Linia kolejowa nr 27

Linia kolejowa nr 27
Nasielsk – Toruń Wschodni
Dane podstawowe
Zarządca	PLK S.A.
Numer linii	27
Tabela SRJP	410
Długość	165,022 km
Rozstaw szyn	1435 mm
Sieć trakcyjna	spalinowa
Prędkość maksymalna	80 km/h
Widok z kabiny maszynisty na linię nr 27
Historia
Przebieg
Legenda w użyciu / istniejąca   nieczynna / rozebrana lub planowana odcinek stacja kolejowa przystanek kolejowy stacja bez ruchu pasażerskiego, zakładowa lub towarowa koniec linii kolejowej wiadukt most tunel zmiana kilometrażu granica państwowa mijanka przejazd kolejowy przeprawa promowa odcinek zelektryfikowany
linia nr 2 0,000 Nasielsk 43,379 Cieksyn 14,793 Wkra 22,208 Dalanówek 29,612 Płońsk 35,84 Arcelin 40,599 Baboszewo 48,225 Kaczorowo 55,721 Raciąż ← Glinojeck 65,101 Koziebrody 71,999 Zawidz Kościelny 74,33 Zawidz 81,03 Mieszaki 87,792 Sierpc 33 ← Brodnica Kutno → 93,3 Podwierzbie 98,73 Koziołek ↓ woj. kujawsko-pomorskie 103,717 Czermno 109,588 Skępe 114,815 Karnkowo 120,837 Lipno 126,509 Konotopie 133,043 Ograszka 139,424 Czernikowo 145,079 Obrowo 150,521 Dobrzejewice 156,715 Lubicz 160,992 Toruń Grębocin 736 ← Katarzynka 163,174 Toruń Elana 165,022 Toruń Wschodni
Linia nr 27 w Ogólnopolskiej Bazie Kolejowej – kolej.one.pl

Linia kolejowa nr 27 – linia kolejowa, zaliczona do linii o znaczeniu państwowym, łącząca Nasielsk z Toruniem przez Płońsk, Raciąż, Sierpc, Lipno i Dobrzejewice. Położona w granicach województw mazowieckiego i kujawsko-pomorskiego. Pierwotnie linia wąskotorowa wybudowana w 1915 r. Odcinki z Nasielska do Sierpca w 1924 r., a z Sierpca do Torunia w 1937 r., przebudowano na linię normalnotorową. W opracowanych w latach 80. planach elektryfikacji (tzw. wielka elektryfikacja) planowano elektryfikację linii między latami 1996 i 2000. Plany pozostały niezrealizowane.

Historia do 1945 r.

Odcinek Sierpc – Nasielsk. Linia wybudowana w 1915 r. przez niemiecką armię jako wąskotorówka o standardowym rozstawie 600 mm. Po odzyskaniu niepodległości rozpoczęto prace nad budową nowych, wariantowych połączeń między terenami dawnych zaborów. Jednym z nich miała być linia łącząca Nasielsk z Toruniem i będąca najkrótszym połączeniem między Warszawą i Toruniem. Do prac przystąpiono na podstawie ustawy z dnia 11 kwietnia 1919 r. Zgodnie z nią do prac miano przystąpić niezwłocznie celem zatrudnienia bezrobotnych i rzeczywiście rozpoczęto je jeszcze w warunkach wojennych, przerywając na czas wojny polsko-bolszewickiej 1920 r. Powrócono do nich po dokończeniu prac na linii Kutno-Strzałkowo, które trwały do końca 1921 r. Polegały na przebudowie istniejącej linii wąskotorowej na linię o normalnym prześwicie torów. Prace skupiły się na odcinku Raciąż – Nasielsk. Główne utrudnienia napotkane na budowie wynikały z braku dokonania przez Niemców wywłaszczenia zajętych obszarów, przebiegu linii częściowo wzdłuż drogi, dużych spadków i łuków o małych promieniach. W czasie budowy utrzymywano normalny ruch na linii wąskotorowej. Ruch otwarto dnia 30 czerwca 1924 r. Z tą datą zbiega się oddanie do użytku projektowanej jako węzłowa stacji Sierpc. W 1939 r., po 14 latach eksploatacji i budowie przedłużeń do Torunia i Brodnicy, oceniano, że nakład środków na linię nie został skompensowany przez zyski z jej eksploatacji. Na linii był słaby ruch (2 pary pociągów osobowych i 1-2 towarowych).

Odcinek Sierpc – Toruń. Przebudowa na linię normalnotorową odcinka Sierpc – Toruń została zrealizowana dopiero po kilkunastu latach. Budowę całego odcinka (80 km) rozpoczęto w 1935 r. na podstawie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 18 kwietnia 1935 r. Linia została otwarta dla ruchu tymczasowego dnia 9 grudnia 1936 r., oficjalne otwarcie miało miejsce dnia 21 listopada 1937. Na budowie wykonano roboty ziemne wielkości 1,2 mln m³, zużyto 13 tys. m³ betonu. Do ważniejszych obiektów należą mosty przez Drwęcę pod Lubiczem i Skrwę pod Sierpcem. Po uruchomieniu linii wykonano jeszcze prace przy rozbudowie stacji w Sierpcu oraz pomniejsze prace uzupełniające i wykończeniowe. Koszt budowy tego odcinka wyniósł 12 380 000 ówczesnych złotych, co dopowiada 167 tys. zł/km.

Historia po 1945 r.

Po II wojnie światowej po linii kursowały pociągi relacji:

• Toruń – Warszawa (i z powrotem – pociąg osobowy)
• Toruń – Nasielsk (i z powrotem – pociąg osobowy)
• Warszawa – Kołobrzeg (i z powrotem – pociąg pospieszny)

Pociągi osobowe były obsługiwane przez parowozy Ok1, natomiast pospieszne przez Pt47. W połowie lat 70. parowozy Ok1 zastąpiono Ol49, natomiast Pt47 zastąpiono lokomotywami spalinowymi SP45. W takim układzie pociągi kursowały do 1992 r., kiedy to z linii wycofano trakcję parową i zastąpiono ją spalinową reprezentowaną przez lokomotywy SP45. Kolejne zmiany miały miejsce w 2002 r., kiedy zawieszono przewozy pasażerskie na linii. Z powodu protestów ludności przywrócono pociągi w 2004 r., ale były to już tylko pociągi Toruń – Sierpc i Sierpc – Nasielsk. W lutym 2007 r. zawieszono przewozy pasażerskie na odcinku Toruń – Sierpc, by uruchomić je po 5 miesiącach. Pod koniec 2007 r. obsługę na odcinku Toruń – Sierpc przejął operator Arriva RP, używając do tego szynobusów MR/MRD.

Stan dzisiejszy

Obecnie na linii są prowadzone przewozy pasażerskie na odcinkach Toruń – Sierpc (szynobusy MR/MRD) oraz Sierpc – Nasielsk (wagony motorowe VT627). Prędkość maksymalna na linii jest zależna od odcinka (odcinek Toruń – Lipno od 70 km/h do 100 km/h), odcinek Lipno – Sierpc od 105 km/h do 115 km/h, odcinek Sierpc – Nasielsk 60 km/h. Prowadzone są również liczne przewozy towarowe, głównie z Torunia do Płocka (od Sierpca linią 33). W okresie kampanii cukrowniczej przeważają przewozy do Glinojecka (przez Raciąż). Lokomotywownie znajdują się w Toruniu, Sierpcu i Nasielsku. Na odcinku Toruń – Raciąż zastosowano podkłady betonowe, natomiast na pozostałej części linii –∩ drewniane.

Linie graniczące

Linia graniczy z różnymi liniami i bocznicami. W Sierpcu od linii odchodzą linie do Brodnicy i Kutna. Natomiast w Raciążu odchodzi linia do Glinojecka

Bibliografia

• Koziarski, Stanisław: Sieć kolejowa Polski w latach 1918 - 1992, Instytut Śląski Opole 1993, 25-28 s.

Linki zewnętrzne

Zdjęcia:

• Budowa linii kolejowej (dźwig układa tory)
  
• Budowa linii kolejowej (dźwig układa tory)
  
• Budowa nasypu pod Czernikowem
  
• Budowa wiaduktu pod Lipnem