Kwas kromoglikanowy (także kromoglikan, w postaci soli sodu – kromoglikan dwusodowy) – wprowadzony do użytku w 1965 roku lek z grupy kromonów o działaniu zapobiegawczym przeciwalergicznym.
[edytuj] Mechanizm działania
Hamuje wyzwalanie histaminy oraz innych mediatorów zapalnych (leukotrienów) uwalnianych podczas degranulacji mastocytów w wyniku reakcji antygen-przeciwciało. U podłoża tego działania leży blokada kanałów wapniowych, przez które wnikają jony Ca2+ do wnętrza mastocytu, doprowadzając do inicjacji kaskady biochemicznej, wywołującej uwolnienie histaminy i innych mediatorów anafilaksji. Dodatkowo kromoglikan uszczelnia drobne naczynia krwionośne oraz hamuje chemotaksję neutrofili.
[edytuj] Farmakokinetyka i farmakodynamika
Podawany wyłącznie miejscowo na błony śluzowe oskrzeli, nosa, do worka spojówkowego oraz doustnie. Wydalany w formie niezmienionej z moczem i żółcią. Okres półtrwania wynosi 1,5 godziny.
[edytuj] Zastosowanie
Lek ze względu na specyfikę działania musi być podawany przed zetknięciem z alergenem. W przypadku wystąpienia reakcji uczuleniowej, podanie leku jest nieskuteczne. Stosowany w alergiach dróg oddechowych, astmie (nie przerywa napadu astmy, może być stosowany tylko zapobiegawczo), alergicznym zapaleniu spojówek, alergiach pokarmowych (jako lek wspomagający leczenie podstawowe). Nie stosuje się w chorobach skóry (brak skuteczności).
[edytuj] Sposób podawania
Miejscowo – na błony śluzowe nosa, do worka spojówkowego, do drzewa oskrzelowego, do przewodu pokarmowego.
[edytuj] Działania niepożądane
Lek nie wykazuje ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Miejscowo mogą wystąpić ograniczone podrażnienia błon śluzowych, możliwy kaszel przy podawaniu.
- Allergo-Comod – krople do oczu.
- Ditec – aerozol.
- Kromoglikan – tabletki do sporządzania zawiesiny.
- Polcrom 2% – aerozol do nosa, roztwór 20 mg/l
- Cusicorm – krople do oczu.
Inne nazwy handlowe: Cromosol, Intal, Cromogen, Cropoz, Opticrom.
Zobacz też: nedokromil.
[edytuj] Bibliografia
Farmakologia – Podstawy farmakoterapii, podręcznik dla studentów i lekarzy pod red. Wojciecha Kostowskiego, wyd. II poprawione, PZWL , W-wa 2001
Przypisy
|
ATC (A07) – Leki przeciwbiegunkowe, przeciwzapalne i przeciwdrobnoustrojowe stosowane w chorobach przewodu pokarmowego |
|
A 07 A – Leki przeciwdrobnoustrojowe stosowane
w chorobach przewodu pokarmowego |
|
|
|
|
|
A 07 AB - Sulfonamidy
|
|
|
|
A 07 AC - Pochodne imidazolu
|
|
|
|
A 07 AD - Inne leki przeciwdrobnoustrojowe stosowane
w chorobach przewodu pokarmowego
|
|
|
|
| A 07 B – Leki adsorbujące |
|
A 07 BA – Węgiel aktywowany
|
|
|
|
A 07 BC - Inne leki adsorbujące
|
|
|
|
A 07 D – Leki hamujące perystaltykę
przewodu pokarmowego |
|
A 07 DA – Leki hamujące perystaltykę
przewodu pokarmowego
|
|
|
|
A 07 E – Leki przeciwzapalne stosowane
w chorobach przewodu pokarmowego |
|
A 07 EA – Kortykosteroidy do stosowania
miejscowego
|
|
|
|
A 07 EB – Leki przeciwalergiczne z wyłączeniem
kortykosteroidów
|
kwas kromoglikanowy
|
|
|
A 07 EC – Kwas aminosalicylowy
i inne podobne leki
|
|
|
|
A 07 F – Preparaty przywracające prawidłową florę
jelitową, hamujące biegunkę |
|
A 07 FA – Preparaty przywracające prawidłową florę
jelitową, hamujące biegunkę
|
|
|
|
| A 07 X – Różne leki przeciwbiegunkowe |
|
A 07 XA – Inne leki przeciwbiegunkowe
|
|
|
|
|
ATC (R03) – Leki stosowane w chorobach obturacyjnych dróg oddechowych |
|
| R 03 A – Leki adrenergiczne podawane drogą wziewną |
|
R 03 AA – Agoniści receptorów
α- i β-adrenergicznych
|
|
|
|
R 03 AB – Nieselektywni agoniści receptora
β-adrenergicznego
|
|
|
|
R 03 AC – Selektywni agoniści receptora
β2-adrenergicznego
|
|
|
|
R 03 AK – Leki adrenergiczne i inne leki stosowane
w chorobach obturacyjnych dróg oddechowych
|
|
|
|
R 03 B – Inne leki stosowane w chorobach obturacyjnych
dróg oddechowych podawane drogą wziewną |
|
|
|
|
|
R 03 BB – Preparaty przeciwcholinergiczne
|
|
|
|
R 03 BC - Preparaty przeciwalergiczne
(z wyłączeniem kortykosteroidów)
|
|
|
|
R 03 BX - Inne
|
|
|
|
| R 03 C – Leki adrenergiczne do stosowania wewnętrznego |
|
R 03 CA – Agoniści receptorów α- i β-adrenergicznych
|
|
|
|
R 03 CB – Nieselektywni agoniści receptora
β-adrenergicznego
|
|
|
|
R 03 CC – Selektywni agoniści receptora
β2-adrenergicznego
|
|
|
|
R 03 D - Inne leki stosowane w chorobach obturacyjnych dróg
oddechowych do stosowania wewnętrznego |
|
R 03 DA - Pochodne puryny
|
|
|
|
R 03 DB - Puryny w połączeniach
z lekami adrenergicznymi
|
|
|
|
R 03 DC - Antagoniści receptora leukotrienowego
|
|
|
|
R 03 DX - Inne
|
|
|
|
|
ATC (S01) – Leki oftalmologiczne |
|
| S 01 A – Leki stosowane w zakażeniach oczu |
|
S 01 AA – Antybiotyki
|
|
|
|
|
|
|
|
S 01 AD – Preparaty przeciwwirusowe
|
|
|
|
S 01 AX – Inne
|
|
|
|
| S 01 B – Leki przeciwzapalne |
|
S 01 BA – Kortykosteroidy
|
|
|
|
S 01 BB – Kortykosteroidy w połączeniach
z lekami rozszerzającymi źrenice
|
|
|
|
S 01 BC – Niesteroidowe leki przeciwzapalne
|
|
|
|
S 01 C – Połączenia leków
przeciwzapalnych z przeciwinfekcyjnymi |
|
S 01 CA – Połączenia kortykosteroidów
z lekami przeciwinfekcyjnymi
|
|
|
|
S 01 CB – Połączenia kortykosteroidów, leków
przeciwinfekcyjnych i leków rozszerzających źrenice
|
|
|
|
S 01 CC – Niesteroidowe leki przeciwzapalne
w połączeniach z lekami przeciwinfekcyjnymi
|
|
|
|
S 01 E – Leki stosowane
w jaskrze i zwężające źrenicę |
|
S 01 EA – Sympatykomimetyki stosowane w jaskrze
|
|
|
|
S 01 EB – Parasympatykomimetyki
|
|
|
|
S 01 EC – Inhibitory anhydrazy węglanowej
|
|
|
|
S 01 ED – Leki β-adrenolityczne
|
|
|
|
|
|
|
|
S 01 EX – Inne
|
|
|
|
| S 01 F – Leki rozszerzające źrenicę |
|
S 01 FA – Preparaty przeciwcholinergiczne
|
|
|
|
S 01 FB – Preparaty sympatykomimetyczne
(bez preparatów stosowanych w jaskrze)
|
|
|
|
S 01 G – Leki zmniejszające
przekrwienie oraz przeciwalergiczne |
|
|
| S 01 H – Środki znieczulające miejscowego |
|
S 01 HA – Środki do znieczulenia miejscowego
|
|
|
|
| S 01 J – Preparaty diagnostyczne |
|
S 01 JA – Środki barwiące
|
|
|
|
| S 01 K – Preparaty pomocnicze w chirurgii oka |
|
S 01 KA – Substancje wiskoelastyczne
|
|
|
|
S 01 KX – Inne
|
|
|
|
S 01 L – Leki stosowane w leczeniu
zaburzeń naczyniowych oka |
|
S 01 LA – Leki przeciwneowaskularyzacyjne
|
|
|
|
| S 01 X – Pozostałe leki oftalmologiczne |
|
S 01 XA – Inne preparaty oftalmologiczne
|
|
|
|