Leuven (niderl. Leuven, wym. [ˈløːvə(n)] ?/i; fr. Louvain, wym. [luvɛ̃]; niem. Löwen; d. pol. Lowanium) – miasto w Belgii nad rzeką Dijle, stolica prowincji Brabancja Flamandzka.
Pierwsza wzmianka o Leuven pochodzi z 891 roku (jako Loven), kiedy to armia Wikingów została tu pokonana przez Germanów. Usytuowane nad rzeką Dijle, w pobliżu siedziby książąt Brabancji, Leuven było od XI do XIV wieku najważniejszym ośrodkiem handlowym księstwa.
W 1425 został w mieście założony największy i najstarszy uniwersytet w krajach Beneluksu.
W XVIII wieku w Leuven założono browar. Obecnie tereny browaru InBev's Stella Artois (zakład i biura zarządu) zajmują dużą część północno-wschodniego Leuven, a on sam należy do grupy InterBrew – największego koncernu piwowarskiego na świecie.
Wiek XX przyniósł miastu duże zniszczenia w wyniku dwóch wojen światowych. Biblioteka uniwersytecka, zniszczona w trakcie pierwszej wojny światowej na skutek bombardowania niemieckiego, została odbudowana w nowym miejscu dzięki pomocy finansowej USA i niemieckim reparacjom wojennym. Nowy gmach został całkowicie zniszczony podczas drugiej wojny światowej, tym razem od bomby alianckiej. Po wojnie została ponownie odbudowana i dziś stanowi symbol okrucieństwa wojny i solidarności aliantów.
[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne
Ośrodek turystyczny – muzea, liczne późnogotyckie kościoły:
- kościół św. Piotra (Sint-Pieterskerk) na Grote Markt naprzeciw ratusza, zbudowany w latach 1425–1500, ukończony przez Jana Keldermansa i Matheusa de Layens. Podczas II wojny światowej kościół został zniszczony; podczas restauracji natrafiono na romańską kryptę z XI wieku. W kościele znajduje się kilka malowideł z XVII i XVIII wieku (wśród nich znane malowidło Dirka Boutsa Ostatnia Wieczerza i grób diuka Brabancji, Henryka I. 50 metrowa wieża miała mieć 169 metrów i mieścić carillon, ale nigdy nie została ukończona. Wieża znajduje się na liście beffroi sporządzonej przez UNESCO w 1999 roku.
- kościół św. Quentin
- kościół św. Jakuba
- kaplica św. Antoniego z XVII wieku, w której znajduje się grób ojca Damiana, księdza z Molokai, beatyfikowanego przez papieża Jana Pawła II. Szczątki księdza zostały zwrócone Belgii w 1936, gdyż zostały one najpierw pochowane na hawajskiej wyspie Maui, gdzie przebywał on przed śmiercią.
- ratusz z XV wieku, zbudowany przez Sulpitiusa van Vorsta i Jana II Keldermansa, a po ich śmierci przez Matheusa de Layensa w latach 1439-1463 w brabatiańskim stylu późnogotyckim.
- sukiennice z 1. połowy XIV wieku.
- barokowy kościół św. Michała
- liczne zabytkowe gmachy uniwersyteckie
- biblioteka uniwersytecka, zbudowana przez amerykańskiego architekta Whitneya Warrena. W wieży znajduje się jeden z największych na świecie carillonów.
- w mieście znajdował się książęcy zamek wybudowany w XII wieku, który został zniszczony w wieku XVII. Dziś w miejscu, w którym stał zamek, znajduje się neogotyckie opactwo.
- Wielki Beginaż (Groot Begijnhof) jest jednym z ostatnich tego typu budynków na świecie. Znajduje się on na liście światowego dziedzictwa UNESCO.
- kościół św. Gertrudy i Mały Beginaż (Kleine Begijnhof)
- nieliczne fragmenty dawnych średniowiecznych murów obronnych
- Ogród Botaniczny założony na terenie po dawnym klasztorze kapucynów
- zespół klasztorny Abdij Keizersberg wybudowany w XIX wieku
- "Fonske" – posąg znajdujący się prawie w centrum miasta. Jego pełna nazwa to Fons Sapientiae, co po łacinie znaczy "źródło mądrości". Posąg przedstawia studenta, który czytając książkę, pozwala wiedzy wypełnić jego umysł, tak jak płyn wypełnia szklankę. Fonske, podobnie jak znajdujący się w Brukseli Manneken pis, jest od czasu do czasu ubierany w różne stroje, zależnie od okazji.
- na obrzeżach miasta w Heverlee znajduje się zamek Arenberg, obecnie wraz z przyległym terenem należący do uniwersytetu
- oraz zabytkowe opactwo Abdij van Park
W mieście znajduje się słynny, najstarszy w Belgii i krajach Beneluksu uniwersytet – Katolicki Uniwersytet Lowański, założony w 1425 roku i zreorganizowany w 1835. Studiowało na nim wielu Polaków. W roku 1970 uniwersytet został podzielony na niderlandzkojęzyczny(Katholieke Universiteit Leuven), który pozostał w mieście, i francuskojęzyczny (Université Catholique de Louvain), który przeniósł się do nowo wybudowanego kampusu w Louvain-la-Neuve.
[edytuj] Gospodarka
Ośrodek przemysłu maszynowego, włókienniczego, spożywczego.
[edytuj] Węzeł Wiedzy i Innowacji EIT w Leuven
Leuven jest jednym z centrów Węzła Wiedzy i Innowacji (Sustainable Energy) Europejskiego Instytutu Technologicznego[1] W projekcie uczestniczą też uczelnie i przedsiębiorstwa z Hiszpanii, Holandii, Niemiec, Polski (polskim koordynatorem projektu jest krakowska AGH) i Szwecji. Udział w projekcie pozwala na tworzenie zupełnie nowych technologii i ich transfer do biznesu na ogromną skalę. Na badania wykorzystywane w biznesie przypadnie 120 mln euro rocznie.
Centra Węzła Wiedzy i Innowacji – KIC Inno Energy: CC Germany: Karlsruhe, CC Alps Valleys: Grenoble, CC Benelux: Eindhoven / Leuven, CC Iberia: Barcelona, CC PolandPlus: Kraków, CC Sweden: Sztokholm
[edytuj] Znani mieszkańcy
[edytuj] Urodzeni w Leuven
- większość książąt Brabancji w XII i XIII wieku
- Maria Brabancka, królowa Francji (1256-1321)
- Quentin Massys, malarz (1466-1530)
- Pieter van der Aa, prawnik (1530-1594)
- Adriaan van Roomen, matematyk (1561-1615)
- Charles Auguste de Bériot, skrzypek (1802-1870)
- Laurent-Guillaume de Koninck, paleontolog i chemik (1809-1887)
- Jean Stas, chemik (1813-1891)
- Arthur De Greef, pianista i kompozytor (1862-1940)
- Christian de Duve, cytolog i biochemik, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizjologii i medycyny w 1974 roku (ur. 1917)
- Arthur Berckmans, autor komiksów (ur. 1929)
- Mark Eyskens, polityk i były premier Belgii (ur. 1933)
- Louis Tobback, polityk i burmistrz (ur. 1938)
- Emiel Puttemans, biegacz na średnich i długich dystansach (ur. 1947)
- Peter Van Lancker, projektant łodzi (ur. 1952)
- Frank Vandenbroucke, polityk (ur. 1955)
- Koenraad Elst, orientalista (ur. 1959)
- Selah Sue, piosenkarka (ur. 1989)
[edytuj] Mieszkańcy
- Dirk Bouts, malarz (ok. 1410/20-1475)
- Matheus de Layens, architekt (zm. 1483)
- Erazm z Rotterdamu, humanista i teolog (1466-1536)
- Eustace Chapuys, ambasador w Anglii (1489-1556)
- Michel Baius, teolog (1513-1589)
- Justus Lipsius, filolog i humanista (1547-1606), jego imieniem został nazwany gmach Rady Unii Europejskiej w Brukseli
- Cornelius Jansen, twórca jansenizmu (1585-1638)
- Mícheál Ó Cléirigh, irlandzki kronikarz (1590-1643)
- Philip Verheyen, chirurg i rektor Katolickiego Uniwersytetu w Leuven (1648-1711)
- Jean Baptiste Abbeloos, orientalista i rektor Katolickiego Uniwersytetu w Leuven (1836-1906)
- Jean-Baptiste Janssens, nauczyciel filozofii, rektor Katolickiego Uniwersytetu w Leuven i Generał zakonu jezuitów (1889-1964)
- Jan Van der Roost, kompozytor (ur. 1956)
W mieście znajduje się stacja kolejowa Leuven.
[edytuj] Linki zewnętrzne
Przypisy
Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Belgia
Brabancja Flamandzka
Rennes
's-Hertogenbosch
Kraków
Lüdenscheid
Tainan
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
