| Leon Wyczółkowski | |
Leon Wyczółkowski Autoportret w cyklistówce |
|
| Imiona i nazwisko | Leon Wyczółkowski |
| Data i miejsce urodzenia | 11 kwietnia 1852 Huta Miastkowska |
| Data i miejsce śmierci | 27 grudnia 1936 Gościeradz |
| Narodowość | polska |
| Dziedzina sztuki | malarstwo |
| Styl | realizm impresjonizm |
| Ważne dzieła | Orka na Ukrainie Rybacy brodzący po wodzie |
| Muzeum artysty | Muzeum Okręgowe w Bydgoszczy |
| Odznaczenia | |
Leon Jan Wyczółkowski (ur. 11 kwietnia 1852 w Hucie Miastkowskiej, zm. 27 grudnia 1936 w Warszawie) – polski malarz, grafik i rysownik, jeden z czołowych przedstawicieli Młodej Polski w nurcie malarstwa realistycznego.
Spis treści |
Kształcił się w Klasie Rysunkowej w Warszawie pod kierunkiem Antoniego Kamieńskiego, Rafała Hadziewicza i Wojciecha Gersona, potem w Akademii w Monachium (1875-1877) i w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie pod kierunkiem Jana Matejki (1877-1879).
W roku 1897 był jednym z założycieli Towarzystwa Artystów Polskich "Sztuka". W latach 1895-1911 był profesorem ASP w Krakowie, a od 1934 roku ASP w Warszawie.
Początkowo zamierzał poświęcić się malarstwu historycznemu, zachowując dokumentalny realizm szczegółu. Po pobycie w Paryżu zmienił swoje zainteresowania i wykorzystywał pewne rozwiązania impresjonizmu, malując pejzaże i sceny rodzajowe z silnymi efektami świetlnymi ("Rybacy brodzący"). Na krótko uległ wpływowi symbolizmu ("Druid skamieniały"). Około 1900 r. przyciemnił paletę. Późniejszą twórczość Wyczółkowskiego cechuje bogactwo środków formalnych. Dzięki znajomości z Feliksem Mangghą Jasieńskim uwidacznia się u niego silne zainteresowanie orientem. Znakomicie oddawał urodę kwiatów i martwych natur. Portretował niemal cały świat artystyczny Krakowa.
W 1922 r. Leon Wyczółkowski ofiarował Muzeum Wielkopolskiemu w Poznaniu bogaty zbiór sztuki wschodniej, zawierający: dywany, makaty, kilimy, wazony, misy, szkła, zabytkowe meble oraz dzieła malarskie i graficzne. Za ten dar Poznański Wydział Krajowy przekazał artyście dworek w Gościeradzu pod Bydgoszczą. Artysta mieszkał w nim z przerwami do swojej śmierci. 8 kwietnia 1937 r. żona Franciszka zgodnie z ostatnią wolą męża, przekazała miastu Bydgoszczy 425 prac, szkicowniki oraz pamiątki osobiste i wyposażenie pracowni. Akt darowizny zobowiązywał Bydgoszcz do sprawowania opieki nad zbiorem, popularyzacji twórczości i upamiętniania rocznic związanych z artystą oraz opieki nad jego grobem[1].
Przeniesione do budynku przy ul. Gdańskiej 4 i otwarte w dniu 11 kwietnia 1946 (w rocznicę urodzin artysty) Muzeum Okręgowe w Bydgoszczy przyjęło imię tego wybitnego malarza. W specjalnym dziale muzeum poświęconym wyłącznie Leonowi Wyczółkowskiemu zgromadzono ok. 700 jego prac.
11 listopada 1934 „za wybitne zasługi na polu pracy artystycznej” został odznaczony Wielką Wstęgą Orderu Odrodzenia Polski[2], a w 1935 został odznaczony Złotym Wawrzynem Akademickim Polskiej Akademii Literatury[3].
Patron bydgoskiej Państwowej Ogólnokształcącej Szkoły Sztuk Pięknych i Liceum Plastycznego mieszczących sie przy ulicy Konarskiego. W 2009 r. na Wyspie Młyńskiej w Bydgoszczy urządzono tzw. Dom Leona Wyczółkowskiego - muzeum z dziełami artysty i wnętrzami zaaranżowanymi na dworek, w którym mieszkał w okresie międzywojennym[4].
Od 1985 roku jest patronem jednej z ulic w Warszawie [5]