Mutatis mutandis

Mutatis mutandis – łac. "zmieniając to, co powinno być zmienione; po dokonaniu niezbędnych zmian; z uwzględnieniem istniejących różnic". Zwrot stosowany w naukach prawnych i ekonomii na zwrócenie uwagi, że rozważana sytuacja jest analogiczna do innej, przytaczanej jako przykład, o ile uwzględni się różnice wynikające z odmiennych warunków.

Przykłady:

• "Wzrost cen gazu spowodowany jest, mutatis mutandis, tymi samymi czynnikami, co wzrost cen ropy." – zakładamy, że uprzedni tekst wyjaśnił przyczyny wzrostu cen ropy, a czytelnik wie lub domyśla się, jakich zmian należy dokonać w argumentacji.
• "Ustalono, że w przypadku naruszenia przestrzeni powietrznej, stosowane będą mutatis mutandis te same sankcje co w przypadku naruszenia wód terytorialnych".
• "Postanowienia ustępu 3 i 4 niniejszego Artykułu stosuje się mutatis mutandis do zobowiązań Stron wynikających z innych Artykułów Deklaracji."

Zobacz też

• Ceteris paribus