Kościół Bernardynek w Warszawie

Kościół Bernardynek w Warszawie
kościół klasztorny
Kościół Bernardynek na rycinie z Tygodnika Ilustrowanego z 1862 roku
Państwo	Polska
Miejscowość	Warszawa
Wyznanie	katolickie
Kościół	rzymskokatolicki
Wezwanie	Wniebowzięcia NMP
Historia Data rozpoczęcia budowy 1609 Data zakończenia budowy 1617 Data konsekracji 1617 Data zamknięcia 1818 Data zniszczenia • przez 1843-44 rozbiórkę
Dane świątyni Architekt Mikołaj Duchnowski
Położenie na mapie Warszawy Nieistniejący kościół Bernardynek
52°14′49.26″N 21°00′49.89″E

Kościół Bernardynek w Warszawie – nieistniejący kościół i klasztor bernardynek z XVI/XVII wieku, znajdujący się w Warszawie w miejscu, gdzie obecnie przebiega wylot Trasy W-Z.

Bernardynki w Warszawie działały od roku 1522, jednak dopiero kiedy król Zygmunt III dał im dwa tysiące dukatów w złocie na budowę kościoła, a Stanisław Warszycki podskarbi koronny i wojewoda podlaski 10 000 złotych polskich, w roku 1609 rozpoczęto stawiać budynek według planu Mikołaja Duchnowskiego, starszego budowniczego królewskiego, który ukończono i poświęcono w roku 1617, pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Panny Maryi. Kościół wzniesiono w stylu gotycko-renesansowym, obok zaś w 1634 ukończono budowę budynków klasztoru.

W kościele znajdowały się nagrobki Zygmunta Kazanowskiego podkomorzego koronnego, przeniesiony do katedry św. Jana oraz Stanisława Warszyckiego i żony jego Zofii z Zaliwskich, po którym zostały tylko napisy. Kościół posiadał wysoką dzwonnicę, ogrody na skarpie od strony Wisły, a całe założenie otoczone było murem. W klasztorze oprócz zakonnic przebywały także osoby świeckie, często chroniąc je przed karą czy publicznym zniesławieniem. Zgromadzenie Bernardynek w Warszawie posiadało też drugi drewniany klasztor na Pradze, praktycznie zlikwidowany po Rzezi Pragi w 1794 roku.

W roku 1818 zespół klasztorny został zlikwidowany, a w 1819 Bernardynki przeniesiono do Przasnysza. Kościół zamknięto, a klasztor został zamieniony na magazyny wojskowe. W listopadzie klasztor przeznaczono na konserwatorium muzyczne, kościół zaś na salę koncertową (Szkoła Główna Muzyki). Rektorem konserwatorium był Józef Elsner i mieściło się ono tutaj do roku 1831, nauki pobierał tu m.in. Fryderyk Chopin.

Po roku 1831 gmach klasztoru przeznaczono na koszary wojskowe i w 1843 przystąpiono do jego rozbiórki. W 1844 zakończono rozbiórkę całego zespołu budynków z przeznaczeniem pod zjazd wytyczoną wtedy ulicą Nowy Zjazd biegnącą początkowo wiaduktem Pancera ku Wiśle i ul. Dobrej, a od 1864 roku – do mostu Kierbedzia.

Bibliografia

• Lech Dunin: Przewodnik po kościołach Starego i Nowego Miasta Warszawy. Warszawa: Rada Prymasowska Budowy Kościołów Warszawy, 1976, s. 7-8. 
• Franciszek Maksymilian Sobieszczański. Kościół Bernardynek w Warszawie. „Tygodnik Ilustrowany”. 25 stycznia 1862, Nr 122.