Kłęk amerykański

Kłęk amerykański
Kłęk kanadyjski – zimą
Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Klad	rośliny naczyniowe
Klad	Euphyllophyta
Klad	rośliny nasienne
Klasa	okrytonasienne
Klad	dwuliścienne właściwe
Rząd	bobowce
Rodzina	bobowate
Rodzaj	kłęk
Gatunek	kłęk amerykański
Nazwa systematyczna
Gymnocladus dioica {L.) K.Koch Dendrologie 1:5. 1869
Synonimy
G. canadensis Lam.
Mapa zasięgu
Systematyka w Wikispecies
Zdjęcia i grafiki w Commons

Kłęk amerykański, zwany też kłękiem kanadyjskim (Gymnocladus dioica (L.) K. Koch) – gatunek drzewa z rodziny bobowatych. Pochodzi z Ameryki Północnej. W Europie i w Polsce jest uprawiany.

Pień

Owoce

Morfologia

Pokrój

Potężne dwupienne drzewo do 30 m wysokości, z odrostami korzeniowymi. Ma nisko osadzoną, kopulastą i szeroką koronę i bardzo grubą i głęboko spękaną, szaroczarną korę. Młode drzewa rosną szybciej, później wolniej.

Liście

Podwójnie pierzaste, o długości osi głównej do 80 cm, składające się z jajowatych lub jajowatoeliptycznych listków. Po ich opadnięciu pozostają tylko dźwigające je grube gałązki. Bardzo późno rozwija liście. Liście mają ciemnozielony kolor i za młodu omszoną spodnią stronę blaszek.

Kwiaty

Roślina dwupienna. Białe, niewielkie, promieniste, rozdzielnopłciowe, zebrane w szczytowe wiechy na końcach pędów.

Owoc

Brązowy, gruby, twardy, szeroki strąk z galaretowatym słodkawym miąższem w środku. Ma długość do 15 cm. Nasiona duże, o łupinie grubej, lecz początkowo miękkiej.

Biologia i ekologia

Roślina wieloletnia, megafanerofit. Kwitnie w maju. Dojrzałe strąki pozostają na drzewie w zimie przez zimę, stopniowo opadając aż do wiosny. Nasiona bywają rozbijane i zjadane przez wrony. Dojrzewają w październiku. Roślina zaczyna owocować ok. 10 roku życia. Nasiona mają bardzo dużą zdolność kiełkowania; 95-100%.

Zastosowanie

• Roślina ozdobna. Bywa sadzony w parkach jako imponujące, pojedyncze drzewo. Kwiaty nie są specjalnie ozdobne. Rozmnaża się z odrostów korzeniowych oraz z nasion.
• Drewno używane jest w stolarstwie. Ma podobne własności i zastosowanie, jak drewno igliczni trójcierniowej
• W korze znajdują się saponiny.
• Dawniej nasiona używana jako surogat kawy.

Bibliografia

1. Otwarta Encyklopedia Leśna. [dostęp 2007-11-30].
2. Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1989. ISBN 83-09-00256-4.