Międzybórz

Międzybórz
Herb Międzyborza
Państwo	Polska
Województwo	dolnośląskie
Powiat	oleśnicki
Gmina	Międzybórz gmina miejsko-wiejska
Burmistrz	Jarosław Głowacki
Powierzchnia	6,41 km²
Ludność (2007) • liczba • gęstość	2 354 367 os./km²
Strefa numeracyjna	+48 62
Kod pocztowy	56-513
Tablice rejestracyjne	DOL
Położenie na mapie Polski Międzybórz
51°23′57.01″N 17°39′56.02″E
TERC (TERYT)	5020314054
Urząd miejski ul. Kolejowa 13 56-513 Międzybórz
Multimedia w Wikimedia Commons
Hasło Międzybórz w Wikisłowniku
Strona internetowa

Kościół ewangelicki Św. Krzyża, w głębi wieża kościoła katolickiego; przed kościołem widoczne resztki murów miejskich

Międzybórz (także Międzybórz Sycowski, niem. Neumittelwalde, przed 1886 Medzibor) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie oleśnickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Międzybórz. Według danych z 31 grudnia 2004 miasto miało 2343 mieszkańców.

Międzybórz leży na historycznym Dolnym Śląsku, na pograniczu z ziemią wieluńską. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa kaliskiego.

Położenie

Międzybórz leży około 60 km od Wrocławia i około 60 km od Kalisza. Położony jest na stokach Wału Trzebnickiego, na obszarze Wzgórz Twardogórskich. Północna granica miasta jest jednocześnie granicą województwa. Przez Międzybórz przebiegają:

• droga krajowa 25 Bobolice - Bydgoszcz - Konin - Kalisz - Ostrów Wielkopolski - Międzybórz - Oleśnica
• linia kolejowa Ostrów Wielkopolski - Odolanów - Międzybórz - Twardogóra - Grabowno Wielkie

Historia

Pierwsze wzmianki pochodzą z XII wieku. Kolejne podają często różne wersje nazwy miasta: w roku 1310 Mechobocz, w 1376 Meczebor, w 1637 Medzibor. Nieznana jest dokładna data otrzymania praw miejskich. Przypuszcza się, że został lokowany na początku XIV wieku, a prawdopodobnie od roku 1340 jest siedzibą kasztelanii i posiada prawa targowe. Jako miasto przygraniczne, Międzybórz był miastem obronnym, otoczonym murem. Pomimo to był wielokrotnie niszczony, palony, nie ominęły go pogromy na tle wyznaniowym, pożary i epidemie. W dużej mierze, jako ośrodek w ówczesnym powiecie sycowskim, dzielił losy Śląska. Do XIX wieku centrum wielkich dóbr obejmujących pogranicze Śląska i Wielkopolski. XIX-wieczny kaznodzieja międzyborski - Jerzy Badura - jest określany jako ostatni polski pastor tej krainy historycznej. Z tego też okresu zachowały się zbiory polskich pieśni kościelnych, znanych wśród historyków jako Kancjonały Międzyborskie. W 1886 r., na fali rosnących nastrojów nacjonalistycznych, zastąpiono posiadającą polskie korzenie nazwę Medzibor niemiecką formą Neumittewalde. Po podziale powiatu sycowskiego w roku 1920, zamieszkały w większości przez Niemców Międzybórz pozostał w Niemczech (Republika Weimarska).

Po II wojnie światowej miasto włączone zostało do Polski i znalazło się w granicach "starego" województwa wrocławskiego. Większość mieszkańców wysiedlono do Niemiec.

Kościoły

Na terenie miasta działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły:

• Kościół Rzymskokatolicki
• Kościół Ewangelicko-Augsburski

Gospodarka

Niewielki, lokalny ośrodek kulturalny, usługowy, przemysłowy (głównie przemysł meblarski oraz lekki przemysł przetwórczy - mleczarski i in.) dla gminy Międzybórz i sąsiednich (m.in. gmina Sośnie).

Kultura

W miescie działa Miejsko Gminny Ośrodek Kultury. W MGOK w Międzyborzu prowadzone są różnorodne zajęcia. Placówka organizuje imprezy i kreuje wydarzenia kulturalne. [1] Biblioteka Publiczna w Międzyborzu prowadzi działalność edukacyjną i kulturalną. [2]

Zabytki

• fragmentarycznie zachowane mury miejskie z XIV wieku,
• kościół ewangelicki, z XVIII wieku, klasycystyczny, z wieżą barokową,
• kościół katolicki,
• cmentarz miejski, pomniki pastorów ewangelickich walczących o polskość Międzyborza w okresie germanizacji.

Przyroda

• Las miejski,
• Las Moja Wola,
• Obszar Chronionego Krajobrazu Wzgórza Ostrzeszowskie i Kotlina Odolanowska,
• 2 pomniki przyrody.