| Obwód wołogodzki Вологодская область |
|||||
|
|||||
| Państwo | |||||
| Stolica | Wołogda | ||||
| Powierzchnia | 145 700 km² | ||||
| Populacja (2002) • liczba ludności |
1 269 568 |
||||
![]() |
|||||
| Strefa czasowa | 2 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski, UTC+3 | ||||
Obwód wołogodzki (ros. Вологодская область) – jednostka administracyjna Federacji Rosyjskiej.
Spis treści |
Obwód wołogodzki leży na północy europejskiej części Rosji i zajmuje obszar 145 700 km², co stanowi ok. 0,85% powierzchni całej Federacji Rosyjskiej.
Obwód graniczy z:
Pod względem administracyjnym obwód tulski wchodzi w skład utworzonego w 2000 Północno-Zachodniego Okręgu Federalnego.
Region leży na terenie północnym wschodzie Niziny Wschodnioeuropejskiej. powierzchnia obwodu ma charakter pagórkowaty – występują tutaj niziny, grzędy oraz niewielkie obszary wyżynne. Na wschodzie regionu znajdują się Uwały Północne.
Na terenie obwodu dominują gleby darniowo-bielicowe. Z racji znacznego zabagnienia obwodu w wielu miejscach znajdują się gleby bagienne.
Na terenie obwodu wołogodzkiego panuje klimat umiarkowany typu kontynentalnego, charakteryzujący się chłodną zimą i ciepłym latem. Najzimniejszym miesiącem jest styczeń, kiedy to przeciętna temperatura wynosi ok. –14 °C (zależnie od rejonu), a najcieplejszym – lipiec, z temperaturą +18 °C.
W regionie rocznie spada ok. 500 mm opadów, które występują głównie w półroczu ciepłym.
Region obfituje w wody gruntowe. Przez teren obwodu przepływają liczne rzeki, znajduje się tutaj wiele jezior oraz duże tereny bagienne.
Największymi rzekami regionu są:
Na północnym zachodzie obwodu znajduje się fragment największego jeziora Europy – Ładogi. Istnieje tutaj także duże sztuczne jezioro – Zbiornik Rybiński. Oprócz nich największymi jeziorami na terenie obwodu są:
Obszar obwodu leży w strefie południowej tajgi. Lasy iglaste, w których dominuje świerk zajmują ok. 2/3 terytorium obwodu.
Świat zwierzęcy obwodu złożony jest z gatunków charakterystycznych dla tajgi. Żyją tutaj – ze ssaków – m.in. łoś, niedźwiedź brunatny, zając bielak, borsuk, kuna leśna (tumak), wilk, lis, liczne gatunki gryzoni itd. Z ptaków spotkać można np. pardwy, cietrzewie i jarząbki. W zbiornikach wodnych żyją liczne ryby, wśród których są łososie, leszcze, sandacze, okonie, szczupaki. Mnogość wód i bagien sprzyja rozwojowi licznych gatunków owadów.
Na terenie obwodu wołgodzkiego znajduje się park narodowy Ruskij Siewier oraz rezerwat przyrody Darwiński.
W obwodzie wołogodzkim żyje 1.227.800 osób (2007). Liczba mieszkańców regionu spada z powodu niskiego przyrostu naturalnego i ujemnego salda migracji. Jeszcze w 2002 na terenie obwodu mieszkało 1.269.568 osób.
Gęstość zaludnienia w obwodzie wynosi 8,5 os./km² (2007).
69% populacji żyje w miastach, z czego blisko 3/4 wszystkich mieszkańców miast regionu (tj. ok. połowy całej ludności obwodu) to populacja 2 metropolii: Czerepowca i Wołogdy.
Zdecydowaną większość mieszkańców regionu stanowią Rosjanie, a obwód wołogodzki zajmuje pierwsze miejsce wśród podmiotów Federacji Rosyjskiej pod względem udziału przedstawicieli tego narodu w populacji.
Skład etniczny populacji regionu wg wyników spisu powszechnego z 2002 wygląda następująco (w procentach):
Zdecydowana większość ludności obwodu wyznaje prawosławie. Po okresie ateizacji w czasach ZSRR pozostała duża liczba niewierzących. Z mniejszości wyznaniowych żyją tutaj m.in. nieliczni protestanci, muzułmanie i żydzi.
Na terenie obwodu wołogodzkiego znajduje się 15 miast i 8 osiedli typu miejskiego.
Największe skupiska osadnicze obwodu
(miasta, osiedla typu miejskiego i wsie; stan na 1 stycznia 2006)
| Nazwa | Nazwa rosyjska |
Liczba mieszkańców |
|---|---|---|
| Babajewo | Бабаево | 12.292 |
| Biełoziorsk | Белозёрск | 10.577 |
| Charowsk | Харовск | 11.092 |
| Chochłowo1) | Хохлово | 2.478 |
| Czagoda1) | Чагода | 6.965 |
| Czeriepowiec | Череповец | 308.455 |
| Czobsara1) | Чёбсара | 1.672 |
| Griazowiec | Грязовец | 15.535 |
| Kadnikow | Кадников | 5.096 |
| Kaduj1) | Кадуй | 11.469 |
| Kiczmiengskij Gorodok2) | Кичменгский Городок | 6.8003) |
| Kiriłłow | Кириллов | 8.108 |
| Krasawino | Красавино | 8.800 |
| Kuzino1) | Кузино | 1.413 |
| Mołocznoje2) | Молочное | 8.6003) |
| Nikolsk | Никольск | 9.207 |
| Sazonowo1) | Сазоново | 3.435 |
| Sokoł | Cокол | 47.000 |
| Suda2) | Суда | 5.7003) |
| Szeksna1) | Шексна | 21.523 |
| Tarnogskij Gorodok2) | Тарногский Городок | 5.5003) |
| Totma | Тотьма | 10.461 |
| Ustiużna | Устюжна | 10.085 |
| Wielikij Ustiug | Великий Устюг | 32.389 |
| Wierchoważje2) | Верховажье | 5.2003) |
| Wochtoga1) | Вохтога | 6.892 |
| Wołogda | Вологда | 294.000 |
| Wożega1) | Вожега | 6.741 |
| Wytiegra | Вытегра | 12.500 |
1) Osiedle typu miejskiego
2) Wieś
3) liczba zaokrąglona; 2003
Obwód wołogodzki, podobnie jak inne części Rosji, posiada dość szeroki zakres autonomii. Władzę prawodawczą sprawuje Zgromadzenie Prawodawcze Obwodu Wołogodzkiego (ros. Законодательное Собрание Вологодской области), złożone z 34 posłów.
Na czele lokalnej administracji stoi gubernator, będący zarazem „głową” obwodu. Obecnie funkcję tę sprawuje Nikołaj Tichomirow.
Od 1 stycznia 2006 obwód wołogodzki dzieli się na 26 rejonów. 2 największe miasta regionu (Czerepowiec i Wołogda) nie wchodzą w skład tego podziału i stanowią wydzielone okręgi miejskie.
Rejony municypalne dzielą się na mniejsze jednostki administracyjne – osiedla (ros. поселения – czyt. posielienia) wiejskie i miejskie. Osiedla miejskie obejmują miasto (niekiedy też niewielkie podmiejskie wioski), zaś osiedla wiejskie składają się z jednej lub kilku wsi. W ramach 26 rejonów istnieją w sumie 344 osiedla, w tym 22 osiedla miejskie i 322 wiejskie.
| Nazwa | Nazwa rosyjska |
Liczba mieszkańców |
|---|---|---|
| Czerepowiec | Череповец | 311.869 |
| Wołogda | Вологда | 293.046 |
Herb obwodu wołogodzkiego nawiązuje do herbu dawnej guberni wołogodzkiej, który z kolei został opracowany na podstawie herbu stolicy regionu – Wołogdy.
Flaga obwodu na postać biało-czerwonego prostokąta z umieszczonym na nim herbu regionu.
Tablice pojazdów zarejestrowanych w obwodzie wołogodzkim mają oznaczenie 54 w prawym górnym rogu nad flagą Rosji i literami RUS.
|
|||||||||||||||||||||||||||||