| Niechorze | |
Niechorze - Widok z latarni morskiej na miejscowość oraz jezioro Liwia Łuża |
|
| Państwo | |
| Województwo | zachodniopomorskie |
| Powiat | gryficki |
| Gmina | Rewal |
| Sołectwo | Niechorze |
| Liczba ludności (2009) | 927 |
| Strefa numeracyjna | (+48) 91 |
| Kod pocztowy | 72-350 |
| Tablice rejestracyjne | ZGY |
| SIMC | 0782818 |
| Na mapach: | |
| Strona internetowa miejscowości | |
Niechorze (do 1945 niem. Horst, Ostseebad Horst) – wieś rybacka, nadmorska miejscowość wypoczynkowa i kąpielisko morskie w północno-zachodniej Polsce, położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie gryfickim, w gminie Rewal.
Miejscowość położona jest na Pobrzeżu Szczecińskim, dokładnie Wybrzeżu Trzebiatowskim, pomiędzy brzegiem Morza Bałtyckiego od północy a jeziorem Liwia Łuża na południu.
Według danych z pierwszego półrocza 2009 roku wieś miała 927 mieszkańców[1].
Spis treści |
Niechorze należy do typowo turystycznej gminy promowanej jako Wybrzeże Rewalskie. Niechorze jest kurortem wypoczynkowym, w którym znajduje się dużo ośrodków wczasowych, pensjonatów, pokoi gościnnych, kempingów oraz pól namiotowych. Nadmorski brzeg w miejscowości cechuje piaszczysta plaża oraz w jednej zatoce wysoki klif, na której stoi latarnia morska.
W Niechorzu nad morzem wyznaczono letnie kąpielisko obejmujące 300 m linii brzegowej[2].
Mieści się tu Muzeum Rybołówstwa Morskiego, które ukazuje specyfikę zawodu rybaka oraz przedstawia cząstkę kultury pomorskiej.
W miejscowości znajduje się dworzec Gryfickiej Kolei Wąskotorowej, przez który w okresie wakacyjnym przejeżdża kolejka wąskotorowa tak zwana ciuchcia Retro, z Gryfic do miejscowości nadmorskich gminy Rewal.
Przez Niechorze przebiegają dwa znakowane szlaki turystyczne:
W Niechorzu mieści się ośrodek zdrowia, apteka, kino, urząd pocztowy, kościół św. Stanisława BM oraz Obwód Ochrony Wybrzeża Urzędu Morskiego w Szczecinie.
Na południe od wsi przebiega droga wojewódzka nr 102, z którą jest połączona drogą lokalną. Znajduje się tutaj przystanek autobusowy. Przez Niechorze przebiega linia Gryfickiej Kolei Wąskotorowej: Gryfice - Pogorzelica.
W miejscowości ma siedzibę jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej włączona do krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego[3].
| Ta sekcja od 2009-02 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Na początku Niechorze było typową wsią rybacką. Jego charakterystyczną dominantą widokową jest wybudowana w 1866 roku latarnia morska. Rozwój wsi jako kąpieliska datuje się od XIX wieku, ale jego prawdziwy rozkwit zaczął się w 1870 roku. W 1889 roku zarejestrowano tu już 700 letników, a przed I wojną światową, przyjechało ich do Niechorza trzykrotnie więcej. Na ich potrzeby tuż przy plaży, na płyciźnie, wybudowano na olbrzymich palach pawilon kąpielowy (Familienbad).
1 lipca 1896 roku otwarto pierwszą, zachodnią linię Gryfickiej Kolei Wąskotorowej łączącą Gryfice z Niechorzem. Końcowy dworzec linii (Horst Seebad) wybudowano w zachodniej części wsi. 1 maja 1913 roku Niechorze wzbogaciło się o połączenie z Trzebiatowem przez Pogorzelicę oraz o kolejny, położony nad jeziorem i użytkowany do dziś, dworzec kolei wąskotorowej (Horst Liebelose).
Współczesne Niechorze dawniej stanowiły dwie wsie: nadmorska, rybacka Klein Horst oraz położona na południe od niej, nad zachodnim brzegiem jeziora Liwia Łuża, rolnicza Gross Horst. 1 kwietnia 1936 roku do miejscowości Gross Horst przyłączono Klein Horst i do 1945 roku miejscowość nosiła oficjalną nazwę Ostseebad Horst.
W czasie II wojny światowej, Niechorze zostało zdobyte 12 marca 1945 przez jednostki 7 Korpusu Kawalerii Gwardii Armii Czerwonej, 2 Warszawską Dywizję Piechoty oraz 13 Pułk Artylerii Pancernej Ludowego Wojska Polskiego[4]. Miejscowość włączona została do Polski pod nazwą Niechorze, a jej dotychczasowych mieszkańców wysiedlono do Niemiec.
12 marca 1972 roku upamiętniono zdobycie miejscowości ustawiając głaz z tablicą w niechorskim parku.
W latach 1946–1998 miejscowość położona była w województwie szczecińskim.
Rozwój demograficzny wsi[potrzebne źródło]:
Na obszarze wsi przylegającym do jeziora, w starszej części wsi, można spotkać dawne zagrody i kamieniczki rybackie z XVIII i XIX wieku z ozdobnymi bramami wjazdowymi.
Największym zabytkiem miejscowości jest zespół latarni morskiej wybudowany w latach 1863-66. Do zespołu prócz latarni, zaliczany jest także dom latarników, dwa budynki gospodarcze, a także ogród z murowanym ogrodzeniem i furtami[5].
W Niechorzu znajduje się dworzec Gryfickiej Kolei Wąskotorowej z przełomu XIX/XX wieku[6].
Przy ul. Środkowej 7 mieści się zabytkowa zagroda z przełomu XVIII/XIX wieku[7].
W małym niechorskim parku znajduje się głaz z tablicą upamiętniającą 27. rocznicę zdobycia Niechorza podczas II wojny światowej[8].
Niechorze jest jednym z miejsc, gdzie co roku odbywają się Mistrzostwa Polski w Siatkówce Plażowej Mężczyzn[9].
Miejscowość posiada zespół sportowo-rekreacyjny, w którym znajdują się boiska do piłki nożnej, koszykówki, siatkówki oraz korty tenisowe.
Placówkami oświatowymi w Niechorzu jest Szkoła Podstawowa im. Leonida Teligi oraz przedszkole.
W Niechorzu znajduje się przystań morska[10][11], z której korzystają tutejsi rybacy. Składa się ona z dalby wyciągowej i dwóch pomostów rybackich, z których zachodni ma długość 62,5 m, a środkowy 53,95 m[12]. Rybacy na kutrach wykorzystują także światło na pirsie.
W granicach przystani morskiej znajduje się akwatorium o powierzchni 0,0141 km², które stanowi obszar wód Morza Bałtyckiego o średniej szerokości 100 m, licząc od linii brzegu, położonym naprzeciw części lądowej przystani[13].
Gmina Rewal utworzyła jednostkę pomocniczą "Sołectwo Niechorze", obejmujące jedynie miejscowość Niechorze. Mieszkańcy wsi wybierają sołtysa oraz radę sołecką, która składa się z 6 osób[14].
Kilka scen filmu Beata z 1964 roku, w reżyserii Anny Sokołowskiej, rozgrywa się na plaży w Niechorzu oraz przed budynkiem, na wieży i w laternie latarni morskiej. Film opowiada o szesnastoletniej dziewczynie Beacie (Pola Raksa), która ucieka z domu. Poszukiwanie dziewczyny prowadzi jej kolega Olek Smoleński "Ramzes" (Marian Opania). W trakcie poszukiwań Olek trafia między innymi nad morze i na latarnię, gdzie spotyka latarnika (Wirgiliusz Gryń), u którego prawdopodobnie zatrzymała się Beata.
|
|||||||