| Microsoft Windows XP | |
| Rodzina systemów operacyjnych Windows NT | |
Logo systemu |
|
| Producent | Microsoft |
| Platforma sprzętowa | x86, x86-64, IA-64 |
| Pierwsze wydanie | 25 października 2001 |
| Aktualna wersja | 5.1.2600.5512 Service Pack 3 |
| Wydana | 21 kwietnia 2008 |
| Jądro | jądro hybrydowe |
| Środowisko pracy | środowisko graficzne Luna |
| Licencja | MS-EULA |
| Poprzednik | Windows 2000 Windows Me[1] |
| Następca | Windows Vista |
| Wersja Live | |
| Windows XP | |
Microsoft Windows XP (nazwa kodowa Whistler) – wersja systemu operacyjnego Windows z rodziny Microsoft Windows NT (oparty na jądrze NT) firmy Microsoft, wydana oficjalnie 25 października 2001. Koniec wsparcia technicznego dla tego systemu operacyjnego planowany jest na 8 kwietnia 2014.
Windows XP w wersji Home jest oficjalnym następcą systemu Windows Millennium Edition, w wersji Professional jest następcą Windows 2000[2]. Nazwa XP pochodzi od angielskiego słowa eXPerience[3], czyli doświadczenie, doznanie.
Spis treści |
Windows XP jest udaną próbą stworzenia jednolitej linii systemów Windows. Wcześniej Microsoft rozwijał dwie linie produktów: jedną dla użytkowników domowych, a drugą do zastosowań zaawansowanych (linia NT). Pociągnęło to za sobą brak kompatybilności z wieloma aplikacjami DOS-owymi[potrzebne źródło].
System opiera się na kodzie NT z dodanym nowym GUI Luna zawierającym wiele nowości i usprawnień w stosunku do GUI użytego w poprzednich wersjach. Ponadto, zawiera zintegrowaną zaporę sieciową. Zapora sieciowa obecna w Windows XP jest prostym filtrem pakietów, który jest domyślnie aktywny po zainstalowaniu systemu z dodatkiem Service Pack 2 lub nowszym (bez tego dodatku zapora jest aktywowana dopiero po skonfigurowaniu sieci).
System wyposażono w przeglądarkę Internet Explorer 6 i odtwarzacz multimedialny Windows Media Player 8 (lub 9 w wersji z dodatkiem Service Pack 2). Dodano także funkcję pulpitu zdalnego, dzięki któremu możliwa jest zdalna pomoc innemu użytkownikowi. Dodanie tych aplikacji do systemu pociągnęło za sobą dalsze oskarżenie w kierunku firmy Microsoft o praktyki monopolistyczne[potrzebne źródło].
Kontrowersje i sprzeciwy obrońców prywatności budziło także zintegrowanie z systemem usługi .NET Passport[potrzebne źródło].
Po raz pierwszy w historii systemów Microsoft Windows została wprowadzona do systemu aktywacja mająca zapobiegać piractwu. Jeżeli użytkownik nie aktywuje produktu w 30-dniowym okresie, przy każdym następnym zalogowaniu jedyną dopuszczalną operacją, na jaką system pozwoli będzie aktywacja produktu. Po dokonaniu aktywacji przywrócona zostanie pełna funkcjonalność systemu Windows XP. Zabezpieczenie to zostało jednak szybko złamane przez piratów[potrzebne źródło].
Windows XP obsługuje systemy plików NTFS i FAT32 oraz exFAT po zainstalowaniu aktualizacji[4]
Istnieją dwie główne wersje:
W listopadzie 2002 Microsoft opublikował dwie nowe wersje XP, przeznaczone dla konkretnych zastosowań:
Pod koniec roku 2004 Microsoft wydał kolejną wersję tego systemu:
Windows XP jest dostępny w wersjach na platformy sprzętowe x86, ia64 i AMD64.
| Minimalne | Zalecane |
|---|---|
| Procesor Pentium MMX lub AMD K6 233 MHz lub szybszy | Procesor Pentium II lub AMD K6-2 300 MHz lub szybszy |
| 64 MB Pamięci RAM | 128 MB Pamięci RAM lub więcej |
| 1,5 GB wolnego miejsca na dysku | 2 GB wolnego miejsca lub więcej na dysku |
| Super VGA (800x600) | Adapter wideo i monitor o wyższej rozdzielczości |
| Napęd CD-ROM (tylko dla wersji pudełkowej) | Napęd CD-ROM lub DVD-ROM |
| Klawiatura | Klawiatura oraz urządzenie wskazujące (np. mysz) |
Service Pack 1 (SP1) dla Windows XP został wydany 9 września 2002 roku. Najbardziej oczekiwanymi zmianami była obsługa USB 2.0 oraz dodanie możliwości ustawiania dostępu dla programów (Określ dostęp do programów i ich ustawienia domyślne w aplecie Panelu sterowania Dodaj lub usuń programy), która pozwala na wyłączenie lub włączenie dostępu dla domyślnych aplikacji z różnych dziedzin, na przykład przeglądania stron internetowych, rozmowy poprzez komunikatory, itp.
Obsługa dysków twardych została poprawiona poprzez dodanie obsługi standardu LBA-48, co pozwoliło na zwiększenie obsługiwanej pojemności dysków twardych do ponad 128 GB.
Następnie Microsoft wydał Service Pack 1a, aby usunąć wirtualną maszynę Java, z powodu przegranej sprawy sądowej z firmą Sun Microsystems. Oprócz jej usunięcia nie wprowadzono żadnych zmian w porównaniu z pierwszą wersją pakietu.
Service Pack 1 pozwalał także na instalację dysków Serial-ATA już podczas instalacji systemu z krążka oraz zablokował dwa najczęściej używane numery seryjne używane w Windows XP Professional do ominięcia aktywacji systemu. SP1 został już bardzo dawno wycofany.
Service Pack 2 (SP2) został wydany 25 sierpnia 2004 roku i wniósł do Windowsa XP bardzo wiele zmian. Są to m.in.:
Ten dodatek serwisowy wzbudził dużo kontrowersji wśród użytkowników, ponieważ spore zmiany nastawione na bezpieczeństwo spowodowały kłopoty z aplikacjami, które zakładały mniejsze restrykcje ze strony systemu operacyjnego. Dlatego też Microsoft zdecydował się wydać katalog programów które działać będą, bądź nie. Aktualnie wszystkie najpopularniejsze programy (a także większość tych mniej popularnych) posiada już darmowe poprawki, które eliminują wszelkie problemy z ich działaniem pod Windows XP z Service Pack 2. Poprawki te są dostępne do pobrania ze strony producenta danego programu, najczęściej jako jego najnowsza wersja. Kolejną kontrowersją, jest to, że Windows XP nie pozwoli na zainstalowanie sterowników karty dźwiękowej, bez uprzedniego zainstalowania SP2. Ten dodatek to już ostatni system bez zabezpieczeń "DRM". Nie jest wspierany od 13 lipca 2010 roku.
W lutym 2005 roku Mike Nash z Microsoftu został zapytany, czy będzie wydany Service Pack 3 dla Windows XP. Microsoft poinformował, że Service Pack 3 pierwotnie miał się pojawić w maju 2007 roku, jednak przełożono premierę na rok 2008[7] z powodu skupienia się Microsoft nad Windows Vista i Office 2007, czyli dwoma flagowymi produktami firmy. W nowym dodatku aktualizującym dodano kilka interesujących elementów, m.in.:
Później SP3 znalazł się w Windows Update jako poprawka zalecana, jednak obecnie już SP3 znajduje się w Windows Update jako poprawka ważna. SP3 jest wspierany do 8 kwietnia 2014 roku.
| Tę sekcję należy dopracować zgodnie z zaleceniami edycyjnymi: Sekcja wymaga poszerzenia. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
Krytycy twierdzili, że domyślny interfejs użytkownika systemu Windows XP (Luna) dodaje wizualnego bałaganu, zabiera miejsce na ekranie i działa wolniej, jednocześnie oferując nowe funkcje[11].
Wsparcie techniczne dla Windows XP bez dodatków Service Pack skończyło się 30 września 2004[12], a dla systemów z dodatkami Service Pack 1 i 1a zakończyło się 10 października 2006[13][14]. Wsparcie techniczne dla systemu z dodatkiem Service Pack 2 zakończyło się 13 lipca 2010. Microsoft poinformował oficjalnie klientów i partnerów o utrzymaniu wsparcia technicznego dla systemu Windows XP z dodatkiem Service Pack 3 do 8 kwietnia 2014 roku[15].
Podstawowe wsparcie techniczne dla Windows XP zakończyło się 14 kwietnia 2009[16]. Oznacza to, że producent będzie publikował jedynie poprawki dotyczące bezpieczeństwa dla systemu.
Następcą systemu Windows XP przeznaczonym do zastosowań domowych jest Windows Vista Home Basic i Windows Vista Home Premium a profesjonalnych to Microsoft Windows Vista Business oraz Microsoft Windows Vista Ultimate. Na systemie Windows XP jest także oparty Windows Server 2003. Kolejnym systemem firmy Microsoft jest 32 i 64bitowy Windows 7.
|
|||||||||||||||||||||||||