Liu Xiaobo (wym. [ljǒʊ̯ ɕjɑ̀ʊ̯pɔ́]; ur. 28 grudnia 1955 w Changchun[1]) – chiński pisarz i literaturoznawca, dysydent, były profesor Beijing Normal University, laureat Pokojowej Nagrody Nobla (2010).
W 1989 roku brał udział w protestach na placu Tian'anmen, za co spędził dwa lata w areszcie. W 1991 roku został uznany za winnego szerzenia kontrrewolucyjnej propagandy, sąd odstąpił jednak od wymierzenia kary[1]. W 1996 roku skazany na 3 lata reedukacji przez pracę za zakłócanie porządku społecznego[1].
W 2008 roku był jednym z sygnatariuszy Karty 08, w której ponad 300 chińskich intelektualistów domagało się wprowadzenia demokracji i zniesienia systemu jednopartyjnego[2]. W grudniu 2008 roku, jeszcze przed upublicznieniem treści Karty, został aresztowany pod zarzutem uprawiania działalności wywrotowej i podżegania do obalenia ustroju państwowego[3]. Był jedynym aresztowanym w związku z jej publikacją[4].
22 grudnia 2009 roku postawiony przed sądem i 25 grudnia skazany na 11 lat więzienia i 2 lata pozbawienia praw publicznych[4]. Proces i wyrok spotkały się z protestem ze strony m.in. USA i Unii Europejskiej[5]. O uwolnienie Liu apelowali także m.in. Salman Rushdie, Umberto Eco[6] i XIV Dalajlama[7].
8 października 2010 roku otrzymał Pokojową Nagrodę Nobla[8]. Decyzja ta spotkała się z ostrą krytyką chińskiego rządu, który zarzucił Komitetowi Noblowskiemu brak szacunku dla chińskiego wymiaru sprawiedliwości[9]. Z powodu pobytu w więzieniu Liu Xiaobo nie odebrał nagrody, na wyjazd do Oslo na ceremonię jej wręczenia nie zezwolono również przebywającej w areszcie domowym jego żonie, Liu Xia[10]. W ramach bojkotu Komitetu Noblowskiego władze chińskie ustanowiły własną Pokojową Nagrodę Konfucjusza, którą otrzymał tajwański polityk Lien Chan[11]. Inny chiński dysydent i laureat Nagrody Sacharowa z 1996 roku, Wei Jingsheng, skrytykował przyznanie Nobla Liu Xiaobo, twierdząc jakoby był on w rzeczywistości współpracownikiem reżimu a nie opozycjonistą[12].
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Case Update: International Community Speaks Out on Liu Xiaobo Verdict (ang.). Human Rights in China. [dostęp 12 stycznia 2010].
- ↑ China's Charter 08 (ang.). nybooks.com. [dostęp 16 stycznia 2010].
- ↑ China's top dissident arrested for subversion (ang.). reuters.com. [dostęp 16 stycznia 2010].
- ↑ 4,0 4,1 Chiński sąd skazał pisarza Liu Xiaobo na 11 lat więzienia (pol.). czytelnia.onet.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
- ↑ U.S., EU urge China to release prominent dissident (ang.). reuters.com. [dostęp 29 stycznia 2010].
- ↑ Najbardziej znany obrońca praw człowieka przed sądem (pol.). polskieradio.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
- ↑ Jego Świątobliwość Dalajlama zasmucony wyrokiem więzienia dla Liu Xiaobo (pol.). Dalajlamainfo.pl. [dostęp 16 stycznia 2010].
- ↑ Pokojowy Nobel dla Liu Xiaobo (pol.). tvn24.pl, 8 października 2010. [dostęp 8 października 2010].
- ↑ Stephanie Ho: Beijing Says Nobel Committee Disrespects China's Judicial System (ang.). voanews.com, 12 października 2010. [dostęp 12 października 2010].
- ↑ Puste krzesło w Oslo. gazeta.pl, 12 grudnia 2010. [dostęp 12 grudnia 2010].
- ↑ China to hand out its own peace prize. cnn.com, 8 grudnia 2010. [dostęp 20 marca 2012].
- ↑ Wei Jingsheng: What Today's Nobel Peace Prize Offers? (ang.). chinaaffairs.org, 15 maja 2010. [dostęp 14 maja 2012].
|
Laureaci Pokojowej Nagrody Nobla |
|
1901: Dunant, Passy • 1902: Ducommun, Gobat • 1903: Cremer • 1904: IPM • 1905: Suttner • 1906: Roosevelt • 1907: Moneta, Renault • 1908: Arnoldson, Bajer • 1909: Beernaert, Estournelles de Constant • 1910: MSPB • 1911: Asser, Fried • 1912: Root • 1913: La Fontaine • 1917: Czerwony Krzyż • 1919: Wilson • 1920: Bourgeois • 1921: Branting, Lange • 1922: Nansen • 1925: Chamberlain, Dawes • 1926: Briand, Stresemann • 1927: Buisson, Quidde • 1929: Kellogg • 1930: Söderblom • 1931: Addams, Butler • 1933: Angell • 1934: Henderson • 1935: Ossietzky • 1936: Lamas • 1937: Cecil • 1938: Biuro Nansenowskie • 1944: Czerwony Krzyż • 1945: Hull • 1946: Balch, Mott • 1947: Kwakrzy • 1949: Boyd Orr • 1950: Bunche • 1951: Jouhaux • 1952: Schweitzer • 1953: Marshall • 1954: WKNZdsU • 1957: Pearson • 1958: Pire • 1959: Noel-Baker • 1960: Luthuli • 1961: Hammarskjöld • 1962: Pauling • 1963: Czerwony Krzyż • 1964: King • 1965: UNICEF • 1968: Cassin • 1969: MOP • 1970: Borlaug • 1971: Brandt • 1973: Kissinger, Lê • 1974: MacBride, Satō • 1975: Sacharow • 1976: Williams, Corrigan • 1977: AI • 1978: Sadat, Begin • 1979: Matka Teresa • 1980: Esquivel • 1981: WKNZdsU • 1982: Myrdal, Robles • 1983: Wałęsa • 1984: Tutu • 1985: Lekarze Przeciw Wojnie Nuklearnej • 1986: Wiesel • 1987: Arias • 1988: Siły pokojowe ONZ • 1989: Dalajlama • 1990: Gorbaczow • 1991: Suu Kyi • 1992: Menchú • 1993: Mandela, de Klerk • 1994: Arafat, Peres, Rabin • 1995: Pugwash, Rotblat • 1996: Belo, Ramos-Horta • 1997: ICBL, J. Williams • 1998: Hume, Trimble • 1999: Lekarze bez Granic • 2000: Kim • 2001: ONZ, Annan • 2002: Carter • 2003: Ebadi • 2004: Maathai • 2005: MAEA, ElBaradei • 2006: Grameen Bank, Yunus • 2007: MZdsZK, Gore • 2008: Ahtisaari • 2009: Obama • 2010: Liu • 2011: Johnson-Sirleaf, Gbowee, Karman
|
 |
|