Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji

Polska Ten artykuł jest częścią serii: Ustrój i polityka Polski System prawny Konstytucja Ustrój polityczny Władza ustawodawcza Sejm RP (VII kadencja) Marszałek Sejmu: Ewa Kopacz Senat RP (VIII kadencja) Marszałek Senatu: Bogdan Borusewicz Zgromadzenie Narodowe Władza wykonawcza Prezydent: Bronisław Komorowski Prezes Rady Ministrów: Donald Tusk Rada Ministrów: Rząd Donalda Tuska Władza sądownicza Wymiar sprawiedliwości Sąd Najwyższy Pierwszy Prezes: Stanisław Dąbrowski Naczelny Sąd Administracyjny Prezes: Roman Hauser Trybunał Konstytucyjny Prezes: Andrzej Rzepliński Trybunał Stanu Przewodniczący: Stanisław Dąbrowski Samorząd terytorialny Samorząd gminny Samorząd powiatowy Samorząd województwa Podział administracyjny Polski Partie polityczne Kluby parlamentarne tworzą: Platforma Obywatelska Prawo i Sprawiedliwość Sojusz Lewicy Demokratycznej Polskie Stronnictwo Ludowe Ruch Palikota Solidarna Polska Wybory Wybory parlamentarne: 2011 Wybory prezydenckie: 2010 Wybory do PE: 2009 Wybory samorządowe: 2010 Referenda: 2003 Polityka zagraniczna Ministerstwo Spraw Zagranicznych minister: Radosław Sikorski Ambasadorowie Polski Placówki dyplomatyczne Komitet ds. Europejskich Parlamentarne Komisje Spraw Zagranicznych Sejmowa Senacka Polski Instytut Spraw Międzynarodowych Wikiprojekt Polityka

Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji (KRRiT) – organ państwowy, który według Konstytucji (art. 213 – 215) ma stać na straży wolności słowa, prawa do informacji oraz interesu publicznego w radiofonii i telewizji.

Struktura KRRiT

Zasady, tryb działania, organizację oraz szczegółowe zasady powoływania członków KRRiT określa ustawa z dnia 29 grudnia 1992 roku o radiofonii i telewizji, wraz z późniejszymi nowelizacjami. W skład Rady wchodzi (po nowelizacji ustawy z 29 grudnia 2005 roku) 5 członków. Są oni wybierani przez: Sejm – 2 członków, Senat – 1, Prezydenta RP – 2. Kadencja członków KRRiT wynosi 6 lat. Ta sama osoba nie może zostać ponownie wybrana na pełną kadencję. Ze swojego grona Rada wybiera przewodniczącego i zastępcę (na wniosek przewodniczącego).

Członkowie KRRiT na mocy postanowień Konstytucji RP (art. 198) odpowiadają za popełnienie deliktu konstytucyjnego przed Trybunałem Stanu.

Główne zadania

• konstytucyjne (art 213 ust. 1 Konstytucji RP ): stanie na straży wolności słowa, prawa do informacji oraz interesu publicznego w radiofonii i telewizji;
• ustawowe (art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji, wraz z późniejszymi nowelizacjami):
  • projektowanie w porozumieniu z Prezesem Rady Ministrów kierunku polityki państwowej w dziedzinie radiofonii i telewizji;
  • określanie warunków działalności nadawców programów radiowych i telewizyjnych;
  • rozpatrywanie wniosków i podejmowanie rozstrzygnięć w sprawach przyznawania koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych;
  • sprawowanie kontroli nad działalnością nadawców w zakresie określonym ustawą;
  • organizowanie badań treści i odbioru programów radiowych i telewizyjnych;
  • określanie wysokości opłat za udzielanie koncesji oraz wpis do rejestru;
  • opiniowanie projektów aktów ustawodawczych oraz umów międzynarodowych dotyczących radiofonii i telewizji;
  • inicjowanie postępu naukowo – technicznego i kształcenie kadr w dziedzinie radiofonii i telewizji;
  • współpraca z właściwymi organizacjami i instytucjami w zakresie ochrony praw autorskich, praw wykonawców, praw producentów oraz nadawców programów radiowych i telewizyjnych;

Niektóre uprawnienia

• powoływanie rad nadzorczych spółek telewizji publicznej (Telewizja Polska S.A. – TVP) oraz publicznej radiofonii (Polskie Radio S.A. oraz 17 spółek regionalnych Polskiego Radia);
• udzielanie koncesji na nadawanie sygnału telewizyjnego i radiowego;
• podział środków z abonamentu radiowo-telewizyjnego;
• nakładanie kar pieniężnych na nadawców;

Skład Rady

Obecni członkowie Rady

• Jan Dworak od 7 lipca 2010 z nominacji prezydenta RP – przewodniczący
• Witold Graboś od 4 sierpnia 2010 z ramienia Sejmu - Zastępca przewodniczącego
• Sławomir Rogowski od 4 sierpnia 2010 z ramienia Sejmu
• Krzysztof Luft od 7 lipca 2010 z nominacji prezydenta RP
• Stefan Pastuszka od 22 lipca 2010 z ramienia Senatu

6 września 2010 została ustanowiona nowa funkcja rzecznika prasowego KRRiT, którym została wieloletnia pracownica TVP Katarzyna Twardowska.

Wykonujący obowiązki prezydenta Bronisław Komorowski przychylił się 14 czerwca 2010 roku do decyzji Sejmu i Senatu o odrzuceniu sprawozdania z działalności Rady za rok 2009, tym samym kadencja Rady została skrócona, a jej członkowie będą pełnić swoje funkcje do czasu wyboru następców.

Lista przewodniczących Rady

1. Marek Markiewicz od 19 kwietnia 1992 do 1 marca 1994
   • wakat od 2 marca 1994 do 30 marca 1994
2. Ryszard Bender od 30 marca 1994 do 21 lipca 1994
3. Janusz Zaorski od 22 lipca 1994 do 10 maja 1995
4. Marek Jurek od 10 maja 1995 do 28 grudnia 1995
5. Bolesław Sulik od 28 grudnia 1995 – 21 kwietnia 1999
   • wakat od 22 kwietnia 1999 do 6 lipca 1999
6. Juliusz Braun od 6 lipca 1999 do 26 marca 2003
7. Danuta Waniek od 26 marca 2003 do 31 grudnia 2005
   • wakat od 1 stycznia 2006 do 6 lutego 2006
8. Elżbieta Kruk od 6 lutego 2006 do 30 marca 2006
   • wakat od 30 marca 2006 do 17 maja 2006
9. Elżbieta Kruk od 17 maja 2006 do 26 września 2007
   • wakat od 26 września 2007 do 23 października 2007
10. Witold Kołodziejski od 23 października 2007 do 4 sierpnia 2010
    • wakat od 4 sierpnia 2010 do 10 sierpnia 2010
11. Jan Dworak od 10 sierpnia 2010

Lista zastępców przewodniczącego Rady

1. Maciej Iłowiecki od 19 kwietnia 1993 do 23 września 1994
   • wakat od 24 września 1994 do 10 maja 1995
2. Bolesław Sulik od 10 maja 1995 do 28 grudnia 1995
   • wakat od 29 grudnia 1995 do 11 stycznia 1996
3. Ryszard Miazek od 11 stycznia 1996 do 10 maja 1996
   • wakat od 11 maja 1996 do 14 października 1998
4. Witold Graboś od 14 października 1998 do 6 lipca 1999
   • wakat od 7 lipca 1999 do 13 lipca 1999
5. Jan Sęk od 13 lipca 1999 do 8 maja 2003
   • wakat od 9 maja 2003 do 5 czerwca 2003
6. Aleksander Łuczak od 5 czerwca 2003 do 30 grudnia 2005
   • stanowisko nie funkcjonowało od 30 grudnia 2005 do 21 września 2010
7. Witold Graboś od 4 sierpnia 2010

Byli sekretarze Rady

1. Andrzej Zarębski od 19 kwietnia 1993 do 21 kwietnia 1999
   • wakat od 22 kwietnia 1999 do 23 marca 2000
2. Włodzimierz Czarzasty od 23 marca 2000 do 26 sierpnia 2004
   • stanowisko zniesione 26 sierpnia 2004

Byli członkowie Rady

z nominacji prezydenta RP

• Marek Markiewicz od 19 kwietnia 1993 do 23 września 1994
• Maciej Iłowiecki od 19 kwietnia 1993 do 23 września 1994
• Ryszard Bender od 19 kwietnia 1993 do 22 lipca 1994
• Janusz Zaorski od lipca 1994 do maja 1995
• Tomasz Kwiatkowski od września 1994 do maja 1995
• Henryk Andracki od września 1994 do kwietnia 1997
• Jan Szafraniec od 14 kwietnia 1995 do 18 kwietnia 1999, wcześniej był członkiem Rady z ramienia Senatu
• Marek Jurek od 10 maja 1995 do 9 maja 2001
• Robert Kwiatkowski od 19 kwietnia 1997 do 25 czerwca 1998, wcześniej był członkiem Rady z ramienia Sejmu
• Waldemar Dubaniowski od 11 września 1998 do 30 kwietnia 2003
• Włodzimierz Czarzasty od 10 maja 1999 do 19 stycznia 2005
• Danuta Waniek od 15 maja 2001 do 30 grudnia 2005
• Sławomira Łozińska od 30 kwietnia 2003 do 30 grudnia 2005
• Anna Szydłowska od 19 stycznia 2005 do 31 lipca 2005
• Stanisław Jędrzejewski od 1 sierpnia 2005 do 30 grudnia 2005
• Wojciech Dziomdziora od 31 stycznia 2006 do 18 września 2007
• Elżbieta Kruk od 31 stycznia 2006 do 26 września 2007
• Barbara Bubula od 18 września 2007 do 4 sierpnia 2010
• Piotr Boroń od 26 września 2007 do 4 sierpnia 2010

z ramienia Sejmu

• Lech Dymarski od 3 kwietnia 1993 do 2 kwietnia 1995
• Marek Siwiec od 3 kwietnia 1993 do 10 stycznia 1996
• Andrzej Zarębski od 1 kwietnia 1993 do 21 kwietnia 1999
• Bolesław Sulik od 3 kwietnia 1993 do 21 kwietnia 1999
• Michał Strąk od 3 kwietnia 1995 do 2 kwietnia 2001
• Robert Kwiatkowski od 16 lutego 1996 do 2 kwietnia 1997, potem zasiadał w Radzie z nominacji Prezydenta RP
• Adam Halber od 10 kwietnia 1997 do 24 lipca 2003
• Juliusz Braun od 21 kwietnia 1999 do 6 maja 2005
• Jarosław Sellin od 21 kwietnia 1999 do 6 maja 2005
• Aleksander Łuczak od 12 kwietnia 2001 do 30 grudnia 2005
• Ryszard Ulicki od 24 lipca 2003 do 30 grudnia 2005
• Andrzej Kneifel od 6 maja 2005 do 30 grudnia 2005
• Andrzej Zieliński od 6 maja 2005 do 30 grudnia 2005
• Tomasz Borysiuk od 27 stycznia 2006 do 4 sierpnia 2010
• Lech Haydukiewicz od 27 stycznia 2006 do 4 sierpnia 2010

z ramienia Senatu

• Ryszard Miazek od 1 kwietnia 1993 do 10 maja 1996
• Jan Szafraniec od 1 kwietnia 1993 do 5 kwietnia 1995, potem zasiadał w Radzie z nominacji Prezydenta RP
• Witold Graboś od 5 kwietnia 1995 do 5 kwietnia 2001
• Witold Knychalski od 12 lipca 1996 do 1 kwietnia 1997
• Jan Sęk od 3 kwietnia 1997 do 8 maja 2003
• Lech Jaworski od 25 kwietnia 2001 do 30 grudnia 2005
• Tomasz Goban-Klas od 8 maja 2003 do 30 września 2004
• Ryszard Sławiński od 18 listopada 2004 do 30 grudnia 2005
• Witold Kołodziejski od 30 stycznia 2006 do 4 sierpnia 2010

Kontrowersje

• Nowelizacja ustawy o radiofonii i telewizji z 29 grudnia 2005 roku zmniejszyła liczbę członków Rady z dziewięciu do pięciu. Jednocześnie jej uchwalenie pozwoliło zmienić cały skład Rady, co było niemożliwe na gruncie poprzednich przepisów. W związku z tym pojawiły się podejrzenia, że głównym celem nowelizacji nie było ograniczenie kosztów funkcjonowania Rady, jak utrzymywali autorzy zmian. Zdaniem opozycji, zmiana przepisów posłużyła przede wszystkim obsadzeniu całej Rady osobami przychylnymi rządzącej koalicji PiS-LPR-Samoobrona.
• Nowelizacja z 29 grudnia 2005 została zaskarżona do Trybunału Konstytucyjnego, który orzekł niekonstytucyjność zapisów stanowiących o powoływaniu przewodniczącego KRRiT spośród członków Rady przez prezydenta. W wyniku orzeczenia TK ustawę znowelizowano ponownie i obecnie Rada sama wybiera przewodniczącego spośród swoich członków.
• KRRiT nałożyła w 2006 karę w wysokości 500 tys. złotych na telewizję Polsat za emisję programu Kuba Wojewódzki, w którym Kazimiera Szczuka parodiowała występującą na antenie Radia Maryja Magdalenę Buczek. Telewizja Polsat zaskarżyła tę decyzję do sądu. Skarga została oddalona, a wyrok sądu pierwszej instancji został podtrzymany przez Sąd Najwyższy 14 stycznia 2010 roku (sygn. akt III SK 15/09).
• Misja obserwacyjna Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie w raporcie dotyczącym przebiegu wyborów parlamentarnych w Polsce w 2007 opublikowanym 22 października 2007 przez Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw Człowieka zarzuciła KRRiT upartyjnienie i niezdolność do właściwego wywiązania się ze swojej konstytucyjnej odpowiedzialności.

Bibliografia

• "System organów ochrony prawnej w Polsce", pod red. Marii Kruk, Wyższa Szkoła Handlu i Prawa im. Ryszarda Łazarskiego w Warszawie, Warszawa 2006;
• Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej;
• ustawa z dnia 29 grudnia 1992 o radiofonii i telewizji.

Linki zewnętrzne

• Oficjalna strona KRRiT