Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane stronyJerzy Adam Kowalski - ur. w 1958 roku w Bzowcu (pow. krasnostawski), polski organizator i popularyzator nauki. Do szkół uczęszczał w Chełmie i Strzelcach Opolskich; absolwent Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie w latach 1977-84 studiował nauki polityczne, dziennikarstwo i psychologię. W latach 1975-77 dziennikarz Trybuny Opolskiej oraz Sztandaru Młodych, 1993-95 wydawca i redaktor naczelny prasy lokalnej[1]. Obecnie jest prezesem fundacji Instytut Badań Seksualnych w Opolu[2].
Wydana w 2011 roku książka Homo eroticus jest pierwszą w polskim piśmiennictwie obszerniejszą publikacją omawiającą ewolucję seksualności człowieka; omawia zarówno aspekt biologiczny, jak i społeczny tej ewolucji. Autor dokonuje krytycznej analizy kilku słynnych teorii naukowych, np. teorii C. Owena Lovejoya dotyczącej narodziny monogamii u przodków człowieka, koncepcji ewolucyjnej roli ognia Richarda Wranghama czy hipotezy na temat genezy nagości skóry u człowieka, przedstawionej przez Desmonda Morrisa. Książka zawiera też sugestie autora dotyczące rozwiązania kilku istotnych kwestii badawczych.
Wyewoluowanie ludzkiej postaci seksualności dokonało się w paleolicie i objęło wiele właściwości biologicznych człowieka. Autor wyróżnia cztery główne obszary tych zmian i nazywa je rewolucjami seksualnymi paleolitu. Były to: 1) wydłużenie okresu aktywności seksualnej u obu płci na okres całego roku, 2) ukrycie oznak owulacji u kobiet, 3) wykształcenie charakterystycznych, odmiennych ornamentów płciowych u obu płci, 4) zmiana cyklu życiowego jednostki polegająca na wydłużeniu okresu dzieciństwa i wydłużeniu całego życia. Bardziej złożone były przemiany, jakie się dokonały w życiu społecznym. Objęły one przede wszystkim rozbicie oraz egalitaryzację dawnych sztywno zhierarchizowanych struktur społecznych (haremowych), włączenie w obręb grupy marginalizowanej dotąd młodzieży męskiej, stworzenie sfery intymności, głównie poprzez wynalezienie indywidualnych domostw oraz zastosowanie ubioru. Wszystkie te przemiany te znalazły swój najpełniejszy wyraz w stworzeniu ludzkich form małżeństwa.
Autor omawia dawniejsze koncepcje promiskuityzmu, matriarchatu, małżeństw grupowych oraz przedstawia początki dwóch istniejących dzisiaj form małżeństwa - poligynii i monogamii. Pytanie o genezę monogamii jest jedną z bardziej palących kwestii antropologii kulturowej. Autor stoi na stanowisku, iż monogamia szerzej przyjęła się dopiero u zarania epoki historycznej i miała głównie podłoże ekonomiczne. Ważne jest rozróżnienie pomiędzy monogamią nominalną (jednostronną), którą pozostaje właściwie faktyczną poligynią, oraz monogamią faktyczną. Interesujące są rozważania dotyczące sposobów utwierdzenia ustroju małżeńskiego przy pomocy kreowania powszechnych systemów wartości, szczególnie systemów religijnych i prawnych. Religia znalazła punkty styczne z seksualnością dopiero w epoce agrarnej, kiedy dokonano odkrycia mechanizmu wegetacji roślin i rozrodu zwierząt, i powiązano je z istniejącym wcześniej aseksualnym, wyłącznie żeńskim kultem płodności zwierzyny łownej. Zaowocowało to m.in. wzbogaceniem rytuałów religijnych o obrzędy falliczne i orgiastyczne.
Główną tezą książki jest stwierdzenie, że istotnych różnic pomiędzy życiem seksualnym człowieka i zwierząt należy się doszukiwać nie w biologii, lecz w sferze kultury. Tylko człowiek zdolny jest do wytwarzania erotyki jako kulturowej nadbudowy nad życiem seksualnym.
