Jeziora na Tytanie – naturalne zbiorniki płynnych węglowodorów, znajdujące się na powierzchni Tytana, największego księżyca Saturna. Znajdują się one w obszarach podbiegunowych, tworzy je mieszanina metanu i etanu. Ich istnienie było podejrzewane już po obserwacjach sond Voyager, które stwierdziły istnienie gęstej atmosfery, zawierającej duże ilości prostych węglowodorów. Potwierdzenie przyniosły badania misji Cassini-Huygens.
Spis treści |
Zaobserwowane na zdjęciach radarowych, wykonanych przez sondę Cassini, gładkie obszary położone w obniżeniach terenu zostały uznane za przewidziane teoretycznie powierzchniowe zbiorniki cieczy. Zaobserwowano struktury przypominające rzeki, wpadające do domniemanych jezior, a także częściowo zatopione łańcuchy wzniesień. Jednak dopiero zarejestrowanie odbicia światła (w zakresie podczerwieni) od tafli jednego z większych jezior na półkuli północnej, ostatecznie potwierdziło ich ciekłą naturę[1].
Zbiorniki węglowodorów na półkuli północnej są znacznie większe niż te na półkuli południowej. Podejrzewa się, że ta asymetria jest związana z eliptycznością orbity Saturna i podlega zmianom z okresem rzędu dziesiątek tysięcy lat[2]. Zaobserwowane zostały sezonowe zmiany powierzchni jezior, przypuszczalnie związane z opadami metanowego deszczu[3]. Na wybrzeżu Ontario Lacus, największego jeziora na półkuli południowej, znalezione zostały ślady falowania, jak również pierwsza znana delta rzeki na Tytanie[4].
W przyszłości planowane jest wysłanie lądownika, który osiadłby na powierzchni Ligeia Mare i przeprowadził badania in situ[5], m.in. zrzucając sondę na dno jeziora. Został on zaproponowany wstępnie jako osobna misja TiME (Titan Mare Explorer), a później włączony w program misji TSSM (Titan Saturn System Mission), której start jest zaplanowany na 2020 r.
Jeziora na Tytanie znacznie różnią się wielkością. Największe spośród nich są nazywane morzami (maria) i noszą nazwy potworów morskich z różnych wierzeń, mniejsze nazywa się jeziorami (lacus), noszą one nazwy ziemskich jezior. Do roku 2007 zaobserwowano na powierzchni Tytana około 400 jezior, z ich łącznej powierzchni 70% stanowią morza z półkuli północnej, o powierzchni większej niż 26 000 km2[6].
| Nazwa | Współrzędne | Średnica (km) | Pochodzenie nazwy |
|---|---|---|---|
| Kraken Mare | 68,0°N 310,0°W | 1170 | Kraken, potwór morski z podań skandynawskich |
| Ligeia Mare | 79,0°N 248,0°W | 500 | Ligeja, jedna z syren z mitologii greckiej |
| Punga Mare | 85,1°N 339,7°W | 380 | Punga, nadnaturalna istota morska w wierzeniach Maorysów |
| Jingpo Lacus | 73,0°N 336,0°W | 240 | Jezioro Jingpo Hu w Chinach |
| Ontario Lacus | 72,0°S 183,0°W | 235 | Jezioro Ontario na granicy Kanady i Stanów Zjednoczonych |
|
||||||||||