Labializacja

Klasyfikacja spółgłosek
Wargowe
dwuwargowe wargowo-zębowe
Przedniojęzykowe
językowo-wargowe międzyzębowe zębowe dziąsłowe zadziąsłowe retrofleksyjne
Środkowojęzykowe
przedniopodniebienne podniebienne
Tylnojęzykowe
miękkopodniebienne języczkowe
Gardłowe
Nagłośniowe
Krtaniowe
O podwójnej artykulacji
wargowo-podniebienne wargowo-miękkopodniebienne zadziąsłowo-miękkopodniebienne
Koartykulacja
labializacja palatalizacja welaryzacja faryngalizacja
sposób artykulacji, miejsce artykulacji, narząd artykulacji

Labializacja (od łac. labialis wargowy) - zjawisko zaokrąglenia warg przy artykulacji samogłosek lub spółgłosek. Obecna np. w pewnych dialektach polskich (np. małopolskim, śląskim oraz wielkopolskim - zaznaczana w nagłosie przez u, bądź częściej ł) oraz w języku kaszubskim, językach kaukaskich, języku praindoeuropejskim.

Labializacja to również pewien proces asymilacji (Głoski stają się zaokrąglone w otoczeniu głosek z natury zaokrąglonych, np. [k] > [kʷ] pod wpływem [o]; [a] > [o] pod wpływem [p] lub [kʷ].), który zaszedł np. w językach abchasko-adygijskich i niektórych językach australijskich. W jego wyniku powstał szereg spółgłosek labializowanych, a liczba samogłosek ograniczyła się nawet do dwóch.

Zobacz też

• prelabializacja
• palatalizacja
• spółgłoska wargowa
• delabializacja