Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane stronyNiklas Luhmann (ur. 8 grudnia 1927 w Lüneburg, zm. 6 listopada 1998 w Oerlinghausen) – niemiecki socjolog.
Spis treści |
Studiował na Uniwersytecie w Harvardzie (pobyt na rocznym stypendium 1960-61, studia m.in. u Talcotta Parsonsa) i w Spirze (studia z zakresu prawa, socjologii i zarządzania). W 1968 krótko był profesorem we Frankfurcie nad Menem. Od 1968 do 1993 roku pracował jako profesor socjologii w Bielefeld.
Źródła inspiracji dla Niklasa Luhmanna to:
Niklas Luhmann poszerzył i rozbudował teorię systemów autopoietycznych opierając ją o pojęcie komunikacji w społeczeństwie. Najważniejsze tezy teorii systemów autopoietycznych:
Warunkiem istnienia systemów, w tym systemów społecznych, jest różnica pomiędzy systemem i otoczeniem. Trwanie systemu zależy od wykonywanych przez niego operacji. Serie operacji składają się na proces autopoesis tj. proces samowytwarzania się systemów. Systemy trwają, ale także zmieniają się i znikają w procesie ewolucji.
Procesy autopoesis to procesy komunikacji i analiza życia społecznego musi zaczynać się od refleksji nad ich warunkami możliwości. Komunikacja jest procesem odtwarzania się systemu poprzez produkcję operacji.
Systemy autopoietyczne istnieją w czasie i dążą do przetrwania. Ewolucja to proces, w którym systemy podlegają selekcji ze względu na możliwość przetrwania. Luhmann wskazuje na trzy podstawowe formy zróżnicowania systemów społecznych, jakie pojawiły się w procesie ewolucji:
1. Społeczeństwa segmentarne – system operuje przez wyróżnianie części w oparciu o taką samą zasadę (np. klany kruków i wilków).
2. Społeczeństwa stratyfikacyjne – system operuje przez wyróżnianie części traktowanych jako elementy zhierarchizowane (np. szlachta, duchowieństwo, chłopi).
3. Społeczeństwo funkcjonalnie zróżnicowane – system operuje przez wyróżnicowanie się podsystemów pozostających ze sobą w specyficznych relacjach.
Poszczególne formy zróżnicowania związane są z przemianami technologii komunikacji. Wyłonienie się społeczeństw stratyfikacyjnych związane było z pojawieniem się pisma, a powstanie społeczeństw funkcjonalnie zróżnicowanych z wynalazkiem i upowszechnieniem się druku.
