| Kosmodrom Kapustin Jar 4 GCP (4-й Государственный центральный межведомственный полигон) |
|
| Status | aktywny |
| Położenie i warunki | |
| Kraj | Rosja |
| Skojarzona miejscowość | Znamiensk |
| Szer. geograf. | 48.35° |
| Dł. geograf. | 45.43° |
| Zdjęcie satelitarne | Google Map
|
| Najmniejsze możliwe nachylenie orbity | 48.4° |
| Największe możliwe nachylenie orbity | 50.7° |
| Historia | |
| Data otwarcia ośrodka | 1947 |
| Data pierwszego startu | 16 marca 1962 |
Kapustin Jar (ros. Капустин Яр) – kosmodrom i rakietowy poligon wojskowy w północno-zachodniej części okręgu astrachańskiego.
W maju 1946 r. władze ZSRR podjęły decyzję o utworzeniu poligonu wojskowego podobnego do tego, którym dysponowali Amerykanie w Nowym Meksyku. Grupa kierowana przez gen. Wasilija Wozniuka spośród siedmiu rozważanych lokalizacji wybrała tę, znajdującą się w sąsiedztwie miasta Wołgograd w okręgu astrachańskim i niedaleko od wsi Kapustin Jar. 3 czerwca 1947 Rada Ministrów ZSRR podjęła decyzję o rozpoczęciu budowy w tym właśnie miejscu głównego poligonu rakietowego. Pracami budowlanymi kierował gen. Wozniuk, on też został pierwszym komendantem poligonu.
1 października 1947 gen. Wozniuk przekazał do Moskwy informację o pełnej gotowości poligonu do wystrzeliwania pocisków balistycznych. Dwa tygodnie później do bazy przybyła pierwsza partia niemieckich pocisków A-4/V-2. Pierwszy start pocisku balistycznego z poligonu miał miejsce 18 października 1947 o 10.47 czasu moskiewskiego. Rakieta osiągnęła pułap 86 km i spadła w odległości 274 km od miejsca startu. W ciągu następnego miesiąca wystrzelono kolejnych 10-11 rakiet, z których 9 osiągnęło założony cel.
Do 1957 r. Kapustin Jar był jedynym miejscem startu radzieckich rakiet balistycznych (R-1, R-2, R-5, R-12, R-14). W czerwcu 1951 na poligonie podjęto próbę wystrzeliwania rakiet z psami na pokładzie. W tym czasie miejsce to nie było umieszczane na mapach, a dawną nazwę miejscowości zastąpił wojskowy kryptonim Moskwa-400.
W lutym 1956 na poligonie Kapustin Jar pojawiły się rakiety z ładunkami jądrowymi typu R-5M. Rok później testowano międzykontynentalny pocisk R-12. 16 marca 1962 z poligonu rakietowego został przekształcony w kosmodrom - z poligonu wystrzelono sputnik Kosmos-1, stąd też startowały kolejne satelity serii Kosmos. Od końca lat 60. kosmodrom nabrał charakteru międzynarodowego. Program współpracy specjalistów z krajów bloku radzieckiego zaowocował wystrzeleniem satelity Interkosmos-1, a następnie indyjskich i francuskich. Po wystrzeleniu 22 czerwca 1988 satelity BOR-5, działalność kosmodromu została zawieszona.
Wznowienie startów z poligonu Kapustin Jar nastąpiło w 1998. Tym razem z kosmodromu wystrzeliwano przy pomocy rakiety Kosmos-1 satelity komunikacyjne (m.in. Megsat-0). W 2006 prowadzono w tym miejscu próby balistyczne pocisku Iskander-M.
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||