| Mayhem | |
Mayhem, 2008 |
|
| Rok założenia | 1983[1] |
| Pochodzenie | |
| Gatunek | black metal[3][2] |
| Aktywność | 1983–1993, od 1995 |
| Wytwórnia płytowa | Deathlike Silence Productions, Warmaster Records, Avantgarde Music, Supernal Music, Obscure Plasma Records, Misanthropy Records, Century Media Records, Season of Mist, Necropolis Records, Saturnus Records |
| Powiązania | Burzum, Tormentor, Imperator, Morbid, Aborym, Burial Chamber Trio, Current 93, Grave Temple, Hell Terrorist, Keep of Kalessin, Age of Silence, Arcturus, Dimmu Borgir, Emperor, Immortal, Shining, The Kovenant, Thorns, Stigma Diabolicum, Old Funeral |
| Strona internetowa | |
Mayhem (IPA [ˈmeɪhem]) (ang. chaos, okaleczenie) – norweska grupa muzyczna wykonująca black metal, zaliczana do prekursorów gatunku[4]. W początkowym okresie działalności utożsamiana z nurtem satanizmu teistycznego. Zespół powstał w Oslo w 1983 roku[1] z inicjatywy gitarzysty Øysteina "Euronymousa" Aarsetha, do którego dołączyli dwaj szkolni koledzy, perkusista Kjetil Manheim i Jørn "Necrobutcher" Stubberud grający na gitarze basowej[5]. Inspiracją dla nazwy zespołu był utwór brytyjskiego zespołu Venom pt. "Mayhem with Mercy"[5].
W 1993 roku zespół został rozwiązany w wyniku śmierci Aarsetha - lidera i założyciela Mayhem. Grupę ponownie reaktywowano w 1995 roku z udziałem gitarzysty Rune "Blasphemera" Eriksena. Na przestrzeni lat w zespole występowało kilkunastu muzyków, jednak mimo częstych zmian utrzymał łatwo rozpoznawalny styl oparty na szybkich partiach perkusji oraz nisko strojonej gitarze basowej.
Z zespołem była związana organizacja okultystyczna Inner Circle którą założył Aarseth oraz Outer Circle założone przez fanów zespołu, będące odpowiedzialne w dużym stopniu za falę przemocy oraz przestępstw na tle antyreligijnym, w tym podpalenia kościołów luterańskich, jaka miała miejsce na początku lat 90. XX wieku w Norwegii[6]. Muzycznie zespół prezentował różne oblicza black metalu, łącząc w swej muzyce wpływy industrialu oraz muzyki elektronicznej[5].
Do 2007 roku zespół wydał cztery wysoko oceniane albumy studyjne oraz szereg kompilacji i albumów koncertowych. Zespół z biegiem lat stał się przedmiotem krytycyzmu oraz wielu filmów i publikacji dokumentujących przemoc w muzyce metalowej[7]. Podczas występów zespół prezentuje charakterystyczny rodzaj ekspresji włączając okaleczenia muzyków, corpse paint oraz scenografię z użyciem m.in. szczątków zwierząt i efektów pirotechnicznych[8].
Spis treści |
Zespół powstał w 1983 roku w Oslo z inicjatywy wokalisty i gitarzysty Øysteina "Euronymousa" Aarsetha, który do współpracy zaprosił dwóch szkolnych kolegów basistę Jørna "Necrobutchera" Stubberuda oraz perkusistę Kjetila Manheima[5]. W takim składzie grupa odbywała próby w małej sali w Langhus, dzielnicy Oslo, wykonując muzykę inspirowaną twórczością takich grup jak Slayer[1], Motörhead[1] czy Celtic Frost[5]. W 1986 roku odbył się pierwszy koncert grupy[5] oraz wydane zostało demo zatytułowane Pure Fucking Armageddon. Wkrótce potem do zespołu dołączył wokalista Eirik "Messiah" Nordheim. W 1987 roku Nordheima zastąpił Sven Erik "Maniac" Kristiansen, z którym w składzie zespół nagrał swój pierwszy minialbum pt. Deathcrush. Tego samego roku z zespołu odszedł Kjetil Manheim oraz Sven Erik "Maniac" Kristiansen, których zastąpili odpowiednio Torben Grue i Kittil Kittilsen. Rok później zespół ponownie zmienił skład, perkusistę Grue zastąpił Jan Axel "Hellhammer" Blomberg, natomiast nowym wokalistą został Szwed Per Yngve "Dead" Ohlin znany z występów w deathmetalowej grupie Morbid. W 1991 roku ukazał się pierwszy album koncertowy grupy pt. Live in Leipzig będący zapisem ostatniego koncertu grupy z wokalistą Perem Yngve "Deadem" Ohlinem, który popełnił samobójstwo tego samego roku.
Również w 1991 roku z zespołu odszedł Jørn "Necrobutcher" Stubberud, którego zastąpił Stian "Occultus" Johansen, który objął również rolę wokalisty w grupie. W 1993 roku do zespołu dołączyli multiinstrumentalista Varg "Grishnackh" Vikernes znany z projektu Burzum, węgierski wokalista Attila Csihar oraz drugi gitarzysta Snorre "Blackthorn" Ruch. Csihar i Vikernes wzięli udział w realizacji pierwszego albumu studyjnego zespołu. Wkrótce w wyniku nieporozumienia na niewyjaśnionym do dziś tle Vikernes zamordował lidera grupy Mayhem Øysteina "Euronymousa" Aarsetha, doprowadzając do rozwiązania zespołu. Rok później ukazał się debiutancki album zespołu zatytułowany De Mysteriis Dom Sathanas wydany nakładem wytwórni muzycznej Deathlike Silence Productions[9].
W 1995 roku zespół wznowił działalność w następującym składzie: Jan Axel "Hellhammer" Blomberg (perkusja), Jørn "Necrobutcher" Stubberud (gitara basowa), Rune "Blasphemer" Eriksen (gitara) oraz Sven Erik "Maniac" Kristiansen (śpiew). W 1997 roku ukazał się drugi minialbum zespołu pt. Wolf's Lair Abyss, tego samego roku ukazał się również singel Ancient Skin / Necrolust nakładem Misanthropy Records. Do zespołu dołączył również drugi gitarzysta Alexander Nordgaren. W 1998 roku Nordgaren opuścił zespół.
W 2000 roku po pięciu latach od wznowienia działalności ukazał się drugi album grupy pt. Grand Declaration of War[10]. Wydawnictwo było promowane podczas amerykańskiej trasy koncertowej wraz z grupami Hate Eternal i Exhumed[11]. Rok później 16 czerwca 2001 roku ukazał się czwarty album koncertowy grupy pt. Live in Marseille 2000 oraz równolegle pierwszy album DVD European Legions: Live in Marseille 2000[12]. 6 marca 2003 podczas koncertu Mayhem w Bergen zraniony został jeden z widzów, 25-letni Per Kristian Hagen, który został uderzony owczym łbem wskutek czego doznał pęknięcia czaszki[13]. Hagen za nieumyślną napaść wniósł pozew do sądu przeciwko zespołowi[13]. Natomiast we wrześniu zespół odnowił kontrakt płytowy z wytwórnią muzyczną Season of Mist[14].
29 marca 2004 roku ukazał się trzeci album Mayhem pt. Chimera wydany nakładem wytwórni muzycznej Season of Mist[15][16][17]. Wydawnictwo został nagrane w mobilnym studio w norweskich górach[18]. Jednakże początkowo planowana sesja miała odbyć się w kopenhaskich Puk Studios[19]. Zaplanowana realizacja teledysku do utworu "My Death" w reżyserii Phillipa Burtema nie doszła do skutku z niewyjaśnionych przyczyn[20]. Tego samego roku z zespołu odszedł wokalista Sven Erik "Maniac" Kristiansen, którego zastąpił Attila Csihar znany z debiutanckiego albumu Mayhem De Mysteriis Dom Sathanas[21]. Oświadczenie zespołu odnośnie odejścia wokalisty Svena Kristiansena:
Na początku 2005 roku brytyjska stacja telewizyjna BBC sfilmowała koncert zespołu w norweskim mieście Tønsberg[23]. Nagrania zostały wykorzystane w programie This World, podczas którego muzycy opowiadali o sobie i o działalności zespołu[23]. 16 kwietnia 2007 roku nakładem Season of Mist ukazał się czwarty album studyjny grupy zatytułowany Ordo Ad Chao[24][25]. Wydawnictwo było promowane podczas europejskiej trasy koncertowej, która odbyła się w grudniu[26]. Koncerty Mayhem poprzedziły grupy Samael, Pro-Pain, Malevolent Creation, Onslaught, Wykked Wytch oraz Blood Red Throne[26].
W lutym 2008 roku zespół otrzymał nagrodę norweskiego przemysłu fonograficznego Spellemannprisen w kategorii metal za album Ordo Ad Chao[27]. Nagrodę podczas gali odebrali perkusista Hellhammer i basista Necrobutcher[27]. Tego samego roku po trzynastu latach występów w grupie, opuścił ją gitarzysta Rune "Blasphemer" Eriksen[28]. Muzyk zagrał z zespołem ostatni koncert 6 sierpnia tego samego roku podczas festiwalu Øyafestivalen w Oslo[29]. W październiku 2008 roku do grupy dołączył gitarzysta koncertowy Krister "Morfeus" Dreyer znany z grup Limbonic Art oraz Dimension F3H[30]. Wziął on udział w trasie koncertowej South America Fucking Armageddon. W sierpniu 2009 roku zespół wystąpił podczas koncertów w Finlandii[31].
Opracowano na podstawie materiału źródłowego[32][33].
| (1983-1985) |
|
|---|---|
| (1986) |
|
| (1986-1987) |
|
| (1987) |
|
| (1988-1991) |
|
| (1992) |
|
| (1993) |
|
| (1993) |
|
| (1995-1997) |
|
| (1997-1998) |
|
| (1998-2004) |
|
| (2004-2008) |
|
| (2008-2009) |
|
| (2009-2011) |
|
| (od 2011) |
|
| Rok | Nagroda | Kategoria | Uwagi |
|---|---|---|---|
| 2005 | Spellemannprisen, 2004 | Metal (Chimera) | Nominacja[34] |
| 2007 | Alarmprisen | Metal (Ordo Ad Chao) | Nominacja[35] |
| 2008 | Spellemannprisen, 2007 | Metal (Ordo Ad Chao) | Nagroda[36] |
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||