Jerzy Wójcik (ur. 12 września 1930 w Nowym Sączu) – operator filmowy, reżyser, autor scenariuszy filmowych i teatralnych.
Międzynarodową sławę zyskał w latach „polskiej szkoły filmowej”, jako współtwórca największych sukcesów artystycznych polskiego kina lat 50. i 60.
W 1955 ukończył studia na wydziale operatorskim PWSF w Łodzi (dyplom 1964). Zadebiutował jako operator w Eroice Andrzeja Munka (1958). Następnie realizował m.in. zdjęcia do filmów Popiół i diament (1958) Andrzeja Wajdy, Matka Joanna od Aniołów (1961) i Faraon (1966) Jerzego Kawalerowicza, Westerplatte (1967) Stanisława Różewicza i Potop (1973) Jerzego Hoffmana. W latach 60. współpracował z reżyserami jugosłowiańskimi. Wyreżyserował dwa filmy fabularne – Skarga (1991) i Wrota Europy, (1999) – do których napisał również scenariusze. Od lat 70. zajmuje się także reżyserią telewizyjną – stworzył kilka spektakli teatru TV, mi. in. Joanna d’Arc (1976) i Relacja (1977). Jest autorem scenariuszy dla teatru TV oraz Teatru Adekwatnego.
Jest profesorem sztuki filmowej. W latach 1981–1982 wykładał sztukę operatorską na Wydziale Radia i Telewizji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, a od 1984 wykłada na Wydziale Operatorskim PWSFTviT w Łodzi.
Za swoją twórczość był wielokrotnie nagradzany, m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (2005), nagrodą "Vitae Valor" za całokształt twórczości na III Festiwalu Filmowym "Vitae Valor" w Tarnowie (2003), nagrodą za całokształt twórczości "Golden Camera 300" na MFF Sztuki Operatorskiej im. braci Manaki w Bitola w Macedonii (1999), a wcześniej szeregiem nagród za zdjęcia do filmów i za reżyserię spektakli teatru TV.
Jest honorowym przewodniczącym Stowarzyszenia Twórców Obrazu Filmu Fabularnego.
W roku 2006 opublikował zawierającą przemyślenia i wspomnienia zawodowe książkę Labirynt Światła.
[edytuj] Filmografia
[edytuj] Etiudy szkolne
- 1953
- 1955
- 1966 – Medaliony (zdjęcia), reż. Andrzej Brzozowski
[edytuj] Filmy fabularne
- 1956
- 1958
- 1959 – Krzyż Walecznych, reż. Kazimierz Kutz
- 1960 – Nikt nie woła, reż. Kazimierz Kutz
- 1961
- 1962 – Mój stary, reż. Janusz Nasfeter
- 1963 – Zacne grzechy, reż. Mieczysław Waśkowski
- 1964
- 1965 – Życie raz jeszcze, reż. Janusz Morgenstern
- 1966
- 1967 – Westerplatte, reż. Stanisław Różewicz
- 1968
- 1969
- Devojka sa kosmaja, reż. Dragovan Jovanović
- Tajna vecera, reż. Zdravko Velimirovic
- 1970 – Krvava bajka, reż. Toti Janković
- 1973 – Potop, reż. Jerzy Hoffman
- 1975 – Opadły liście z drzew, reż. Stanisław Różewicz
- 1978 – Pasja, reż. Stanisław Różewicz
- 1979 – Elegia, reż. Paweł Komorowski
- 1980 – Ryś, reż. Stanisław Różewicz
- 1981 – Pensja pani Latter, reż. Stanisław Różewicz
- 1983 – Kobieta w kapeluszu, reż. Stanisław Różewicz
- 1985 – Diabeł, reż. Stanisław Różewicz
- 1987 – Anioł w szafie, reż. Stanisław Różewicz
- 1976 – Joanna d’Arc, Teatr TV
- 1977 – Relacja, Teatr TV (autor)
- 1978
- Medea, Teatr TV (także adaptacja)
- Anna, Teatr TV
- 1979 – Tu zaszła zmiana, Teatr TV (także scenariusz)
- 1982 – Pyłek w oku, Teatr TV (także scenariusz)
- 1985 – Promethidion, Teatr TV
- 1991 – Skarga (także scenariusz)
- 1996 – Portret w przestrzeni (także scenariusz)
- 1999 – Wrota Europy (także scenariusz)
[edytuj] Scenariusze
- 1956 – Koniec nocy (współautor scenariusza i zdjęć), reż. Julian Dziedzina, Paweł Komorowski, Walentyna Uszycka
- 1974 – Człowiek jak człowiek wg Bertolda Brechta, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
- 1976 – Bhagavad Gita – Pieśń Pana wg Mahabharaty, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
- 1977 – Relacja, Teatr TV (autor, także reżyseria)
- 1978 – Medea, Teatr TV (adaptacja, także reżyseria)
- 1979
- 1982 – Pyłek w oku, Teatr TV (także reżyseria)
- 1983 – Cesarz wg Ryszarda Kapuścińskiego, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
- 1988 – Bhagavad Gita wg Mahabharaty, reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
- 1991 – Skarga (także reżyseria)
- 1996 – Portret w przestrzeni (także reżyseria)
- 1999 – Wrota Europy (także reżyseria)
- 2002 – Cesarz wg Ryszarda Kapuścińskiego (scenariusz), reż. Magda Teresa Wójcik, Teatr Adekwatny
[edytuj] Nagrody i odznaczenia
- 1962 – Matka Joanna od Aniołów – Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
- 1966 – Potem nastąpi cisza’’ – Nagroda Ministra Obrony Narodowej II stopnia
- 1967 – Westerplatte
- Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia
- Nagroda Ministra Obrony Narodowej I stopnia
- 1968 – Vrane – Dyplom za Osiągnięcia Twórcy Zagranicznego w kinematografii jugosłowiańskiej (Festiwal Filmów Jugosłowiańskich, Pula)
- 1975 – Opadły liście z drzew
- Nagroda Państwowa II stopnia
- Nagroda za zdjęcia (Festiwal Polskich Filmów Fabularnych, Gdańsk)
- 1977 – Relacja
- Nagroda Przewodniczącego Komitetu ds. Radia i Telewizji I stopnia za spektakl teatru TV
- Nagroda Złoty Ekran za spektakl teatru TV
- 1987 – Anioł w szafie – nagroda za zdjęcia na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych
- 1988 – Anioł w szafie – Nagroda Szefa Kinematografii za twórczość filmową w dziedzinie filmu fabularnego za rok 1987
- 1998 – Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski z okazji 50-lecia PWSFTviT
- 1999 – Nagroda za całokształt twórczości filmowej w dziedzinie sztuki operatorskiej "Golden Camera 300" na MFF Sztuki Operatorskiej im. braci Manaki w Bitola (Macedonia)
- 2002 – 4 grudnia na ulicy Piotrkowskiej w Łodzi odsłonięto gwiazdę Jerzego Wójcika w Alei Gwiazd (w okolicach Hotelu Grand i kina "Polonia")
- 2003 – Nagroda "Vitae Valor" za całokształt twórczości na III Festiwalu Filmowym "Vitae Valor" w Tarnowie
- 2005 – Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
- 2009 – Orły 2009 - Nagroda za Osiągnięcia Życia
- 2012 - Platynowe Lwy nagroda na 37 Gdynia Film Festival za całokształt twórczości
[edytuj] Bibliografia
[edytuj] Linki zewnętrzne