Jarovce

Jarovce
Herb
Kościół św. Mikołaja
Państwo	Słowacja
Powiat	Bratysława V
Starosta	Pavel Škodler
Powierzchnia	58,06 km²
Wysokość	130 m n.p.m.
Populacja (2005) • liczba ludności • gęstość	1227 56 os./km²
Położenie na mapie Słowacji Jarovce
48°04′N 17°07′E
Położenie na mapie Bratysławy

Jarovce (węg. Horvátjárfalu, niem. Kroatisch Jahrndorf, chor. Hrvatski Jandrof) – niewielka dzielnica Bratysławy położona w południowej części miasta, w powiecie Bratysława V. W pobliżu znajdowało się słowacko-austriackie przejście graniczne Jarovce – Kittsee.

Historia

Teren Jarovców był zasiedlony już w okresie rzymskim, kiedy to w niedalekich Rusovcach znajdował się obóz Gerulata. Po raz pierwszy były wzmiankowane w 1208 pod nazwą Ban. W XV wieku wieś przestała istnieć w wyniku epidemii oraz prowadzonych wojen Macieja Korwina z cesarzem rzymsko-niemieckim Fryderykiem III.

Kolejną osadę założyli Chorwaci, uciekający w XVI przed Turkami ze swoich ojczystych stron i przesiedlani w okolice Bratysławy przez swoich panów. Miejscowość nazwali Chorvatskou Vsou – Horváth falu. Stąd wzięły się także nazwy niemieckie (Kroatisch-Jarendorf, Kroatisch-Jándorf czy współczesna Kroatisch Jahrndorf). W XVIII wieku obok społeczności chorwackiej pojawili się Niemcy i Węgrzy.

Pod koniec Austro-Węgier oraz w dwudziestoleciu międzywojennym Chorwaci stanowili 80% mieszkańców (ok. 17% Niemców, pozostali to głównie Węgrzy).

Na Węgrzech Jarovce leżały w komitacie Moson (niem. Wieselburg), po reformie administracyjnej w 1925 w komitacie Győr-Moson-Pozsony, a w latach 1945-1947 – Győr-Moson. W 1947 po paryskim traktacie pokojowym przyłączono je do Czechosłowacji wraz z sąsiednimi wsiami Rusovce (Oroszvár) i Čunovo (Dunacsún) jako część tzw. przyczółka bratysławskiego. Nie miało to żadnego uzasadnienia narodowościowego, gdyż Słowacy tutaj nie mieszkali, ale jedynie strategiczne (chęć odsunięcia granicy węgierskiej od rogatek Bratysławy). W latach 1947-1950 Jarovce należały administracyjnie do Rusovców, a od 1950 jako samodzielna wieś do powiatu Bratislava-vidiek. W 1972 włączono je w granice Bratysławy.

Obecnie (w 2001) Chorwaci stanowią 20% mieszkańców (najliczniejsza chorwacka społeczność w Słowacji), jest też niewielka grupa Niemców, Węgrów oraz Czechów.

Zabytki

• kościół rzymskokatolicki pw. św. Mikołaja z 1765, zniszczony całkowicie pod koniec II wojny światowej przez wycofujące się oddziały niemieckie. Odbudowa trwała przez wiele lat po wojnie.

Ciekawostki

W pobliżu, za granicą austriacką, znajduje się miejscowość Deutsch Jahrndorf (węg. Németjárfalu, słow. Nemecké Jarovce). Mimo identycznego trzonu nazwy nie była to nigdy część słowackich Jarovców.

Linki zewnętrzne

• Strona internetowa dzielnicy (sk)