Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Jan Szczepanik „polski Edison” |
|
 |
|
| Data i miejsce urodzenia | 13 czerwca 1872 Rudniki k. Mościsk |
| Data i miejsce śmierci | 18 kwietnia 1926 Tarnów |
| Miejsce spoczynku | Stary Cmentarz w Tarnowie |
| Zawód | wynalazca, nauczyciel |
| Narodowość | polska |
| Edukacja | seminarium nauczycielskie |
| Wyznanie | katolickie |
| Rodzice | Marianna |
| Małżeństwo | Wanda |
| Dzieci | Andrzej Zbigniew Bogdan Bogusław Maria |
| Odznaczenia | |
 |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Jan Szczepanik (ur. 13 czerwca 1872 w Rudnikach k. Mościsk, zm. 18 kwietnia 1926 w Tarnowie) – polski nauczyciel, wynalazca zwany „polskim Edisonem” i „galicyjskim geniuszem”. Opisany w dwóch artykułach przez Marka Twaina.
Spis treści |
Nieślubny syn Marianny, córki rolników ze Zręcina k. Krosna (ur. 1841). Wychowany przez Salomeę i Wawrzyńca Gradowiczów w Krośnie, gdzie uczęszczał do szkoły ludowej. Następnie uczył się w Gimnazjum w Jaśle i seminarium nauczycielskim w Krakowie. Do 1896 r. pracował jako nauczyciel w podkrośnieńskich wsiach – najpierw w Potoku, następnie w Korczynie i Lubatówce.
Jest autorem 50 wynalazków i kilkuset opatentowanych pomysłów technicznych z dziedziny fotografii barwnej, telewizji, barwnego tkactwa i innych. W 1897 opatentował telektroskop, urządzenie do przesyłania na odległość ruchomego obrazu kolorowego wraz z dźwiękiem, protoplastę dzisiejszej telewizji. W latach 1918-1925 opracował system filmu barwnego, wysoko ceniony za bliskie realizmowi oddawanie kolorów. Pracował także nad odtwarzaniem filmu dźwiękowego. Udało mu się stworzyć kamizelkę kuloodporną (opatentował ją niemal w tym samym czasie inny Polak - Kazimierz Żegleń) z jedwabnej tkaniny z cienkimi blachami stalowymi. Wynalazek ten przyniósł Szczepanikowi sławę, ponieważ obronił przed zamachem króla hiszpańskiego Alfonsa XIII, który w dowód wdzięczności udekorował Szczepanika wysokim odznaczeniem państwowym. Podobnie zamierzał uczynić Mikołaj II, jednakże Szczepanik z pobudek patriotycznych odmówił przyjęcia orderu; zatem zamiast orderu car obdarował go złotym zegarkiem wysadzanym brylantami.
Od 1902 r. Szczepanik był związany z Tarnowem. Posiadał swoje pracownie m.in. w Wiedniu, Berlinie i w Dreźnie. Zmarł 18 kwietnia 1926 r. w Tarnowie. Pochowany na Cmentarzu Starym. Jest patronem szkół w Łodzi, Krośnie i Tarnowie. Od 2003 r. w Tarnowie działa Fundacja im. Jana Szczepanika, której głównym celem jest popularyzacja postaci patrona.
Opakowanie kolorowego papieru fotograficznego
Prezentacja kamizelki kuloodpornej
Maszyna tkacka
Artykuł M. Twaina o Szczepaniku
Nekrolog z adresem zamieszkania wynalazcy. Dzisiaj to ulica Chopina w Tarnowie.
Grób Jana Szczepanika na Starym Cmentarzu w Tarnowie
