Nowela grudniowa

Ustawa z dnia 29 grudnia 1989 r. o zmianie Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
Nazwa potoczna	Nowela grudniowa
Data wydania	29 grudnia 1989 r.
Miejsce publikacji	Dz. U. z 1989 r. Nr 75, poz. 444
Data wejścia w życie	31 grudnia 1989 r.
Rodzaj aktu	ustawa
Przedmiot regulacji	Konstytucja
Status	uchylony
Utrata mocy obowiązującej z dniem	8 grudnia 1992 r.
Przeczytaj: Ważne zastrzeżenia!

Nowela grudniowa (Ustawa z dnia 29 grudnia 1989 r. o zmianie Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej) – uchwalona w dniu 29 grudnia 1989 przez tzw. "sejm kontraktowy" nowelizacja Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

Geneza nowelizacji

W związku z zachodzącymi przemianami i demokratyzacją parlament już na jesieni 1989 zdecydował o potrzebie przeprowadzenia gruntownej zmiany ustrojowej. Obie izby powołały komisje konstytucyjne celem opracowania nowej ustawy zasadniczej. Jednocześnie stwierdzono konieczność przeprowadzenia kilku zasadniczych zmian w trybie natychmiastowym, czyli nowelizacji obecnie obowiązującego aktu prawnego.

Zmiana

Nowela grudniowa całkowicie zmieniła treść pierwszego rozdziału konstytucji. Zmieniono nazwę państwa na "Rzeczpospolitą Polską", usunięto artykuły dotyczące kierowniczej roli partii oraz przyjaźni ze Związkiem Radzieckim. Pojawiły się także nowe zasady ustrojowe - zasada demokratycznego państwa prawnego, zasada tzw. "sprawiedliwości społecznej", pluralizm polityczny, swoboda działalności gospodarczej oraz ochrona własności. Nowelizacja przyniosła też zmiany o charakterze symbolicznym, czego wyrazem było przywrócenie korony orłowi białemu w Herbie Polski.

Zobacz też

• transformacja systemowa w Polsce
• transformacja ustrojowa

Bibliografia

• Leszek Garlicki: Ku nowej konstytucji. W: Leszek Garlicki: Polskie prawo konstytucyjne. Wyd. 11. Warszawa: Liber, 2007, s. 18. ISBN 978-83-7206-142-3.