Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Muzeum Zagłębia w Będzinie udostępnia zwiedzającym dobra kultury i materiały dokumentujące z zakresu historii regionu. Mieści się w dwóch obiektach: zamku przy ul. Zamkowej i pałacu przy ulicy Świerczewskiego. Placówka funkcjonuje na podstawie statutu uchwalonego przez Radę Miasta w Będzinie i zatwierdzonego przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W obiektach muzeum działają również: Fundacja im. Jana Dormana, Polskie Towarzystwo Numizmatyczne – Oddział Zagłębiowski, Związek Kombatantów RP i b. Więźniów Politycznych, Karczma i I Chorągiew Czarnego Rycerza Kasztelanii Będzińskiej[1].
Spis treści |
Muzeum Zagłębia w Będzinie zostało utworzone w 1956 roku z inicjatywy Towarzystwa Opieki nad Górą Zamkową, Towarzystwa Muzeum Zagłębia Dąbrowskiego w Będzinie i Miejskiego Społecznego Komitetu Odbudowy Zamku. Otwarcie placówki nastąpiło z okazji 600. rocznicy uzyskania praw miejskich przez Będzin. W latach 1945 – 1983 muzeum mieściło się tylko w zamku i była to pierwsza placówka muzealna na terenie Zagłębia Dąbrowskiego[2] . W 1983 otwarto drugą placówkę w XVIII wiecznym zespole pałacowo-parkowym rodziny Mieroszewskich w Będzinie – Gzichowie. Obecnym dyrektorem placówki jest Anna Smogór.
Do podstawowych zadań Muzeum Zagłębia należy[3]:
W skład struktury organizacyjnej muzeum wchodzą następujące działy[3]:
Wystawa: Dawna broń
Ekspozycja stała, która zajmuje pomieszczenia na I i II piętrze pałacu. W obu salach zamkowych zaprezentowano kolekcję przedstawiającą rozwój broni i uzbrojenia od XVI do początków XX wieku. Zebrano na niej wiele egzemplarzy broni białej: siecznej i drzewcowej, broń palną, miotającą i elementy uzbrojenia ochronnego. Kolekcja zawiera europejską broń regulaminową, galanteryjną, myśliwską i sportową, ozdobioną masą perłową, hebanem i kością.
Na pierwszym piętrze prezentowana jest broń palna, wraz z akcesoriami strzeleckimi oraz broń artyleryjska. W zbiorach przeważa zbiór zachodnioeuropejskiej broni palnej m.in. broń lontowa, skałkowa i kapiszonowa Ekspozycja zawiera również broń myśliwską. W sali na drugim piętrze wystawiono broń białą i uzbrojenie ochronne, m.in. zbroje, hełmy, przyłbice, szturmaki, szyszaki i moriony oraz fragmenty zbroi płytowych: napierśniki, rękawice, naręczaki i naramienniki.
Wystawa: Dzieje Będzina
W sali na parterze zamku zgromadzono zostały eksponaty dotyczące historii Będzina od początków jego istnienia do XX wieku. Są to m.in. dokumenty będzińskich cechów i średniowieczny pergamin z zapisem hymnu ku czci św. Katarzyny, patronki cechu. Kolejną grupę stanowią zebrane mapy, plany, pamiątki i zdjęcia dokumentujące Będzin i życie jego mieszkańców sprzed lat. Na wystawie zebrano również kamienie i płaskorzeźby związane z najważniejszymi wydarzeniami w historii miasta.
Wystawa czasowa: Początki Będzina
Od 18 czerwca 2008 do końca roku 2008 na ostatnim piętrze zamku można obejrzeć wystawę planszową z informacjami na temat osadnictwa na Górze Zamkowej oraz historii Będzina. Wystawa została przygotowana przez Dział Archeologii i Dział Historii Muzeum Zagłębia, a jej autorami są: Aleksandra Rogaczewska i Jarosław Krajniewski, opracowanie graficzne plansz – Bartosz Gawlik.
Pierwszą archeologiczną część wystawy przedstawiono na 7 planszach:
Drugą historyczną część ekspozycji zaprezentowano na 8 planszach:
Wnętrza stylowe XVIII – XIX wieku
Na I piętrze budynku wyeksponowano dawne reprezentacyjne umeblowanie pałacu m.in. sekretery, komody i fotele. Wewnątrz salonów zgromadzono kominki, rzeźby, stylowe tkaniny, wyroby ze srebra, porcelany i cyny zebrane z okolicznych kamienic mieszczańskich (z XVIII do początków XX wieku). Na ścianach umieszczono obrazy malarzy z Będzina i Zagłębia Dąbrowskiego. W czterech salonach : " Wodzów Antycznych", "Myśliwskim", "Medalionów Portretowych" i "Turniejowym", można obejrzeć zachowane polichromie z II poł. XVIII wieku przedstawiające m.in.: Scypiona Afrykańskiego, Pompejusza, Hanibala i Fabiusza Kunktatora.
Kolekcja malarza i grafika – Samuela Cyglera
W jednej z sal muzeum zgromadzono prace będzińskiego artysty Samuela Cyglera m.in. obrazy olejne i akwarele. W swym dorobku opierał się głównie na postimpresjonizmie i kubizmie. Głównym tematem w jego twórczości są widoki miasteczek. Kolekcja muzeum zawiera kilkadziesiąt prac Cyglera. W sali poświęconej artyście możemy obejrzeć m.in. "Jatki w Kazimierzu", "Uliczka w Kazimierzu" i "Widok na farę".
Sala im. prof. Jana Świderskiego
W sali zgromadzono obrazy, zdjęcia, kopie dokumentów i pamiątki po zmarłym Janie Świderskim. Inauguracja pierwszej ekspozycji miała miejsce 2 czerwca 2006 roku. Uroczystego otwarcia wystawy dokonali: żona artysty Janina Kraupe-Świderska, senator RP Zbigniew Szaleniec, poseł Na Sejm RP Grzegorz Dolniak, prezydent Będzina Radosław Baran, Przewodniczący Rady Miasta Sławomir Brodziński i dyrektor będzińskiego muzeum Anna Smogór.
Izba zagłębiowska
Na wystawie etnograficznej zrekonstruowano wnętrze i wyposażenie zagrody chłopskiej tzw. chaty jednoizbowej z Zagłębia Dąbrowskiego z początków XX wieku. Chałupa składa się z izby i sieni. W sieni wydzielona jest także obórka dla bydła. Wewnątrz chaty zgromadzono sprzęt gospodarstwa domowego m.in. naczynia i meble. W sieni i pomieszczeniu dla bydła można obejrzeć narzędzia rolnicze i sprzęty używane dawniej w gospodarstwie.
W łużyckiej osadzie i średniowiecznym grodzie. Archeologia terenów dzisiejszego Będzina
W salach na parterze pałacu zrekonstruowano wnętrze chaty łużyckiej wykonanej w konstrukcji sumikowo – łątkowej. Wewnątrz znajduje się palenisko i podstawowe, proste wyposażenie. Obok chaty można również obejrzeć odtworzony grób szkieletowy i pochówek popielnicowy.
W drugiej części wystawy zebrano szereg przedmiotów z okresu wczesnego średniowiecza związanych z codziennym życiem mieszkańców grodu. Z posiadanych zbiorów zrekonstruowano: kuźnię, plac budowy, warsztat szewski i garbarski. Na wystawie zaprezentowano również biżuterię wykonywaną z najrozmaitszych surowców, pochodzącą z odkrytego na wzgórzu zamkowym cmentarzyska.
Wystawa czasowa: Od pantalonów do stringów
Na wystawie czasowej trwającej do 10 września 2008 zgromadzono bieliznę damską i męską z ostatnich 100 lat m.in. majtki, gorsety, halki, koszule nocne, szlafroki i garderobę nocną. Ekspozycja pozwala zaobserwować zmiany jakie dokonały się w modzie bieliźnianej w tym czasie. Autorką wystawy jest Aleksandra Trella kierownik Działu Odzieży z Centralnego Muzeum Włókiennictwa. Kolekcja bielizny pochodzi z Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi.
Wystawa czasowa: Onegdaj w Będzinie
W związku z 650-leciem nadania praw miejskich miastu Będzin Muzeum Zagłębia w czasie od 6 maja 2008 do 21 września 2008 zorganizowało wystawę pt. "Onegdaj w Będzinie", składającą się z 3 części. Pierwsza część ekspozycji zawiera 20 fotografii Bronisława Arciszewskiego, który na początku XX wieku prowadził atelier w Będzinie. Na drugiej części wystawy wyeksponowano m.in. kasety na negatywy, szklane klisze i pudełka po negatywach i studio fotograficzne wraz z wyposażeniem. Na ostatniej części wystawy zaprezentowano wnętrze mieszkalne z okresu międzywojennego i wiele przedmiotów używanych w tym czasie w gospodarstwie domowym tj. maszyna do szycia, wózek dziecięcy czy gramofon. Pomysłodawczynią wystawy, oraz autorem scenariusza ekspozycji jest etnograf Muzeum Zagłębia – Dobrawa Skonieczna-Gawlik. Aranżację plastyczną wykonał Bartosz Gawlik.
