Noe (hebr. נוח Noaḥ, arab. نوح Nūḥ, w tłumaczeniu na pol znaczy: „odpoczynek; pocieszenie”) – wg Księgi Rodzaju (Rdz 6,8 - 9,29) syn Lameka i dziesiąty potomek w linii od Adama przez Seta; patriarcha, człowiek prawy i sprawiedliwy, który jako jedyny spośród ówczesnych zepsutych ludzi znalazł łaskę w oczach Boga Jahwe. Dlatego Bóg postanowił sprowadzić powszechny potop, mający zgładzić ludzkość i oszczędzić Noego wraz z rodziną i zwierzętami Ziemi. W tym celu kazał Noemu zbudować Arkę, pomieścić w niej rodzinę i po parze wszystkich niepływających zwierząt, aby przeczekać katastrofę. Gdy Arka została ukończona, Bóg zesłał na Ziemię wielki potop. Nieustanny deszcz podniósł poziom wody tak, że zakryła ona nawet najwyższe góry. Po 40 dniach przestał padać deszcz, a gdy po wielu tygodniach wody opadły, Arka spoczęła w górach Ararat, a Noe zszedł na ląd i złożył Jahwe ofiary z bydła i ptactwa. Bóg obiecał nie sprowadzać więcej potopu z powodu człowieka i na znak przymierza rozciągnął na niebie łuk – tęczę. Przymierze Jahwe z Noem rozciąga się, zdaniem wyznawców judaizmu – w przeciwieństwie do przymierza z Abrahamem – na wszystkich ludzi i obejmuje[1]:
Ortodoksyjni żydzi zalecają nie-żydom raczej przestrzeganie tych praw (tzw. Siedem Praw Noego) niż konwersję na judaizm.
W Biblii pierwsza wzmianka o założeniu winnicy i zaznaniu upojenia alkoholowego dotyczy Noego[2]. Syn Noego Cham znalazł ojca nagiego i powiedział o tym braciom – Semowi i Jafetowi, za co został przeklęty (dosłownie Noe przeklął jego syna – Kanaana). Noe żył po potopie jeszcze przez 350 lat. Biblia sprawozdaje, że przeżył 950 lat [3].
Według polskiej legendy szlacheckiej szlachta pochodzi od Jafeta, chłopi od Chama, a Żydzi – od Sema[4].
Noe jest przedmiotem licznych legend. Według jednej z nich żona Noego nie chciała wejść do arki, co spowodowało wielką kłótnię między małżonkami. Według Koranu żona Noego, Waila, usiłowała przekonać wszystkich, że jej mąż oszalał. Tradycja żydowska podaje inne jej imię: Nammah.
W Biblii nie wymieniono jej imienia [5].
| Ojciec Lamech |
Postać biblijna Występuje w księgach: Rdz |
Synowie Sem, Cham, Jafet |
|
|||||||