Tworzenie książki (wyłącz)
 Dodaj tę stronę do książki Pokaż książkę (0 stron) Proponowane strony

Koleje Dolnośląskie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Koleje Dolnośląskie
Forma prawna spółka akcyjna
Założyciel(e) Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego
Data założenia 28 grudnia 2007
Lokalizacja  Polska
Siedziba ul. Wojska Polskiego 1/5
59-220 Legnica
Numer KRS 0000298575
Prezes Genowefa Ładniak
Przewodniczący
Rady Nadzorczej
Zofia Bożena Przygoda
Branża transport
Produkty regionalny kolejowy transport pasażerski
Zatrudnienie 147 osób
Obroty 23 479,8 tys. zł[1]
Zysk netto – 43 000 zł
Kapitał zakładowy 47 098 000 zł[2]
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Koleje Dolnośląskiespółka akcyjna, powołana przez sejmik województwa dolnośląskiego uchwałą z 28 grudnia 2007. Celem jej działalności jest zapewnienie usług przewozu osób wokół dużych ośrodków miejskich: Wrocławia, Wałbrzycha, Legnicy, Jeleniej Góry, Lubina i Świdnicy oraz transportu pomiędzy tymi miastami[3]. Rozpoczęcie działalności przewozowej nastąpiło 14 grudnia 2008.

Przedsiębiorstwo zajmuje się przewozem pasażerów szynobusami głównie na mniej uczęszczanych trasach kolejowych, w większości niezelektryfikowanych. Uruchamia również przewozy na liniach kolejowych, z których zrezygnowały Polskie Koleje Państwowe a w uzasadnionych przypadkach przejmuje je. Koleje Dolnośląskie prowadzą politykę stopniowego przejmowania kursów również na większych, zelektryfikowanych liniach, przystosowując do tego swoją infrastrukturę i tabor. Są drugim przewoźnikiem kolejowym na rynku województwa dolnośląskiego po Przewozach Regionalnych.

Spis treści

[edytuj] Działalność

Autobus szynowy SA106 na przystanku Legnica Piekary – należący obecnie do spółki Koleje Dolnośląskie

Koleje Dolnośląskie są spółką samorządową o kapitale zakładowym 8 100 000 zł. Jej siedziba znajduje się w Legnicy, a swą działalność prowadzi na obszarze Dolnego Śląska. Głównym przedmiotem działalności spółki jest prowadzenie kolejowych przewozów pasażerskich na obszarze województwa dolnośląskiego, zarówno na liniach kolejowych należących do PMT Linie Kolejowe Sp. z o.o. jak i na liniach przejętych przez władze samorządowe od PLK. Docelowo Koleje Dolnośląskie prowadzić będą przewozy na liniach przejmowanych przez władze województwa. Przedsiębiorstwo nie jest właścicielem dworców kolejowych, a użytkuje je jedynie na podstawie porozumień z właścicielami – głównie Przewozami Regionalnymi i uiszcza opłaty eksploatacyjne[4].

Udział Kolei Dolnośląskich w rynku przewozów pasażerskich w skali kraju wyniósł w pierwszym półroczu 0,16 proc.[5] co daje 20 800 pasażerów czyli 13 872 000 osobokilometrów. Przedsiębiorstwo zatrudniało w r. 2011 157 pracowników[6].

Misją Kolei Dolnośląskich jest rzetelna i fachowa obsługa pasażerów oraz podniesienie komfortu podróży i punktualności. Hasłem firmy jest Twoja przyjazna kolej[7].

[edytuj] Historia

[edytuj] Tło historyczne powstania przedsiębiorstwa

Linie na Dolnym Śląsku na których zawieszono w latach 1989-2006 ruch pasażerski[8]

Po roku 1989 doszło w Polsce do masowego zawieszania i likwidowania nierentownych linii kolejowych. Powodem był nieefektywny, drogi w eksploatacji tabor, niszczejące tory i nadmierna infrastruktura, jak też odpływ pasażerów spowodowany wzrostem liczby samochodów prywatnych. I tak, z 1 093 mln pasażerów przewiezionych w roku 1980, w r. 2001 zostało 309 mln[9] a w roku 2010 – 291 milionów pasażerów[10]. Dolny Śląsk, posiadający historycznie jedną z najgęstszych sieci kolejowych, szczególnie ucierpiał na tych przemianach. Zlikwidowano wiele nierentownych acz potrzebnych połączeń, zwłaszcza na liniach lokalnych, a wiele innych linii zagrożonych było likwidacją. Dodatkowo samorządy lokalne nie mogły porozumieć się z PKP, które z przyczyn finansowych nie były zainteresowane eksploatacją niewydajnych ekonomicznie linii[11].

Pojawiły się jednak i pozytywne trendy, które były ratunkiem dla linii kolejowych. Nastąpiły zmiany w strukturze taboru kolejowego: pojawiły się tańsze w eksploatacji szynobusy, a także możliwość ich produkowania w Polsce. Szynobusy zdobyły popularność jako pojazdy niezużywające wiele paliwa, wygodne i mogące obsługiwać trasy kolejowe o małych potokach pasażerskich. Ponadto w roku 2008 pojawiła się prawna możliwość przejmowania przez samorządy lokalne niektórych linii kolejowych, zwłaszcza tych, które nie mają znaczenia państwowego ani nie są wykorzystywane przez Polskie Koleje Państwowe. 19 września Sejm przyjął nowelizację ustawy o kolei[12], w myśl której warunkiem przejęcia jest zagwarantowanie przewozów osobowych na linii[13]. Dlatego wśród samorządowców pojawiały się pierwsze pomysły na przejmowanie linii kolejowych od monopolisty, który nie chciał lub nie mógł ich utrzymywać. Rozwiązanie to przyjęły władze samorządowe województwa dolnośląskiego, szczególnie zagrożonego regresem transportu szynowego. Wcześniej na podobne rozwiązanie zdecydowały się dwa samorządy wojewódzkie. W województwie kujawsko-pomorskim rozpisano przetarg na obsługę połączeń na liniach niezelektryfikowanych, który wygrała spółka PCC Rail Arriva, mająca częściowo samorządowym a częściowo własnym taborem obsługiwać połączenia leżące w gestii samorządu wojewódzkiego[14]. Natomiast samorząd województwa mazowieckiego zdecydował się na powołanie spółki samorządowej Koleje Mazowieckie, które przejęły połączenia regionalne zarówno na liniach zelektryfikowanych jak i niezelektryfikowanych.

Tabor potrzebny do obsługi połączeń nowo utworzonej spółki samorząd województwa dolnośląskiego kupił już wcześniej, gdyż od 2001 urzędy marszałkowskie będące organizatorem regionalnego transportu kolejowego mogły go nabywać a następnie udostępniać przewoźnikowi na zasadzie dzierżawy. Województwo dolnośląskie posiadało 4 szynobusy jednoczłonowe oraz 8 dwuczłonowych SZT[15].

[edytuj] Początki

Autobus szynowy SA132-002 produkcji Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz SA w barwach Kolei Dolnośląskich na stacji Legnica
Stacja w Trzebnicy – końcówka pierwszej i do 2012 jedynej zrewitalizowanej linii obsługiwanej przez KD
Koleje Dolnośląskie jako jedyny przewoźnik obsługują linię Kłodzko – Wałbrzych, uważaną za jedną z najpiękniejszych linii kolejowych w Polsce
Po remoncie trasy Koleje Dolnośląskie planują uruchomienie przejazdów na trasie Kłodzko – Kudowa-Zdrój

Spółka Koleje Dolnośląskie powstała w r. 2007 w wyniku uchwały sejmiku samorządowego województwa dolnośląskiego z dnia 28 grudnia[16] jako trzecia kolejowa spółka samorządowa po Kolejach Mazowieckich[17] i Arrivie oraz drugi niezależny przewoźnik działający w oparciu wyłącznie o polski kapitał. Pierwszym prezesem KD był Jan Piotr Miller, zastąpiony w kwietniu 2008 przez Tomasza Zygmunta Strapagiela. Pierwszym liniowym pociągiem przewoźnika był szynobus obsługujący połączenie z Kłodzka Głównego do Legnicy[18]. 29 lipca 2009 Koleje Dolnośląskie uzyskały status przewoźnika. Od samego początku istnienia spółki jej siedziba oraz miejsce stacjonowana taboru znajduje się w Legnicy. 28 września 2009 Koleje Dolnośląskie wydzierżawiły dawną wagonownie przy stacji Świdnica Przedmieście. Budynki te miały zostać zaadaptowane na lokomotywownię, będącą nie tylko miejscem stacjonowania ale również napraw szynobusów[19].

Inauguracyjny przejazd odbył się 14 grudnia 2008[20] na trasie z Kłodzka do Wałbrzycha[21].

[edytuj] 2009

3 stycznia 2009 odbył się pierwszy próbny przejazd pociągiem Kolei Dolnośląskich na nieczynnym wówczas odcinku Kłodzko – Wałbrzych. 5 stycznia 2009 Koleje Dolnośląskie reaktywowały ten szlak połączeniem Wałbrzych Główny – Nowa Ruda[19].

Jako pierwszy przewoźnik w Polsce przedsiębiorstwo otrzymało Europejski i Krajowy Certyfikat Bezpieczeństwa[22]. 20 września 2009 roku Koleje Dolnośląskie reaktywowały wyremontowaną linię z Wrocławia Psie Pole do Trzebnicy[23]. Początkowo trasę obsługiwały trzy pary połączeń, by od grudnia zwiększyć ich liczbę do dziewięciu[24]. Spółka zakończyła rok finansowy stratą w wysokości 6,8 mln zł[25]. Po roku działania połączenia do Trzebnicy liczba obsługiwanych pasażerów wynosiła 700 osób dziennie[26].

[edytuj] 2010

W roku 2010 Koleje Dolnośląskie przewiozły 675 tys. pasażerów, czyli dwukrotnie więcej niż w 2009[27] a rok finansowy zakończyły stratą w wysokości 43 tys. zł przy dochodach z działalności gospodarczej wynoszących 23 479,8 tys. zł[1]. W pierwszych pięciu miesiącach 2011 nastąpił wzrost przewozów o 10 proc. W drugim półroczu 2010 zanotowano 164 opóźnienia pociągów z winy przewoźnika, za co urząd marszałkowski ukarał Koleje Dolnośląskie kwotą 5740 zł[28].

2 lipca 2010 odbył się pierwszy transgraniczny przejazd wydzierżawionym od Kolei Dolnośląskich pojazdem na trasie Szklarska Poręba Górna – Kořenov (Republika Czeska). Linia ta nie była używana w połączeniach pasażerskich od 1945. Ze względu na trudności formalne regularne połączenie, obsługiwane przez Przewozy Regionalne wypożyczonym pojazdem SA134-007 zostało uruchomione tylko do Jakuszyc[29].

W październiku 2010 r. do prokuratury wpłynęło zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa wystosowane przez radnego województwa dolnośląskiego, Patryka Wilda. Spółka Koleje Dolnośląskie nie zapłaciła za zlecony w 2008 r. remont wagonów 102A, tzw. ryflaków[30]. Przewozy Regionalne, które są właścicielem wagonów oraz wykonawca remontu, spółka Tabor Szynowy z Opola złożyły do sądów gospodarczych pozwy i obie sprawy rozstrzygnięto na niekorzyść Kolei Dolnośląskich[30]. Prezes spółki Genowefa Ładniak obarczyła winą za zaistniałą sytuację poprzedni zarząd spółki i skierowała do prokuratury zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa. Sprawę umorzono[31].

Od rozkładu 2010/2011 (12 grudnia 2010) zlikwidowane na okres 1 miesiąca zostały połączenia kolejowe na trasie Jelenia Góra – Zebrzydowa, natomiast Koleje Dolnośląskie uruchomiły połączenie Legnica – Żagań – Żary – Węgliniec[29].

[edytuj] 2011

Na początku roku władze samorządowe poinformowały, że rozważają wykupienie dolnośląskiej części spółki Przewozy Regionalne za cenę od 100 do 150 mln zł oraz nie wykluczają jej fuzji z Kolejami Dolnośląskimi[32]. W roku 2011 spółka zakupiła pięć elektrycznych zespołów trakcyjnych wyprodukowanych przez Newag Nowy Sącz, które od 2013 obsługiwać będą trasy do Oleśnicy, Żmigrodu i Legnicy. Koszt zakupu to 100 mln zł, a 82 proc. zostało sfinansowane przez Regionalny Program Operacyjny[33][34]. Latem Przewozy Regionalne, właściciel dworców kolejowych, oskarżył prywatnych przewoźników, w tym KD o nieuiszczanie opłat za użytkowanie dworców. Koleje Dolnośląskie odrzuciły oskarżenie jako bezpodstawne[4]. Podczas sierpniowego strajku kolejarzy Przewozów Regionalnych Koleje Dolnośląskie nie przyłączyły się do strajku, a w jego dniu honorowały bilety tego przewoźnika[35].

[edytuj] Obsługa pasażerów

Koncepcja sieci kolei aglomeracyjnej Wrocławia wg urzędu marszałkowskiego z wykorzystaniem m.in. Kolei Dolnosląskich[36]

Przedsiębiorstwo prowadzi biuro obsługi klienta, ponadto posiada kasy biletowe we Wrocławiu oraz w Legnicy [37], jak również SMS-owy system informacji o rozkładach jazdy[38]. Koleje Dolnośląskie prowadzą sezonowe promocje przejazdów dla poszczególnych grup pasażerów[39]. Koleje Dolnośląskie są przygotowane do obsługi osób niepełnosprawnych: pociągi wyposażone są w rampy do wsiadania i wysiadania osób na wózkach inwalidzkich, w szynobusach znajdują się miejsca dla osób na wózkach, gdzie przy pomocy pasów można unieruchomić wózek. Ze względu na to, iż nie wszystkie stacje przystosowane są do obsługi osób niepełnosprawnych, Koleje Dolnośląskie oferują pomoc pod warunkiem poinformowania ich o podróży niepełnosprawnego 48 godzin wcześniej[40].

Poza działalnością wynikającą bezpośrednio z rozkładu jazdy, Koleje Dolnośląskie świadczą inne usługi w zakresie przewozów pasażerskich. Od czasu rewitalizacji odcinka do Trzebnicy tradycyjnie uruchamiają pociągi dodatkowe do obsługi tego odcinka w dzień pielgrzymki wrocławskiej[41].

[edytuj] Ceny biletów

Od początku istnienia przedsiębiorstwa ceny biletów zmieniły się dwa razy – na przełomie 2010 i 2011 oraz w październiku 2011[42]. Koleje Dolnośląskie respektują wszelkie ulgi ustawowe[43].

odległość cena wg taryfy
normalnej[44]
cena wg taryfy
Razem
zniżka 37% bilet miesięczny
normalny
tam i z powrotem
0–5 km 3,00 2,10 1,89 89,00
6–10 4,00 2,52 2,52 99,00
11–15 4,70 3,30 2,96 134,00
16–20 5,80 4,10 3,65 149,00
21–25 6,80 4,80 4,28 169,00
26–30 8,00 5,60 5,04 185,00
31–35 9,00 6,30 5,67 195,00
36–40 10,00 7,00 6,30 210,00
41–47 11,20 7,90 7,06 230,00
48–53 13,40 8,90 7,81 250,00
54–60 13,50 9,50 8,50 265,00
61–67 14,50 10,20 9,13 282,00
68–73 15,00 10,50 9,45 287,00
74–80 16,00 11,20 10,08 292,00
81–90 17,50 12,30 11,02 302,00
91–100 18,50 13,00 11,65 313,00

Opłata za przewóz bagażu lub psa wynosi 4,50 zł a roweru – 5,50 zł. Za brak biletu nakłada się wezwanie do uiszczenia opłaty dodatkowej, wynoszącej 150 zł, natomiast za brak dokumentu upoważniającego do ulgi – 120 zł.

[edytuj] Trasy obsługiwane przez przewoźnika

Stacja Świdnica Miasto obsługiwana wyłącznie przez Koleje Dolnośląskie

Początkowo planowano świadczenie usług na czterech trasach:

Do końca 2011 udało się uruchomić połączenia pasażerskie na odcinkach: Legnica – Kłodzko, Wałbrzych – Kłodzko i Wrocław – Trzebnica. Pod koniec roku 2011 linia do Kudowy-Zdroju nadal była remontowana, a linia do Świdnicy dalej oczekiwała na przejęcie przez samorząd.

Koleje Dolnośląskie skupiły się na przejmowaniu transportu na mniej uczęszczanych liniach, głównie niezelektryfikowanych.

[edytuj] Historia połączeń

Obsługa poszczególnych połączeń kolejowych była przejmowana przez Koleje Dolnośląskie w następującej kolejności chronologicznej:

data połączenie
2008
14.12.2008 276 Kłodzko MiastoMiędzylesie (do 11.12.2009)
137 Legnica – Jaworzyna ŚląskaKamieniec Ząbkowicki – Kłodzko Miasto
2009
6.01.2009 286 Wałbrzych GłównyNowa RudaKłodzko Miasto[47]
20.09.2009 275 LegnicaWrocław Główny[48]
326 Wrocław Główny – Trzebnica[45]
13.12.2009 283 Jelenia GóraLwówek Śląski
283 Lwówek Śląski – Zebrzydowa[49] (na odcinku Lwówek – Zebrzydowa do 10.12.2011)
2010
01.03.2010 282/278 Legnica – BolesławiecZgorzelec[50]
12.12.2010 275 Legnica – ŻagańŻary
282 WęgliniecRuszów – Żary[51]
2011
03.01.2011 311 Jelenia Góra – Szklarska Poręba Górna[52] (do 10.12.2011)
11.12.2011 273 Wrocław Główny – Wołów[53]
277 Wrocław Główny – Jelcz-Laskowice
274 Zgorzelec – Lubań ŚląskiGryfów Śląski – Jelenia Góra[53]

[edytuj] Relacje zlikwidowane

W grudniu 2009

W grudniu 2011

[edytuj] Relacje planowane

Docelowo planowane jest wznawianie przewozów na nieczynnych obecnie liniach przejmowanych od PKP Polskie Linie Kolejowe przez zarząd województwa[54]. Po wyremontowaniu odcinka Kłodzko MiastoKudowa-Zdrój Koleje Dolnośląskie będą obsługiwać ten odcinek od roku 2012[55].


Schemat sieci połączeń kolejowych obsługiwanych przez KD. Uruchomienie połączenia Wrocław – Wołów i Wrocław – Jelcz-Laskowice planowane jest do połowy grudnia 2011[56][57]
Historia rozwoju KD


[edytuj] Marketing i promocja

Koleje Dolnośląskie prowadzą szeroko zakrojone akcje marketingowe i promocyjne. W skład tych działań wchodzi m.in. obecność na imprezach młodzieżowych, np. juwenaliach w Legnicy[58], konkursy fotograficzne i inne[59] i imprezy plenerowe[60]. W roku 2011 Koleje dolnośląskie promowały nowe przejęte połączenia do Wołowa i Jelcza-Laskowic szeregiem imprez dla dzieci[61][62]. Elementem promocji firmy jest również udział w targach branżowych[63][64].

[edytuj] Tabor

SA135-002 na stacji Zielona Góra

Tabor przewoźnika składa się z 21 szynobusów zakupionych przez Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego w latach 2003–2011[65], do 1 grudnia 2008 czasowo udostępnionych spółce Przewozy Regionalne.

Tabor Kolei Dolnośląskich
ozn. kolejowe ozn. producenta numery liczba producent
SA106 214M 011 1 PESA Bydgoszcz
SA109 212M 003, 004 2 Kolzam
SA132 218Ma 002 1 PESA Bydgoszcz
SA134 218Md 003 – 007 8 PESA Bydgoszcz
023 – 025 ZNTK "Mińsk Mazowiecki"
SA135[66] 214Mb 001 – 003 9 PESA Bydgoszcz
004 – 009 ZNTK "Mińsk Mazowiecki"

Spółka dzierżawi także dwa wagony pasażerskie typu 102A. Zostały one poddane gruntownej modernizacji, lecz z przyczyn formalnoprawnych nie są użytkowane przez spółkę.[19]. Stacjonują w Miłkowicach[67]. W roku 2011 ogłoszono przetarg na dostawę pięciu elektrycznych zespołów trakcyjnych, do którego zgłosiły się firmy PESA, Newag oraz Stadler. Początkowo przetarg wygrała PESA ze swoim elektrycznym zespołem trakcyjnym ELF, jednak spółka Newag złożyła odwołanie, po którym wygrała powtórzony przetarg i dostarczy do 2013 roku 5 elektrycznych zespołów trakcyjnych podobnych konstrukcyjnie do 35WE z tym, że będą czteroczłonowe. Obsługiwać one będą połączenia Wrocław – Legnica, Wrocław – Oleśnica oraz Wrocław – Żmigród[68][30].

[edytuj] Nagrody i wyróżnienia

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Wyniki Kolei Dolnośląskich za 2010 r. (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  2. Wysokość kapitału zakładowego wzmiankowana w stopce korespondencji firmowej ze stycznia 2012 r. - wyjaśnienia SIWZ przetargu na dowóz drużyn trakcyjnych (pol.). [dostęp 2012-01-26].
  3. Pierwsza licencja na przewozy regionalne dla Dolnośląskiego (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  4. 4,0 4,1 Przewoźnicy zatrzymują pieniądze na dworce? (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  5. Stagnacja w przewozach pasażerskich (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  6. Koleje Dolnośląskie: Raport za 2010 r. (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  7. Koleje Dolnośląskie – misja (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  8. Kilka uwag na temat linii pasażerskich w Polsce w latach 1989-2006 (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  9. Dalszy spadek liczby pasażerów (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  10. 100 milionów za Berlinem (pol.). Z biegiem szyn 5 (49). [dostęp 2011-10-13].
  11. Marszałek Łapiński: Nie można likwidować połączeń! (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  12. Sejm znowelizował ustawę o komercjalizacji PKP (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  13. Samorządy wojewódzkie będą mogły bezpłatnie otrzymać niektóre linie kolejowe – zakłada projekt nowelizacji ustaw dotyczących kolei. (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  14. Grzegorz Kotlarz. Start PCC Arriva. „Świat Kolei”. 1/2008, s. 3. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  15. Paweł Terczyński. Wagony i zespoły spalinowe w obsłudze ruchu regionalnego na PKP. „Świat Kolei”. 9/2008, s. 12-21. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  16. Uchwała Nr XX/246/07 Sejmiku Województwa Dolnośląskiego w sprawie utworzenia Spółki Koleje Dolnośląskie Spółka Akcyjna oraz wniesienia przez Województwo Dolnośląskie wkładu pieniężnego (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  17. 17,0 17,1 Koleje Dolnośląskie przygotowują się do rozpoczęcia działalności! (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  18. Jakość i komfort na europejskim poziomie (pol.). Rzeczpospolita, 2011-09-30. [dostęp 2011-11-27].
  19. 19,0 19,1 19,2 Krzysztof Zawada. Reaktywacja linii kolejowej Kłodzko-Wałbrzych. „Świat Kolei”. 2/2009, s. 4. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  20. 20,0 20,1 20,2 Koleje Dolnośląskie – historia (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  21. http://kolejedolnoslaskie.eu/ (strona główna), dostęp: 14.12.2008
  22. O spółce (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  23. A Gajewski. Trzebnica ruszyła. „Świat Kolei”. 10/2009, s. 4. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  24. Dlaczego samorządy przejmują linie kolejowe? (pol.). 2010-11-10. [dostęp 2011-11-27].
  25. Strapagiel: Wynik finansowy KD efektem dużych dotacji (pol.). Dlaczego samorządy przejmują linie kolejowe?. [dostęp 2011-11-27].
  26. Pierwsza rocznica reaktywacji linii trzebnickiej (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  27. Koleje Dolnośląskie zakończą rok 2011 na plusie? (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  28. Marszałek ukarał Koleje Dolnośląskie za spóźnienia (pol.). Gazeta Wyborcza, 2011-02-18. [dostęp 2011-11-27].
  29. 29,0 29,1 Henryk Magoń. Pociągiem do Jakuszyc. „Świat Kolei”. 7/2010, s. 3. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  30. 30,0 30,1 30,2 Peerelowskie ryflaki przyczyną zadłużenia Kolei Dolnośląskich (pol.). Gazeta Wrocławska, 2011-01-11. [dostęp 2011-04-16].
  31. Koleje Dolnośląskie: Awantura z wagonami 102A (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  32. Samorząd Dolnego Śląska przejmie tamtejsze PR? (pol.). 2011-01-14. [dostęp 2011-11-27].
  33. Koleje Dolnośląskie kupiły pociągi za 99 999 000 mln zł (pol.). Gazeta Wyborcza, 2011-10-17. [dostęp 2011-11-27].
  34. Dostawa 5 ezt dla Kolei Dolnosląskich – koniec epopei (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  35. 17 sierpnia — Koleje Dolnośląskie honorują wszystkie bilety Przewozów Regionalnych (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  36. Koncepcja obsługi pasażerów z wykorzystaniem dworca kolejowego Wrocław Świebodzki (pol.). [dostęp 2011-11-20].
  37. Dwie nowe kasy Kolei Dolnośląskich we Wrocławiu (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  38. Rusza system kolejowej informacji SMS-owej dla pasażerów (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  39. Nowa oferta Kolei Dolnośląskich Junior — Senior Lato 2011 (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  40. Obsługa pasażerów o ograniczonej możliwości poruszania się (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  41. Dodatkowe pociągi na pielgrzymkę do Trzebnicy (pol.). 2011-10-07. [dostęp 2011-11-27].
  42. Wykaz opłat za przewóz osób, rzeczy i zwierząt "Kolei Dolnosląskich" S.A.. s. 2. 
  43. Cennik biletów Kolei Dolnośląskich (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  44. Wykaz opłat za przewóz osób, rzeczy i zwierząt "Kolei Dolnosląskich" S.A. (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  45. 45,0 45,1 II rocznica reaktywacji przewozów na linii trzebnickiej (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  46. Konkurencja na szynach (pol.). 2007-12-27. [dostęp 2011-11-27].
  47. Nowe linie i nowe szynobusy, czyli Koleje Dolnośląskie w 2009 roku (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  48. Wrocław: Szynobus już jeździ do Trzebnicy! (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  49. Kolejami Dolnośląskimi do Lwówka Śląskiego (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  50. Marcowe zmiany w rozkładzie jazdy pociągów data dostępu=2011-11-27 (pol.).
  51. Poznaliśmy nowy rozkład jazdy 2010/2011 (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  52. Koleje Dolnośląskie znów obsługują linię Jelenia Góra – Lwówek Śląski (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  53. 53,0 53,1 Koleje Dolnośląskie: Nowy rozkład, nowe trasy (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  54. "Rynek Kolejowy" z dn. 21 stycznia 2008 – wywiad z ówczesnym członkiem zarządu województwa Patrykiem Wildem
  55. Kłodzko/Kudowa/Zdrój:Pociągi wrócą na tory (pol.). 2011-11-04. [dostęp 2011-11-27].
  56. Koleje Dolnośląskie — promocja nowego połączenia Wrocław Główny — Wołów (pol.). [dostęp 2011-10-13].
  57. Koleje Dolnośląskie podczas promocji nowego połączenia Wrocław Główny — Jelcz Laskowice (pol.). [dostęp 2011-10-13].
  58. Koleje Dolnośląskie zapraszają na Juwenalia 2010r. w Legnicy!!! (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  59. Regulamin konkursu (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  60. "Koleje Dolnośląskie zapraszają do Jaworzyny Śląskiej" (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  61. Koleje Dolnośląskie — promocja nowego połączenia Wrocław Główny — Wołów (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  62. Koleje Dolnośląskie podczas promocji nowego połączenia Wrocław Główny — Jelcz Laskowice (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  63. Koleje Dolnośląskie na Międzynarodowych Targach Poznańskich TourSalon 2010. (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  64. Koleje Dolnośląskie na Międzynarodowych Targach Turystycznych we Wrocławiu (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  65. News z 2 stycznia 2008 na stronie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego
  66. Dolny Śląsk inwestuje: nowe szynobusy (pol.). Wiadomości24.pl, 2010-11-12. [dostęp 2011-04-16].
  67. Ryflaki przyjechały do Miłkowic (pol.). [dostęp 2011-11-27].
  68. Krzysztof Kuś. Koleje Dolnośląskie: dotychczasowa działalność i perspektywy na przyszłość. „Rynek Kolejowy”. S. 36-38. ISSN 1644-1958. 
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Koleje_Dolnośląskie&oldid=30267761
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj
W innych językach

Polecamy: Pozycjonowanie, wózki dziecięce, Kino domowe, Viagra, Kredyty