| Kasuga | |
| Historia | |
| Stocznia | Ansaldo, Genua |
| Położenie stępki | 10 marca 1902 |
| Wodowanie | 22 października 1902 |
| Wejście do służby | 7 stycznia 1904 |
| Wycofanie ze służby | 1942 |
| Los okrętu | zatopiony 18 lipca 1945 przez lotnictwo, złomowany |
| Dane taktyczno-techniczne | |
| Wyporność | 7628 t normalna 8591 t pełna |
| Długość | 111,73 m |
| Szerokość | 18,71 m |
| Zanurzenie | 7,32 m |
| Prędkość | 20 węzłów |
| Zasięg | 5500 mil morskich / 10 w |
| Załoga | 550-557 |
| Napęd | |
| 2 maszyny parowe o mocy 14 944 KM, 8 kotłów parowych, 2 śruby napędowe | |
| Uzbrojenie | |
| 1 działo 254 mm L/45, 2 działa 203 mm L/45 (1xII), 14 dział 152 mm L/40 (14xI), 10 dział 76 mm (10xI), 6 dział 47 mm (6xI), 4 wt 457 mm (4xI) (stan na 1904) |
|
| Opancerzenie | |
| burty: do 152 mm (Krupp), wieże: 102-140 mm, pokład: 37 mm |
|
| Wcześniejsza nazwa | Mitra, Rivadavia (budowa) |
Kasuga (jap. 春日?) – krążownik pancerny japońskiej marynarki wojennej z początku XX wieku, zbudowany we Włoszech, należący do typu Garibaldi. Służył aktywnie przede wszystkim podczas wojny japońsko-rosyjskiej 1904-1905. Jego okrętem bliźniaczym w marynarce japońskiej był "Nisshin".
Spis treści |
Krążowniki pancerne "Nisshin" i "Kasuga" zostały zakupione przez Japonię we włoskiej firmie Ansaldo, w związku z planowaną wojną z Rosją. Okręty te były ostatnimi zbudowanymi przedstawicielami długiej włoskiej serii typu Garibaldi, która cieszyła się sporym powodzeniem eksportowym, m.in. 4 służyły we flocie Argentyny. Projekt nie był nowy – pierwszy okręt typu został zwodowany jeszcze w 1895, lecz był udany, a na dalszych jednostkach wprowadzano ulepszenia związane z rozwojem techniki. Para ostatnich krążowników była budowana na zamówienie Argentyny, złożone w 1902 w związku z napięciem w stosunkach z Chile. Okręty miały otrzymać nazwy "Mitra" i "Roca", następnie zmienione odpowiednio na "Rivadavia" i "Moreno". Ponieważ oba państwa ostatecznie podpisały porozumienie o wspólnej granicy i zdecydowały ograniczyć zbrojenia morskie, Argentyna zrezygnowała z zakupu budowanych krążowników pancernych. Włosi zaoferowali najpierw zakup znajdujących się w końcowym stadium budowy okrętów Rosji, jednakże w grudniu 1903 rosyjski sztab morski odrzucił ofertę kupna. Japonia natomiast szybko skorzystała z okazji wzmocnienia swojej floty i 29 grudnia 1903 zakupiła oba krążowniki pancerne za cenę 760 000 funtów szterlingów każdy[1] (więcej o okolicznościach budowy i zakupu okrętów w artykule głównym krążowniki pancerne typu Garibaldi).
Stępkę pod budowę "Mitra" położono 10 marca 1902. Budowa szła szybko z uwagi na doświadczenie stoczni w budowie okrętów tej serii i kadłub wodowano już 22 października tego roku. Okręt wszedł do służby japońskiej pod nazwą "Kasuga" 7 stycznia 1904. Prezentował on mieszany wariant uzbrojenia głównego krążowników typu Garibaldi, odmienny od "Nisshin", obejmujący 1 działo kalibru 254 mm w wieży na dziobie i 2 działa 203 mm w wieży na rufie (jak w okrętach budowanych dla floty włoskiej). Artylerię pomocniczą stanowiło 14 dział 152 mm, z tego 10 w kazamatach burtowych i 4 w stanowiskach na pokładzie, osłoniętych maskami pancernymi (salwę burtową stanowiło 7 dział). Uzbrojenie uzupełniało 10 pojedynczych dział 76 mm i 6 dział 47 mm. Opancerzenie wykonane było ze stali Terni, zbliżonej do stali Kruppa. "Kasuga" i "Nisshin" miały cylindryczne kotły parowe, co stanowiło krok wstecz w stosunku do nowszych okrętów, szczególnie pod względem wydłużenia czasu potrzebnego na wyjście w morze, lecz spowodowane to było chęcią Argentyńczyków ujednolicenia siłowni ze starszymi krążownikami tego typu[1].
"Nisshin" i "Kasuga" po zakupie pośpiesznie wyszły 9 stycznia 1904 z Genui w drogę do Japonii, z niepełnymi załogami i jeszcze nie w pełni wykończone. W dostarczeniu krążowników pomogła Wielka Brytania, będąca sojusznikiem Japonii – dowodzili nimi w drodze do Japonii brytyjscy oficerowie, a od Port Saidu były eskortowane przez krążownik HMS "King Alfred", w obawie przed płynącym na Daleki Wschód rosyjskim zespołem adm. Wireniusa, z pancernikiem "Oslabia". 16 lutego 1904, już po wybuchu wojny japońsko-rosyjskiej (9 lutego), krążowniki dotarły do Yokosuka, gdzie podjęto przyspieszone prace nad uzyskaniem przez nie gotowości bojowej.
"Kasuga" uzyskał gotowość bojową 11 kwietnia 1904 i wraz z "Nisshin" został włączony w skład 1. Dywizjonu bojowego 1. Eskadry admirała Tōgō, operującej pod Port Arturem. Dywizjon ten stanowił rdzeń japońskich sił i składał się z 6 pancerników. Oba krążowniki pancerne stanowiły istotne wzmocnienie dywizjonu, szczególnie wobec utraty dwóch pancerników "Hatsuse" i "Yashima" na minach 15 maja. Spośród innych krążowników pancernych, do operowania wraz z pancernikami predestynowały okręty typu Garibaldi cechy, jak względnie dobre i rozległe opancerzenie, a także nieco niższa od innych krążowników prędkość maksymalna, bardziej odpowiadająca poziomowi pancerników.
Pierwszą akcją krążowników było wyjście eskadry w morze 13 kwietnia, kiedy to przy wyjściu eskadry rosyjskiej z Port Artur flagowy rosyjski pancernik "Pietropawłowsk" zatonął na minie wraz z głównodowodzącym adm. S. Makarowem. Następnego dnia "Nisshin" z "Kasugą" ostrzeliwały przystań bazy Port Artur ogniem pośrednim zza wzgórz, do czego szczególnie nadawał się "Kasuga", gdyż jego działo 254 mm o dużym kącie podniesienia, miało największą donośność w japońskiej flocie[1].
W połowie kwietnia "Kasuga" został czasowo przydzielony do 2. Dywizjonu krążowników 2. Eskadry wiceadmirała Kamimury, z którą został wysłany do portu Gensan na Morzu Japońskim w celu poszukiwania zespołu rosyjskich krążowników z Władywostoku. Poszukiwania okazały się bezskuteczne, a co więcej, Rosjanie zatopili pod Gensanem transportowiec "Kinshu Maru". "Kasuga" następnie powrócił w skład głównych sił pod Port Arturem. 15 maja 1904, powracając spod Port Artur w składzie 3. Dywizjonu adm. Dewy, w nocy i mgle, "Kasuga" staranował i zatopił poprzedzający go w szyku krążownik pancernopokładowy "Yoshino", z większością załogi (319 osób; był to najczarniejszy dzień dla floty japońskiej, która utraciła też wtedy dwa pancerniki na minach). Sam odniósł niewielkie uszkodzenia, naprawione następnie w Japonii.
10 sierpnia 1904 "Kasuga" wziął udział w bitwie na Morzu Żółtym, działając z "Nisshin" i "Yakumo" w linii bojowej z pancernikami 1. Dywizjonu. Ostrzeliwał ostatnie okręty linii rosyjskiej, uzyskując nieznaną ilość trafień (wystrzelił m.in. 33 pociski 254 mm i razem z "Nisshin" 307 pocisków kalibru 203 mm, z czego ok. 1/3 powinno pochodzić z dział "Kasugi"). Sam nie odniósł znaczniejszych uszkodzeń ani strat w załodze[1]. Bezpośrednio po bitwie wraz z "Nisshin" i "Asamą" patrolował pod Port Artur, dokąd powróciła flota rosyjska.
W sierpniu kutry parowe obu krążowników uczestniczyły z kanonierkami we wsparciu prawego skrzydła wojsk walczących na lądzie pod Port Artur, a same krążowniki ostrzeliwały rosyjskie pozycje.
27 maja 1905 "Kasuga" w składzie 1. Dywizjonu, stanowiącego rdzeń sił japońskich, wziął udział w bitwie pod Cuszimą, ostrzeliwując intensywnie rosyjskie pancerniki i krążowniki. Między innymi, w pierwszej fazie bitwy ostrzeliwały pancernik "Oslabia", zatopiony jako pierwszy. W kolumnie głównych sił "Kasuga" płynął przed ostatnim "Nisshinem" i był mało ostrzeliwany; przez pewien czas po zwrocie był drugim okrętem. Podczas bitwy wystrzelił 50 pocisków kalibru 254 mm i 103 kalibru 203 mm. Sam odniósł niewielkie uszkodzenia od pocisku 305 mm, pocisku 152 mm i trzeciego nieustalonego kalibru. Zginęło 7 marynarzy, raniono 20, w tym 2 oficerów[1].
Podczas reorganizacji japońskiej floty po bitwie, 14 czerwca "Kasugę" z "Nisshin", "Yakumo" i "Azumą" przydzielono do przeformowanego 5. Dywizjonu 3. Floty wiceadmirała Shichiro Kataoki. Do końca wojny krążowniki 5. Dywizjonu głównie patrolowały, a w lipcu-sierpniu osłaniały desant na Sachalin. Przez krótki okres "Kasuga" był wówczas okrętem flagowym wiceadmirała Kataoki.
"Kasuga" służył w ograniczonym zakresie podczas I wojny światowej. Na początku wojny w 1914 zmodernizowano go, wymieniając stare kotły na 12 kotłów Kampon Typ 1. 13 stycznia 1918 "Kasuga" wszedł na mieliznę w cieśninie Bangka, z której zdołano zdjąć okręt dopiero w czerwcu[1].
Po wojnie, 1 września 1921 "Kasuga" podobnie jak inne krążowniki pancerne został przeklasyfikowany na okręt obrony wybrzeża. W 1922 brał udział w japońskiej interwencji podczas wojny domowej w Rosji (we Władywostoku)[1].
W 1924 nieco zmodernizowano artylerię, zamieniając brytyjskie działa 152 mm na 14 japońskich dział 152 mm Typ 41 oraz działa 76 mm na 9 japońskich dział tego kalibru (nominalnie 8 cm), w tym jedno przeciwlotnicze. W 1934 jego uzbrojenie składało się z działa 254 mm, dwóch dział 203 mm, czterech 152 mm i pięciu 76 mm, w tym jednego przeciwlotniczego[1]. W latach 1925-1937 służył jako okręt szkolny dla nawigatorów i mechaników, a od 1937 był okrętem szkolnym w bazie Yokosuka. 1 lipca 1942 został rozbrojony i przekształcony w hulk[2].
18 lipca 1945 "Kasuga" został zatopiony przez amerykańskie lotnictwo zespołu TF-38 na płytkiej wodzie w Yokosuka, na pozycji [2] (m.in. z dawnym krążownikiem pancernym "Azuma). 30 listopada 1945 został skreślony z listy floty[2], po czym po wojnie został podniesiony i złomowany w 1948 w Uraga[1].
Uzbrojenie : (1904-1924)
Opancerzenie (stal Terni – Kruppa)[1]: