Karmienie piersią – najbardziej naturalny sposób żywienia noworodków i niemowląt. Zapewnia dziecku właściwy rozwój już od pierwszych chwil jego życia, kiedy w piersiach pojawia się siara – substancja bogata w ciała odpornościowe, białko, witaminy A i E, sole mineralne, oraz chroniąca piersi przed bakteriami. Skład pokarmu jest ściśle zindywidualizowany i dostosowany w pełni do potrzeb dziecka.
Karmienie piersią jest korzystne również dla kobiety. Chroni przed rakiem piersi i wieloma chorobami kobiecymi, powoduje prawidłowe kurczenie się macicy po porodzie. Łatwiej też pozbyć się dodatkowych kilogramów, ponieważ organizm kobiety zużywa więcej energii na laktację, wykorzystując tłuszcz nagromadzony w czasie trwania ciąży.
Podczas karmienia matka i dziecko pozostają w bardzo bliskim kontakcie fizycznym i emocjonalnym, który wpływa pozytywnie na dalszy rozwój dziecka.
Spis treści |
Skład kobiecego pokarmu: laktoza (chroni jelita przed bakteriami), tłuszcze nienasycone (wpływające na rozwój mózgu), proteiny, sole mineralne, witaminy A, B, C, D i E, cholesterol (zabezpiecza przed miażdżycą), aminokwasy (ważne w rozwoju systemu nerwowego), enzymy trawienne oraz inne substancje, ułatwiające przyswajanie żelaza, opóźniające rozwój komórek nowotworowych, wzmacniające układ odpornościowy i chroniące przed rozmaitymi chorobami, jak np. cukrzyca, alergia, anemia, celiakia, krzywica, próchnica zębów, infekcje dróg oddechowych, nadciśnienie, zawał, astma i inne.
Ciekawostka: mleko kobiece zawiera ok. stu składników więcej niż mleko krowie.
Światowa Organizacja Zdrowia i UNICEF zalecają:
Analiza terminu zakończenia karmienia piersią u 135 gatunków naczelnych wykazała, że długość okresu karmienia jest skorelowana w 91% z ciężarem matki. Zależność tą wyraża wzór:
dni karmienia=2,71*masa matki w gramach0,56.
W przypadku człowieka oznaczało by to średni czas karmienia od 2,8-3,7 lat[2]. W połowie biedniejszych krajów świata karmienie piersią trwa co najmniej 2 lata, a w 64 społeczeństwach zbieracko-myśliwskich średnio około 3 lata[2].
W czasie karmienia piersią przeciwwskazane jest stosowanie tabletek antykoncepcyjnych zawierających estrogeny, gdyż przechodzą one do mleka zmieniając jego skład, jak również mogą doprowadzić do zahamowania laktacji. W czasie karmienia dopuszczalne jest stosowanie jednoskładnikowych tabletek progestagenowych (MTG – minitabletki gestagenne). Ich przyjmowanie należy rozpocząć w 21. dniu po porodzie. Taki sposób zapewnia praktycznie 100% zabezpieczenie przed ciążą. Sytuacja dramatycznie zmienia się, w przypadku zmniejszenia liczby karmień (rozpoczęcie dokarmiania) lub w przypadku wystąpienia pierwszej miesiączki po porodzie. Wówczas należy przejść na inną metodę antykoncepcji lub zastosować tabletki dwuskładnikowe.
Karmienie wyłącznie piersią, bez dokarmiania i dopajania oraz używania smoczków, jest podstawą naturalnej metody regulacji poczęć zwanej metodą LAM. Powrót miesiączkowania po porodzie u różnych osób wygląda bardzo różnie. Im bardziej zachowanie kobiety jest zbliżone do standardów metody LAM, tym później (przeciętnie) zacznie ona miesiączkować. U kobiet spełniających wszystkie siedem warunków, miesiączka wraca średnio 14 miesięcy po porodzie, ale u niektórych już po 2 miesiącach, a u innych nawet po 42 miesiącach. Pary, które chcą mieć dzieci w odstępach co 18-30 miesięcy pomiędzy dziećmi mogą osiągnąć to polegając na samym karmieniu piersią.
Choć pierwszy cykl miesiączkowy po porodzie jest czasem bezowulacyjny (zmniejszając prawdopodobieństwo ponownego zajścia w ciążę przed pierwszą miesiączką po porodzie), kolejne cykle są owulacyjne i dlatego należy je uznać za płodne. Niemniej, u niektórych kobiet karmienie piersią zmniejsza płodność nawet wtedy, gdy występuje już jajeczkowanie. Faza lutealna może być np. bardzo skrócona, uniemożliwiając zajście w ciążę.
Karmienie piersią jest związane ze zmniejszonym ryzykiem wielu chorób u dziecka, m.in.:
Karmienie piersią jest także związane ze zmniejszonym ryzykiem chorób matki, m.in.: