Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane stronyKomitet Intelektualistów i Działaczy Katolickich - zrzeszenie duchownych i katolików świeckich, działające w Polsce w latach 1950-1953 przy Polskim Komitecie Obrońców Pokoju. Ruch nastawiony był na współpracę z władzami komunistycznymi. Duchownych należących do komitetu uznaje się za przedstawicieli ruchu "księży patriotów".
Instytucja powstała 4 listopada 1950 r. z inicjatywy szefa PAX-u, Bolesława Piaseckiego. Stanowiła ona element strategii władz komunistycznych, dążących do stworzenia podziałów w łonie polskiego Kościoła katolickiego poprzez utworzenie w jego obrębie przyjaznego sobie stronnictwa, skupionego wokół Piaseckiego. Komitet był organizacją mniej radykalną od Komisji Księży utworzonej przy ZBoWiD-zie. Początkowo dążył do osiągnięcia przynajmniej częściowego porozumienia z niektórymi biskupami, jednakże przedstawiciele komitetu, zwłaszcza Eugeniusz Dąbrowski, uczestniczyli w atakach słownych na hierarchię kościelną, również na prymasa Stefana Wyszyńskiego. Utworzenie komitetu przez PAX zostało później napiętnowane przez Episkopat w memoriale "Non possumus".
Przewodniczącym komitetu był ks. prof. Jan Czuj (wówczas dziekan Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Warszawskiego), wiceprzewodniczącym biblista ks. prof. Eugeniusz Dąbrowski, sekretarzem Andrzej Micewski, a przedstawicielem PAX-u Ryszard Reiff. Komitet tworzył oddziałowe komisje na szczeblu województwa. Posiadał spore wpływy wśród profesury wydziałów teologicznych UW i UJ oraz na KUL. Łącznie zrzeszał ok. 200-300 samych księży w całej Polsce. Wśród nich m.in.: Mieczysław Żywczyński, Józef Keller (później porzucił kapłaństwo), Stefan Biskupski, Piotr Chojnacki, Aleksy Klawek, Kazimierz Kłósak i Józef Pastuszka.
W październiku 1953 r. za zgodą władz państwowych PAX połączył Komitet Intelektualistów i Działaczy Katolickich z komisjami księży przy kołach ZBoWiD-u, tworząc Komisję Duchownych i Świeckich Działaczy przy Ogólnopolskim Komitecie Frontu Narodowego.
Andrzej Grajewski "Kompleks Judasza. Kościół zdradzony" (fragment)
