 3 (35), Warszawa 1965
- Ryszard Dalecki, Armia "Karpaty" w wojnie obronnej 1939 r., Krajowa Agencja Wydawnicza, Rzeszów 1989, wyd. II, ISBN 83-03-02830-8
- Lidia Kulczyńska-Pilich, Ludzie i ich domy, wywiad z Małgorzatą Słodkowską, wnuczką płk. dypl. Jana Janusza Pryzińskiego, Magazyn Parafialny Parafii NMP w Komorowie Nr 3 (88) z 31 V 2009
- Mariusz Kardas, Droga do chwały 2 Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich 1914-1944, strona internetowa Stowarzyszenia Szwadron Kawalerii im. 2. Pułku Szwoleżerów Rokitniańskich