Jerzy Głazek

Jerzy Głazek (ur. 10 lipca 1936 w Warszawie, zm. 3 lipca 2009 w Poznaniu) – polski geolog i speleolog, profesor, taternik.

Brat himalaisty i matematyka Kazimierza Głazka, syn zoologa Stanisława Głazka.

Życiorys

Studiował geologię na Uniwersytecie Wrocławskim, po dwóch latach przeniósł się na Uniwersytet Warszawski, gdzie w 1959 obronił pracę magisterską o masywie Koszystej w Tatrach. W czasie studiów został zatrudniony w 1956 jako asystent na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie pracował do 1991. Od 1991 do śmierci pracował na Uniwersytecie Poznańskim. W latach 60. XX w. wyjechał na badania geologiczne do Wietnamu i na podstawie zebranych tam materiałów doktoryzował się na Uniwersytecie Warszawskim w 1966. Badania krasu kopalnego (paleokrasu) stały się bazą habilitacji z 1990. W 1998 otrzymał tytuł profesorski, w 2005 został członkiem PAU.

J. Głazek zajmował się bardzo szeroką tematyką geologiczną. W pierwszym okresie badawczym studiował głównie budowę geologiczną skał osadowych oraz tektonikę Tatr, gdzie wykonywał też mapy geologiczne, następnie budowę i tektonikę jury rejonu Gór Świętokrzyskich, a w ostatnich dekadach swojej pracy przede wszystkim kras kopalny. W trakcie prac geologicznych odkrył i opisał szereg stanowisk paleontologicznych. Zajmował się też problemami tektoniki globalnej. Jest autorem około 400 publikacji naukowych, w tym wielu monografii.

Do głównych osiągnięć J. Głazka należy rewizja zasięgu jednostki wierchowej oraz jednostek reglowych we wschodnim sektorze polskiej części Tatr, udowodnienie, że utwory mezozoiku Gór Świętokrzyskich powstawały w ryfcie i że wzdłuż strefy Teisseyre’a-Tornquista nie zachodziły znaczące przesunięcia poziome. W zakresie badań nad krasem ustalił, że klimat nie jest jedynym głównym czynnikiem determinującym rozwój i siłę procesów krasowych. Zainicjował w Polsce stosowanie datowań izotopowych dla nacieków jaskiniowych. Ustanowił nowy typ genetyczny jaskiń: jaskinie proglacjalne.

Odznaczenia i wyróżnienia

Odznaczony m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1987), Medalem Komisji Edukacji Narodowej (2002).

Wybrane publikacje

• Kutek J. & Głazek J., 1972: The Holy Cross area, Central Poland, in the Alpine cycle. Acta Geologica Polonica, 4.
• Głazek J., Trammer J. & Zawidzka K., 1973: The Alpine microfacies with Glomospira densa (Pantić) in the Muschelkalk of Poland and some related paleogeographical and geotectonic problems. Acta Geologica Polonica, 23:463-482.
• M. Bac-Moszaszwili, J. Burchart, J. Głazek, A. Iwanow, W. Jaroszewski, Z. Kotański, J. Lefeld, L. Mastella, W. Ozimkowski, P. Roniewicz, A. Skupiński, E. Westwalewicz-Mogilska, 1979: Mapa geologiczna Tatr, 1:30 000. Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa.
• Russell S. Harmon, Jerzy Głazek, Krystian Nowak, 1980: 230Th/234U dating of travertine from the Bilzingsleben archaeological site. Nature, 284, s. 132–135.
• Głazek J., 1984: Pierwsze datowania izotopowe nacieków z jaskiń tatrzańskich i ich konsekwencje dla stratygrafii plejstocenu Tatr (First isotope datings of speleothems from Tatra caves and their bearing on Pleistocene stratigraphy of the Tatra Mts.) Przegl. Geol., 32, 1, s. 39-43.
• Pavel Bosák, Derek Ford, Jerzy Głazek, Ivan Horaček (red.), 1989: Paleokarst: A Systematic and Regional Review (Developments in Earth Surface Processes), Academia, Praha and Elsevier, Amsterdam, 725 stron, ISBN 0444988742
• Głazek J., 1989: Paleokarst of Poland. [W:] Bosák P., Ford D., Głazek J., Horaček I. (red.): Paleokarst, a systematic and regional review, s. 77-105.
• Głazek J., 1999: Skały magmowe: Budowa wewnętrzna, Uproszczona klasyfikacja, Przegląd systematyczny , Magmowe skały narzutowe. W: Roniewicz P. (red.) – Przewodnik do ćwiczeń z geologii dynamicznej. Wyd. VII poprawione i uzupełnione, s. 44-74. Wyd. PAE, Warszawa, ISBN 83-85636-16-1

Bibliografia

• Jerzy Fedorowski, Jerzy Znosko, 2006: Profesor Jerzy Głazek członkiem korespondentem Polskiej Akademii Umiejętności. Przegląd Geologiczny, 6.
• Jerzy Fedorowski, 2008: Profesor Jerzy Feliks Głazek. Geologos, 14(1), s. 107-109.
• Ditta Kicińska, 2009: Jerzy Głazek (1936–2009), Taternik nr 2/2009, s. 46-47 (wersja internetowa, wcześniejsza, html, zob. Linki zewnętrzne)
• Ditta Kicińska, 2009: Professor Jerzy Głazek (1936–2009). Geologos, 15(1), s. 251-255 (ang.) (z listą ok. 50 wybranych publikacji z okresu 1959-2004) (wersja internetowa, pdf, zob. Linki zewnętrzne)
• Jerzy Fedorowski, 2010: Jerzy Feliks Tadeusz Głazek (1936-2009). Przegląd Geologiczny, Vol. 58, nr 2, s. 109-111 (wersja internetowa, pdf, zob. Linki zewnętrzne)

Linki zewnętrzne

• Jerzy Fedorowski, 2010: Jerzy Feliks Tadeusz Głazek (1936-2009), pdf. Przegląd Geologiczny, Vol. 58, nr 2, ss. 109-111 (dostęp 30 marca 2010)
• Ditta Kicińska, 2009: Obituary. Professor Jerzy Głazek (1936–2009) pdf (ang.) Geologos, 15(1), s. 251-255, (dostęp 30 marca 2010)
• strona pza.org.pl z 6 lipca 2009, Ditta Kicińska: Zmarł Jerzy Głazek (1936–2009) (dostęp 30 marca 2010)
• geoinfo.amu.edu.pl/wngig/ig/UAM_Geologia/Glazek – Spis niektórych publikacji J. Głazka (z okresu 1977-2003) na stronie UAM. (dostęp 30 marca 2010)
• strona nature.com publikacja z nr 284, z 13 marca 1980, Harmon, Głazek, Nowak, 1980 (zob. bibliografia) (ang.) (dostęp 30 marca 2010)