| Milleryzm | |||||||||
| Klasyfikacja systematyczna wyznania | |||||||||
| Chrześcijaństwo └ Baptyzm |
|||||||||
|
|||||||||
| Adwentyzm | |||
|---|---|---|---|
|
|||
|
|||
|
|||
|
|||
|
|||
|
|||
| Portal • Kategoria | |||
Milleryzm – protestancka tradycja religijna, związana z nauczaniem amerykańskiego farmera, Williama Millera, baptystycznego pastora, byłego kapitana Armii Stanów Zjednoczonych. Cechą wyróżniającą milleryzmu jest wiara w bardzo bliskie powtórne przyjście Chrystusa. Milleryzm jest pojęciem określającym ruch Millera w latach 1831-1844, jednak jego zwolennicy już wtedy sami określali się jako adwentyści. Stąd też prawie wszystkie współczesne Kościoły wywodzące się z tego ruchu znane są właśnie pod tą nazwą.
Spis treści |
Miller był przekonany, że w Biblii zawarta jest ukryta data ponownego przyjścia na Ziemię Jezusa Chrystusa i sądu ostatecznego. Opierając się na badaniach Pisma Świętego, a dokładnie proroctwa zawartego w Księdze Daniela (Dn. 8,14) uznał początkowo, że Mesjasz przyjdzie na Ziemię około 1843 roku.
Ten ruch ożywienia religijnego w latach 1831-1844, przede wszystkim w Stanach Zjednoczonych, nazwano przebudzeniem adwentowym lub ruchem drugiego adwentu, gdyż jego istotą była wiara w rychłe powtórne przyjście Jezusa Chrystusa. Na podstawie proroctw z biblijnej Księgi Daniela datę tę wyznaczono na 22 października 1844 roku. Wkrótce ruch zwolenników Millera osiągnął ponad sto tysięcy wyznawców. Wielu sprzedało farmy i porzuciło swoją pracę, koncentrując się na pokucie i głoszeniu Ewangelii.
Brak oczekiwanego pojawienia się Mesjasza 22 października 1844 roku, a także po tej dacie, nazwano wielkim rozczarowaniem. Po rozczarowaniu część wyznawców ruchu uznała obliczenia za błędne, czasem podając inne możliwe daty, a część przypisała im inne znaczenie.
W wyniku rozczarowania wiele tysięcy spośród uczestników ruchu millerowskiego odeszło od niego. Część z nich zwróciła się jednak ku Biblii w poszukiwaniu przyczyn rozczarowania. Wkrótce doszli oni do wniosku, że powyższa data została wyliczona prawidłowo, ale milleryści błędnie zinterpretowali wydarzenia z nią związane. Poszukujący doszli do przekonania, że proroctwo Biblii przepowiadało, iż Jezus nie powróci w 1844 roku, ale że rozpocznie wtedy specjalną służbę w niebie dla tych, którzy idą w Jego ślady. Zinterpretowali oni proroctwo jako wejście Jezusa Chrystusa do miejsca najświętszego niebiańskiej świątyni oraz rozpoczęcie drugiej fazy Jego pośrednictwa w celu ostatecznego oczyszczenia zbawionych z grzechu, zanim powróci na Ziemię. Stąd też zaczęli wyznawać wiarę w arcykapłańską służbę Jezusa Chrystusa w niebiańskiej świątyni, odpowiedniczki dawnej ziemskiej.
Większość millerytów (ok. 75%[potrzebne źródło]), którzy postanowili kontynuować tradycje swego założyciela skupiło się wokół Kościoła Ewangelicznych Adwentystów, z początku najliczniejszego z wszystkich kościołów adwentystycznych, dziś już nieistniejącego. Z niego wyodrębnił się Kościół Chrześcijan Adwentystów, współcześnie największy z adwentystycznych Kościołów święcących niedzielę. Wśród pozostałych wspólnot zachowujących niedzielę, wyróżnić możemy:
Niewielka grupa byłych uczestników przebudzenia millerowskiego, którzy rozczarowanie tłumaczyli jako złą interpretację "świątyni" z Dan. 8,14, wkrótce skonsolidowała się wewnętrznie i dała początek największemu z współczesnych kościołów adwentystycznych, tj. Kościołowi Adwentystów Dnia Siódmego[1]. Na powstanie tego nowego ruchu olbrzymi wpływ miała Ellen White.
Obecnie Kościół Adwentystów Dnia Siódmego nie jest jedynym przedstawicielem doktryny adwentyzmu dnia siódmego. Ważniejsze z pozostałych Kościołów to: Kościół Adwentystów Dnia Siódmego Ruch Reformacyjny, Kościół Reformowany Adwentystów Dnia Siódmego, Kościół Adwentystów Odpocznienia Sabatu. Ideą wiodącą wśród adwentystów, oczyszczoną jednak z teologicznych uchybień milleryzmu, jest przede wszystkim drugi adwent Pana. Obecnie adwentyści dnia siódmego, jako jedyni chrześcijanie teologicznie wyznają wiarę w istnienie Przybytku Pańskiego w niebie (świątyni niebiańskiej), gdzie arcykapłanem jest sam Jezus Chrystus. Ta świątynia była wzorem dla świątyni w Izraelu (pokazana Mojżeszowi przez Boga na górze Synaj – Księga Wyjścia 25,8-9).
Z ruchu millerowskiego, początkowo ponaddenominacyjnego wywodzą się także Badacze Pisma Świętego, Świadkowie Jehowy i inne wyznania.