| Święty Marek | |
| apostoł ewangelista biskup męczennik |
|
Święty Marek Ewangelista, Andrea Mantegna, Städelsches Kunstinstitut Frankfurt |
|
| Data urodzenia | ? Jerozolima (?) |
| Data śmierci | ok. 68 Aleksandria (?) |
| Kościół / wyznanie | chrześcijański |
| Wspomnienie | 25 kwietnia (kat.) |
| Atrybuty | księga, lew ze skrzydłami, drzewo figowe, zwój |
| Patron | pisarzy, notariuszy, murarzy, Wenecji |
Marek Ewangelista, cs. Apostoł i jewangielist Mark – apostoł, wedle tradycji Kościoła autor Ewangelii Marka uważanej za najstarszą i jednocześnie najkrótszą spośród ewangelii, kuzyn św. Barnaby, towarzysz św. Pawła, a później św. Piotra. Zgodnie z relacją Papiasza wiernie spisał głoszone przez Piotra nauki. Według tradycji św. Marek został umęczony ok. 68 roku. Uznawany przez Kościół koptyjski za pierwszego patriarchę Aleksandrii i świętego; święty Kościoła katolickiego, anglikańskiego, ewangelickiego, prawosławnego i ormiańskiego[1].
Księgi Nowego Testamentu nazywają go Markiem, Janem a także Janem Markiem. Tradycyjnie wszystkie te osoby są utożsamiane ze św. Markiem, który wraz ze św. Barnabą towarzyszył św. Pawłowi w jego pierwszej podróży misyjnej, z której jednak zawrócił w Perge. Wyruszył później z Barnabą na Cypr. Wiemy o jego pobycie w Rzymie wraz ze św. Piotrem i św. Pawłem, kiedy to prawdopodobnie między rokiem 60 a 70 spisał swoją Ewangelię. Niewykluczone, że był synem Marii, przyjaciółki św. Piotra, do której tenże udał się po wyjściu z więzienia.
Tradycja kościelna sięgająca wczesnych wieków chrześcijaństwa identyfikuje młodzieńca wspomnianego w Ewangelii Marka 14,51-52, który był obecny przy aresztowaniu Jezusa, właśnie z Markiem, autorem Ewangelii. Większość współczesnych badaczy Nowego Testamentu uważa tę atrybucję za bezpodstawną[potrzebne źródło].
W ikonografii św. Marek ukazywany jest w stroju arcybiskupa, w paliuszu albo jako biskup wschodniego rytu[2].
Święty trzyma w dłoni zamkniętą lub otwartą księgę. Symbolizuje go m.in. lew ze skrzydłami, drzewo figowe, zwój[2].
Jest patronem pisarzy, notariuszy i murarzy, patronem Wenecji, gdzie był szczególnie czczony.
Wspomnienie w Kościele katolickim, ewangelickim i anglikańskim obchodzone jest 25 kwietnia[1] (w Kk ma rangę święta liturgicznego)[2].
Kościoły wschodnie z uwagi na liturgię według kalendarza juliańskiego wspominają św. Marka[1]:
|
|||||||
| Poprzednik - |
Biskup Aleksandrii ? – 68 |
Następca Anian |