Katarzyna Habsburżanka

Katarzyna Habsburżanka

Katarzyna Habsburżanka (ur. 15 września 1533 w Wiedniu, zm. 28 lutego 1572 w Linzu) – królowa polska, wielka księżna litewska, córka cesarza Ferdynanda I Habsburga i Anny Jagiellonki, córki Władysława II Jagiellończyka.

Życiorys

17 marca 1543 został zawarty układ małżeński pomiędzy Katarzyną a księciem Mantui, Franciszkiem III Gonzagą. Do ślubu doszło 22 października 1549. Mąż Katarzyny zmarł tragicznie zaledwie czery miesiące po ślubie. Po śmierci męża siedemnastoletnia wdowa wróciła do Innsbrucka.

W 1552 Habsburgowie wysunęli propozycję ślubu Katarzyny z jej dawnym szwagrem, królem polskim Zygmuntem Augustem. Katarzyna, obwiniająca króla o śmierć starszej siostry, a jego pierwszej żony Elżbiety, nie chciała tego małżeństwa. Także sam Zygmunt, ogarnięty żalem po śmierci Barbary Radziwiłłówny oraz ogarnięty niechęcią do Habsburgów, niechętnie patrzył na to małżeństwo.

Ostatecznie po udzieleniu Katarzynie i Zygmuntowi dyspensy 20 maja 1553, doszło do zawarcia układu małżeńskiego pomiędzy przyszłymi małżonkami, podpisanego w Wiedniu 23 czerwca 1553. 29 lipca 1553 Zygmunt ożenił się z Katarzyną, a następnego dnia została ona koronowana na królową w katedrze wawelskiej. W kwietniu 1554 Katarzyna ogłosiła, że jest w ciąży, jednakże w październiku oznajmiła, że do rozwiązania nie dojdzie. Wywołało to podejrzenia króla, jakoby ciąża była udawana. Po tym wydarzeniu władca odsunął się od żony. Prawdopodobnie królowa była w ciąży, gdyż na początku października przeszła krwotok. W 1558, po pojawieniu się u Katarzyny oznak rodzinnej padaczki Zygmunt całkowicie ją odtrącił.

7 października 1566 Katarzyna wyjechała do Austrii i nigdy już nie wróciła do Polski. Początkowo mieszkała w Wiedniu, później osiadła w Linzu, gdzie zmarła 28 lutego 1572. Do 1576 zwłoki królowej spoczywały w zamku w Linzu, po czym przeniesiono je do opactwa Świętego Floriana. Uroczysty pogrzeb królowej odbył się dopiero 25–27 września 1614 z inicjatywy cesarza Macieja Habsburga.

Genealogia

Filip I Piękny ur. 22 VI 1478 zm. 25 IX 1506

Joanna Szalona ur. 6 XI 1479 zm. 12 IV 1555

Władysław II Jagiellończyk ur. 1 III 1456 zm. 13 III 1516

Anna de Foix ur. po 1469 zm. 26 VII 1502

Ferdynand I Habsburg ur. 10 III 1503 zm. 25 VII 1564

Anna Jagiellonka ur. 23 VII 1503 zm. 27 I 1547

		1 Franciszek III Gonzaga ur. 10 III 1533 zm. 22 II 1550 OO   22 X 1549		Katarzyna Habsburżanka ur. 15 IX 1533 zm. 28 II 1572		2 Zygmunt II August ur. 1 VIII 1520 zm. 7 VII 1572 OO   po 23 VI w 1553

Bibliografia

• Spórna M., Wierzbicki P., Słownik władców Polski i pretendentów do tronu polskiego, Zielona Sowa, Kraków 2003, ISBN 83-7389-189-7, s. 233–235.
• Wdowiszewski Z., Genealogia Jagiellonów i Domu Wazów w Polsce, Avalon, Kraków 2005, ISBN 83-918497-2-4, s. 152–155.

Poprzednik Barbara Radziwiłłówna

królowa Polski 1553-1572

Następca Anna Jagiellonka