| Święta Ludmiła |
|
| Ludmila | |
| męczennica | |
Ikona prawosławna w klasztorze w Walaam. |
|
| Data urodzenia | ok. 860 Mielnik |
| Data śmierci | 15 września 921 Tetín k. Berounu |
| Kościół / wyznanie | katolicki, prawosławny |
| Wspomnienie | 16 września (kat) 16 września (praw. liturgia wg kal. jul.) 29 września (praw. wg kal. greg.) |
| Patronka | krainy czeskiej (łac. Bohemii) Czech |
Ludmiła Czeska, Ludmiła z Bohemii, Święta Ludmiła, cs. Svatá Ludmila , scs. Muczenica Ludmiła, kniaginia Czeszskaja (ur. ok. 860 w Mielniku, zm. 15 września 921 w Tetínie, 2km od Berounu)[1] – czeska księżna, męczennica i święta Kościoła katolickiego oraz prawosławnego, żona Borzywoja I, babka Wacława I Świętego.
Spis treści |
Ludmiła była córką Sławibora, księcia pszowskiego lub milczańskiego. W nieznanym bliżej roku poślubił ją Borzywoj I, książę Czech.
Przeżyła swojego męża, a także dwóch synów, panujących kolejno w Czechach: Spitygniewa I (zm. 915) i Wratysława I (zm. 921). Wiadomo, że wychowywała syna tego ostatniego – Wacława.
Nie wiadomo, czy w lutym 921 roku w chwili śmierci ojca Wacław był pełnoletni. Wiadomo jednak, że doszło wtedy do sporu między Ludmiłą a jej synową, Drahomirą, wdową po Wratysławie I. Dawniej uważano, że Ludmiła była orędowniczką chrześcijaństwa, z kolei Drahomira jawiła się jako zwolenniczka rebelii pogańskiej.
Ludmiła musiała ustąpić. Opuściła Pragę i usunęła się do grodu Tetín. Na tamtejszym zamku 15 września 921 roku została uduszona przez siepaczy nasłanych przez Drahomirę.
Księżna została pochowana nie w świątyni lecz przy miejskim murze. Jednak Bóg wysławił to miejsce wieloma cudami. Nocą pojawiały się tam świece, a pewien ślepiec przejrzał, gdy dotknął mogiły męczennicy[2]. Wówczas książę Wacław I , w 925 roku, dokonał translacji szczątków babki i przeniósł relikwie do kościoła św. Jerzego w Pradze.
W ikonografii święta przedstawiana jest jako kobieta w średnim wieku, z krzyżem w prawej dłoni i lewą uniesioną w modlitewnym geście. Ubrana jest w skromne książęce szaty z koroną lub przepaską na głowie, przytrzymującą spadającą na ramiona białą chustą. W jej ubraniu najczęściej dominuje kolor żółty[2].
Święta Ludmiła jest patronką krainy czeskiej (łac. Bohemii) i Czech. Uważana jest za opiekunkę nawróconych, wdów oraz problemów z teściami.
Jej wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 16 września.
W Pradze i w Gnieźnie 10 listopada wspomina się przeniesienia relikwii świętej[1].
Cerkiew prawosławna wspomina męczennicę 16/29 września[3], tj. 29 września wg kalendarza gregoriańskiego[2].