Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Obwód tambowski Тамбовская область |
|||||
|
|||||
.svg&filetimestamp=20100204175603) |
|||||
| Państwo |  Rosja |
||||
| Stolica | Tambow | ||||
| Powierzchnia | 34 539 km² | ||||
| Populacja (2002) • liczba ludności |
1 155 346 |
||||
 |
|||||
| Strefa czasowa | 2 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski, UTC+3 | ||||
Obwód tambowski (ros. Тамбовская область) – jednostka administracyjna Federacji Rosyjskiej.
Spis treści |
Obwód tambowski leży w zachodniej części Rosji, w południowej części Niziny Wschodnioeuropejskiej, w środkowej część obniżenia Ocko-Dońskiego.
Obwód zajmuje obszar 34,5 tys. km², co stanowi ok. 0,2 % powierzchni Federacji Rosyjskiej.
78,9% całego obszaru regionu zajmują tereny wykorzystywane rolniczo, a 8,8% – lasy. Resztę stanowią lasostepy, stepy, wody, nieużytki itd.
Teren obwodu ma charakter łagodnie pofałdowanej równiny, o średniej wysokości bezwzględnej ok. 150 m n.p.m. Najwyższy punkt wznosi się na wysokość 219 m. Krajobraz wykazuje silny wpływ lodowca – występują tutaj m.in. liczne jary, wąwozy i parowy.
Na terenie regionu panuje klimat umiarkowany ciepły typu kontynentalnego. Charakteryzuje się on ciepłym latem i chłodną zimą. Średnia temperatura stycznia to ok. (zależnie od rejonu) -11,5 °C, zaś lipca ok. +20°С. Najwyższa zanotowana w stolicy regionu – Tambowie temperatura to +38 °C, zaś najniższa – -37 °C. Średnia temperatura roczna to +5,1 °C.
Okres wegetacyjny trwa średnio 189 dni. W regionie istnieje dość duże zróżnicowanie jeśli chodzi o poziom opadów; ich wielkość waha się od 350 do 700 mm/rok; zdecydowana większość tej liczby przypada na ciepła połowę roku.
Dominują wiatry południowe i południowo-zachodnie, rzadziej północno-zachodnie. Ich średnia prędkość to 3,4 m/s.
Średnia roczna wilgotność powietrza – 75%
Przez teren obwodu płynie 1398 rzek i strumieni, spośród których tylko 8 ma więcej niż 100 km długości. Rzeki te należą do zlewisk Morza Czarnego (za pośrednictwem rzek wpadających do Donu) i Morza Kaspijskiego (poprzez dopływy Wołgi, zaś łączna długość wszystkich cieków wodnych na terenie obwodu wynosi 9111 km. Najważniejszymi rzekami są: należąca do dorzecza Wołgi Cna, oraz – należące do dorzecza Donu: Worona, Bitiug, Woroneż i Sawała. Do sieci hydrologicznej obwodu należy także ok. 900 sztucznych zbiorników wodnych, w których średnio zgromadzonych jest ok. 534,5 mln m³ wody.
Dominującym typem gleb w regionie są czarnoziemy typu stepowego. Zajmują one blisko 3/4 całego obwodu w tym aż 87% powierzchni gruntów ornych. Na wschodzie obwodu jest także wiele szarych gleb leśnych. W dolinach rzecznych oraz parowach i jarach przeważają gleby ługowo-czarnoziemowe oraz torfowo-bagienne.
Obwód tambowski pod względem dominujących formacji roślinnych położony jest w strefie lasostepów, co oznacza, iż – w zależności od warunków terenowych i hydrologicznych – obszary stepowe przeplatały się z leśnymi. Obecnie zdecydowana większość obszaru niegdyś stepowego pozbawiona jest swej pierwotnej roślinności i wykorzystywana jest pod zasiewy. Na nielicznych pozostałych obszarach stepowych i półstepowych dominują różne gatunki traw, roślin zielnych oraz rzadkie krzewy i pojedyncze drzewa. Lasy liściaste i mieszane zajmują tylko 8,8% powierzchni regionu (ok. 300 tys. ha). Dominującymi gatunkami są: sosna, dąb, klon, lipa, jesion, brzoza i osika.
Na obszarze obwodu utworzony został chroniony obszar przyrodniczy – Rezerwat Woroniński.
Na obszarze regionu żyje fauna typowa zarówno dla obszarów leśnych, jak i stepowych. Wymienić tutaj można m.in. zające-szaraki, lisy, tchórze oraz liczne gatunki gryzoni.
Produkt krajowy brutto obwodu tambowskiego wynosi 64,5 mld rubli (2005), co daje średnio 56,7 tys. rub./os.
Na terenie obwodu zlokalizowano ok. 700 miejsc, gdzie znajdują się złoża różnych surowców, aczkolwiek nie we wszystkich z tych miejsc jest obecnie prowadzone wydobycie. W sumie w regionie jest 13 różnych rodzajów bogactw naturalnych. W chwili obecnej eksploatacja dotyczy 8 z nich.
Wśród bogactw regionu znajdują się m.in. piaski tytanowe i cyrkonowe, fosforyty, torf, sapropel, materiały budowlane oraz wody zmineralizowane.
Wydobycie kopalin, ma – w zależności od rodzaju i wielkości złoża – znaczenie dla gospodarki całego kraju, lub tylko regionalne, niemniej jednak ich istnienie wpływa na podniesienie gospodarczej konkurencyjności regionu.
Największym skupiskiem tego typu bogactw są złoża "centralne" (ros. Месторождение «Центральное»), w rejonie rasskazowskim, gdzie, wg szacunków znajduje się ok. 887 mln m³ minerałów, takich jak ilmenit, rutyl i piaski cyrkonowe z 4% zawartością tego metalu oraz niewielką domieszką złota.
Na terenie obwodu znajduje się 38 ujęć wód podziemnych o łącznej wydajności 924,4 tys. m³/dobę. Część z nich to ujęcia wód mineralnych (głównie dewońskich), o dość wysokiej zawartości minerałów (także bromu)
Na terenie obwodu istnieje rozwinięty przemysł maszynowy, produkujący m.in. sprzęt dla potrzeb przemysłu chemicznego i lekkiego, elementy i części zamienne do samochodów i traktorów, lodówki i zamrażarki, oraz inne drobne narzędzia. Ponadto funkcjonują zakłady z branży spożywczej jak np. cukrownie, zakłady mięsne, mleczarskie, zbożowo-mączne, fabryki konserw, oraz przedsiębiorstwa należące do przemysłu lekkiego i chemicznego.
Region posiada bardzo korzystne pod względem klimatycznym i glebowym warunki do rozwoju rolnictwa. Grunty orne stanowią 78,9 % całej powierzchni obwodu. Uprawiane są zboża (głównie pszenica), buraki cukrowe, słoneczniki, warzywa, ziemniaki i in. Istnieje także uprawa roślin owocowych.
Chów zwierząt nastawiony jest na produkcję o kierunku mleczno-mięsnym.
Na terenie obwodu, w jego zachodniej części znajduje się ważna magistrala kolejowa; ponadto istnieje tutaj wiele drugorzędnych szlaków kolejowych.
Główną trasą kołową jest droga M-6 "Krasnyj", łącząca teren obwodu z sąsiednimi regionami. Innym ważnym szlakiem jest trasa M-5 "Ural".
Na terenie regionu istnieją także lokalne lotniska.
Przez obszar obwodu przebiegają rurociąg transportujące gaz i ropę, m.in. rurociąg naftowy Przyjaźń oraz gazociąg łączący Uriengoj z Użhorodem.
Obwód tambowski zamieszkany jest przez 1.130,4 tys. osób (2006 ). Gęstość zaludnienia wynosi średnio 32,8 os./km², zaś poziom urbanizacji sięga 57,6 %.
Liczba mieszkańców obwodu, podobnie jak liczba mieszkańców całej Rosji, systematycznie spada. W 2005 r. żyło tutaj 1.144 800 osób (szacunkowo), podczas gdy jeszcze w 2002 – 1.178.443 (dane spisowe), a w 1989 1.320.763 (dane spisowe).
Narodowy skład populacji:
(wymieniono tylko narody liczące powyżej tysiąca przedstawicieli; dane wg wyników spisu powszechnego z 2002)
| naród | liczebność (w tys.) |
|---|---|
| Rosjanie | 1136,9 |
| Ukraińcy | 10,8 |
| Ormianie | 4,3 |
| Cyganie | 3,0 |
| Tatarzy | 2,7 |
| Białorusini | 2,4 |
| Azerowie | 2,3 |
| Niemcy | 1,1 |
| Jezydzi | 1,0 |
Na terenie obwodu tambowskiegoo znajduje się 8 miast i 12 osiedli typu miejskiego
|
Obwód tambowski podzielony jest na 23 rejony. Największe miasta nie wchodzą w skład tego podziału i stanowią miasta wydzielone na prawach rejonu.
Uwaga: numeracja okręgów (rzymska i arabska) odpowiada numerom, jakimi zaznaczone są one na mapie
Gubernatorem obwodu jest od 1995 r. Bietin Iwanowicz. Gubernator jest organem władzy wykonawczej i stoi na czele lokalnej administracji.
Lokalnym organem prawodawczym jest miejscowa Duma, złożona z 50 posłów. Połowę z nich wybiera się w okręgach jednomandatowych, a połowa wchodzi z list partyjnych. Obecny skład dumy ustalony został w wyborach z 18 grudnia 2005 i bezwzględną większość miejsc (28) obsadzili w niej deputowani z partii Jedna Rosja, która uzyskała 40,52 % głosów. Ponadto do dumy weszli jeszcze przedstawiciele Komunistycznej Partii Federacji Rosyjskiej, która zdobyła poparcie 19,95 % wyborców i wprowadziła 10 posłów, oraz Liberalno-Demokratycznej Partii Rosji (9,7 % głosów i 4 przedstawicieli). Z jednomandatowych okręgów wybrano ponadto po 2 przedstawicieli partii Rodina, i Agrarnej Partia Rosji oraz 4 posłów niezależnych.
.png&filetimestamp=20060417094028)
Obszar dzielniejszego obwodu od czasów przedhistorycznych zamieszkiwały plemiona ugrofińskie. Ok. VI wieku n.e. uformowały się one w narodowość mordwińską (Mordwini-Moksza), której zasięg w owym okresie był znacznie szerszy niż obecnie. Pierwsi ruscy osadnicy pojawili się tutaj jeszcze przed najazdem Mongołów na Ruś. Najazd ów zahamował i spowolnił ekspansję Rusi, także w rejonie dzisiejszego obwodu tambowskiego. Ostatecznie jednak do pierwszej połowy XVII wieku Rosjanie opanowali kraj. Rdzenni mieszkańcy regionu – Mordwini wraz z podbijaniem kolejnych ziem przez Rosję uchodzili na wschód. Po opanowaniu regionu władze carskie zbudowały w regionie kilka twierdz, mających chronić południe Rosji przed najazdami Tatarów: Kozłow (1635) i Tambow (1636). Ich powstanie zabezpieczyło region i umożliwiło zasiedlenie dzisiejszego obwodu przez kolejnych osadników. W tym mniej więcej okresie ostatni żyjący tutaj jeszcze Mordwini zostali zasymilowani lub wyparci.
W 1796 na obszarze regionu utworzono gubernię tambowską. Obejmowała ona 66,5 tys. km² powierzchni, tj. obszar blisko dwukrotnie większy teren niż dzisiejszy obwodu (34,5 tys. km²). Gubernia ta prawie bez zmian obszaru przetrwała do 1928, kiedy to została zlikwidowana, a jej tereny włączone w skład obwodu środkowo-czarnoziemnego.
Podczas rewolucji październikowej i wojnie domowej, która po niej nastąpiła, ówczesna gubernia tambowska była bastionem sił walczących z komunistami. Silny opór miejscowych chłopów przekształcił się w największe w Rosji powstanie ludowe przeciw bolszewikom i spowodował masowe represje; dla szybszego stłumienia zbrojnego oporu wobec władzy bolszewików Armia Czerwona pod dowództwem Michaiła Tuchaczewskiego na rozkaz Lenina użyła wobec mieszkańców guberni gazów bojowych[1]. W sumie wyniku walk oraz represji wobec przeciwników (w tym obozów koncentracyjnych dla podejrzanych o sprzyjanie powstańcom) zginąć mogło nawet ćwierć miliona ludzi.
Obwód tambowski utworzono 27 września 1937.
Herb obwodu tambowskiego jest nieznacznie zmodyfikowaną wersją herbu guberni tambowskiej, który z kolei nawiązywał do herbu miasta Tambow – stolicy regionu.
Flaga regionu przedstawia herb obwodu umieszczony na płótnie w barwach herbu.
Tablice pojazdów zarejestrowanych w obwodzie tambowskim mają oznaczenie 68 w prawym górnym rogu nad flagą Rosji i literami RUS.
|
|||||||||||||||||||||||||||||
