Jugurta

Jugurta w łańcuchach przed Sullą

Jugurta (ur. ok. 160 p.n.e. - zm. 104 p.n.e.) - król Numidii od 118 p.n.e..

Jugurta był wnukiem Masynissy, synem Mastanabala. Został adoptowany przez numidyjskiego króla - Micipsę, który przed swoją śmiercią podzielił państwo na trzy części, którymi mieli władać: Jugurta, Hiempsal i Adherbal (dwaj naturalni synowie Micipsy). Jugurta szybko pozbył się dwóch rywali - Hiempsala zamordował, Adherbala wygnał, a gdy to nie poskutkowało - kazał zabić.

Dążąc do zjednoczenia państwa popadł w zatarg z Rzymem (tzw. wojna jugurtyńska, która toczyła się w latach 111 p.n.e. - 105 p.n.e.). Dość długo wojna przebiegała niepomyślnie dla Rzymu (przekupstwa Jugurty wśród polityków i wodzów rzymskich). Dopiero szereg zwycięstw nad wojskami Numidii odniósł Kwintus Cecyliusz Metellus Numidyjski, a Gajusz Mariusz pokonał Jugurtę ostatecznie (zobacz: bitwa pod Cyrtą).

„	Gdy prowadzono go w pochodzie tryumfalnym, oszalał. W więzieniu zdarto mu z ciała tunikę, a szamotanina o jego złote kolczyki odznaczała się taką chciwością, że oderwano mu płatek ucha. Następnie wepchnięto go, nagiego, do jamy w ziemi. Rozglądał się wkoło całkiem zdezorientowany, wreszcie rzekł, szeroko się uśmiechając: "Na Herkulesa, ta rzymska łaźnia jest zimna!"	”
— Plutarch z Cheronei "Żywot Mariusza" 12 [w:] "Żywoty sławnych mężów"

Jugurta został stracony w Rzymie.

Bibliografia

• Wojna jugurtyńska 111-105 p.n.e., Maciej Maciejowski; seria: "Bitwy/Taktyka #18, Wydawnictwo Inforteditions, Zabrze 2008.
• Philip Matyszak, Wrogowie Rzymu, przeł. Urszula Ruzik−Kulińska, dom wydawniczy Bellona, Warszawa 2007, str. 60−68, ISBN 978−83−11−10678−9