Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (pot. plan miejscowy, MPZP) – akt prawa miejscowego[1] przyjmowany w formie uchwały rady gminy, określający przeznaczenie, warunki zagospodarowania i zabudowy terenu, a także rozmieszczenie inwestycji celu publicznego[2]. Składa się z części tekstowej (uchwała) oraz graficznej (załącznik do uchwały)[3].
Spis treści |
Plan miejscowy stanowi podstawę planowania przestrzennego w gminie. Ustanawia przepisy powszechnie obowiązujące na danym terenie, będące podstawą wydawania decyzji administracyjnych (w przeciwieństwie do studium, które wyraża jedynie politykę przestrzenną gminy). W planie miejscowym dokonuje się również zmiany przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele niereolnicze (tzw. odrolnienie) i nieleśne[4].
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie może wykraczać poza granice administracyjne gminy, może za to obejmować tylko część jej obszaru. Na terenie gminy może obowiązywać więcej planów miejscowych, ich granice jednak nie mogą się nakładać[5]. Plan nie może naruszać ustaleń studium, co stwierdza rada gminy przed jego uchwaleniem[6].
Organem sporządzającym plan miejscowy jest odpowiednio:
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego uchwalany jest przez radę gminy (radę miasta) i ogłaszany przez wojewodę w wojewódzkim dzienniku urzędowym.
Według danych na koniec 2009 roku, na terenie kraju obowiązuje 36 612 planów miejscowych, które obejmują w sumie 25,4% powierzchni kraju. 12 668 nich to plany sporządzone na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym[7], pozostałe opracowano wcześniej, na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym[8].
Pod względem przeznaczenia terenu, w skali kraju dominuje użytkowanie rolnicze (50,4%) oraz zieleń i wody (22%), zaś przeznaczenie pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną obejmuje 13,4% terenów objętych planami[9].
| Rok | Liczba planów | Powierzchnia [tys ha] | % powierzchni kraju |
|---|---|---|---|
| 2004 | 28 567 | 5 390,8 | 17,2 |
| 2005 | 29 642 | 6167 | 19 |
| 2006 | 31 62 | 6 872,4 | 22,0 |
| 2007 | 33 36 | 7 557,1 | 24,2 |
| 2008 | 35 885 | 8 007,9 | 25,6 |
| 2009 | 36 612 | 7 946,0 | 25,4 |
Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego składa się z części:
Część graficzna (rysunek) jest graficznym odzwierciedleniem uchwały i obowiązuje jedynie w takim zakresie, w jakim jest to określone w części tekstowej. Obecnie[10], „środek ciężkości” planu przeniesiony jest na tekst uchwały, nie jest więc aktualne postrzeganie go jako „rysunku z częścią opisową”[11].
Tekst planu ma formę uchwały rady gminy, musi więc odpowiadać wymogom zasad techniki prawodawczej, czyli zawierać m.in.: tytuł, podstawę prawną, przepisy merytoryczne ogólne i szczegółowe, przepisy o wejściu w życie, a także podział na jednostki redakcyjne (paragraf, ustęp, punkt, litera, tiret)[12].
Rysunek planu wykonywany jest na mapie zasadniczej w skali 1:1000, a w przypadku jej braku, dopuszcza się stosowanie map katastralnych. W określonych przypadkach możliwe jest stosowanie innej skali[13][14]:
Skala musi być określona na rysunku w formie liczbowej i graficznej (podziałka liniowa)[15].
Do podstawowych oznaczeń graficznych występujących na rysunku planu, należą między innymi[16]:
Stosuje się podstawowe oznaczenia graficzne i literowe, odnoszące się do przeznaczenia terenu, umieszczone w poniższej tabeli[17]. W zależności od potrzeb, możliwe jest też stosowanie oznaczeń mieszanych[18].
| Przedmiot oznaczenia | Oznaczenie literowe | Kolor | Opis wypełnienia |
|---|---|---|---|
| Tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej | MN | kolor jasnobrązowy | |
| Tereny zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej | MW | kolor ciemnobrązowy | |
| Tereny zabudowy usługowej | U | kolor czerwony | |
| Tereny usług sportu i rekreacji | US | kreskowanie zielono-czerwone | |
| Tereny rozmieszczenia obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m² | UC | kreskowanie czerwono-ciemnoszare | |
| Tereny rolnicze | R | kolor żółty | |
| Tereny obsługi produkcji w gospodarstwach rolnych, hodowlanych, ogrodniczych oraz gospodarstwach leśnych i rybackich | RU | kreskowanie żółto-czerwone | |
| Tereny zabudowy zagrodowej w gospodarstwach rolnych, hodowlanych i ogrodniczych | RM | kreskowanie żółto-jasnobrązowe | |
| Tereny obiektów produkcyjnych, składów i magazynów | P | kolor fioletowy | |
| Obszary i tereny górnicze | PG | kolor fioletowy | |
| Tereny zieleni objęte formami ochrony przyrody zgodnie z przepisami o ochronie przyrody | ZN | kolor ciemnozielony | |
| Lasy | ZL | kolor ciemnozielony | |
| Tereny zieleni urządzonej, takie jak: parki, ogrody, zieleń towarzysząca obiektom budowlanym, zieleńce, arboreta, alpinaria, grodziska, kurhany, zabytkowe fortyfikacje | ZP | kolor zielony | |
| Tereny ogrodów działkowych | ZD | kolor zielony | |
| Cmentarze | ZC | kolor zielony | |
| Obszary zagrożone powodzią | ZZ | kreskowanie jasnozielone na tle w kolorze odpowiednim do przeznaczenia | |
| Tereny wód powierzchniowych morskich | WM | kolor jasnoniebieski | |
| Tereny wód powierzchniowych śródlądowych (rzeki, jeziora, stawy, strumienie, kanały) | WS | kolor jasnoniebieski | |
| Tereny dróg publicznych | KD | kolor biały | |
| Tereny dróg wewnętrznych | KDW | kolor jasnoszary | |
| Tereny komunikacji wodnej, szlaki wodne | KW | kolor ciemnoniebieski | |
| Tereny infrastruktury technicznej: elektroenergetyka, gazownictwo, wodociągi, kanalizacja, telekomunikacja, gospodarka odpadami, ciepłownictwo | odpowiednio:
E, G, W, K, T, O, C |
kolor ciemnoszary |
Obowiązkowym elementem rysunku planu jest również wyrys ze studium, z oznaczeniem granic obszaru objętego planem[19]. Umożliwia on porównanie ustaleń ustaleń studium i planu.
Procedura planistyczna:
Od listopada 2008 roku dla planu miejscowego konieczne jest również przeprowadzenie, równolegle do procedury planistycznej, strategicznej oceny oddziaływania na środowisko[22].