| Kwame Nkrumah | |
Kwame Nkrumah (1961) |
|
| Data i miejsce urodzenia | 21 września 1909 Nkroful (Złote Wybrzeże) |
| Data i miejsce śmierci | 27 kwietnia 1972 Bukareszt |
| Prezydent Ghany | |
| Przynależność polityczna | Convention Peoples Party |
| Okres urzędowania | od 1 lipca 1960 do 24 lutego 1966 |
| Poprzednik | nowy urząd (przed proklamacją niepodległości urząd głowy państwa sprawował gubernator generalny William Hare, 5. hrabia Listowel) |
| Następca | Joseph Ankrah |
| Odznaczenia | |
Kwame Nkrumah, właśc. Francis Nwia-Kofi Ngonloma[1] (ur. 21 września 1909 w Nkroful, zm. 27 kwietnia 1972 w Bukareszcie) – polityk afrykański, premier i prezydent Ghany, działacz ruchu panafrykańskiego.
Uczył się w szkołach misyjnych, następnie od 1935 roku studiował w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii (London School of Economics). W 1947 powrócił do kraju i został przewodniczącym partii United Gold Coast Convention (UGCC). Po dwóch latach założył własną partię Convention Peoples Party (CPP)[2], z którą przeprowadził serię strajków, mających wymusić przyznanie niepodległości. W styczniu 1950 roku został uwięziony przez Brytyjczyków za działalność wywrotową, po roku uwolniony, gdy jego partia wygrała wybory.
Od 1952 do 1957 roku był premierem autonomicznego rządu kolonii, współpracując z władzami brytyjskimi w celu doprowadzenia do odzyskania niepodległości. 6 marca 1957 roku Ghana proklamowała niepodległość, a Kwame Nkrumah został premierem. Od 1960 roku był prezydentem i szefem rządu Republiki Ghany.
Był jednym z inicjatorów powstania w 1963 roku Organizacji Jedności Afrykańskiej.
Zwalczył opozycję i wprowadził rządy jednopartyjne. Ogłosił się głównodowodzącym sił zbrojnych Ghany. Przeżył kilka zamachów na swoje życie. Obwiniany o nadużycia i nepotyzm, został obalony w wyniku wspieranego przez CIA wojskowego zamachu stanu w lutym 1966 roku, podczas gdy przebywał z wizytą w Chinach. Nigdy nie wrócił do Ghany, żył na wygnaniu w Gwinei, zmarł w trakcie leczenia w Rumunii.
|
|||||