Office of Strategic Services (OSS), Biuro Służb Strategicznych – agencja wywiadowcza Stanów Zjednoczonych działająca w latach 1942-1945. Poprzednik CIA.
Spis treści |
13 czerwca 1942 roku prezydent Franklin Delano Roosevelt postanowił zlikwidować działającą dotychczas tzw. Koordynację Informacyjną (Coordinator of Information - COI) i w jej miejsce utworzyć nową agencję wywiadowczą nazwaną Biuro Służb Strategicznych (Office of Strategic Services - OSS), podlegającą pod Połączony Komitet Szefów Sztabów - JCS. Departamenty COI zostały przydzielone do innych instytucji wywiadowczych - Służby Propagandowe zostały przydzielone do także nowo utworzonego Biura Informacji Wojennej, a pozostałość zlikwidowanej COI do Biura Służb Strategicznych - OSS.
Zadaniem nowej agencji było m.in. gromadzenie i analiza materiału strategicznego dla Komitetu Połączonych Szefów Sztabów (Joint Chiefs of Staff - JCS) oraz planowanie operacji specjalnych potrzebnych JCS i kierowanie ich realizacją.
Personel Biura Służb Strategicznych składał się z oddelegowanych przedstawicieli wszystkich rodzajów sił zbrojnych, armii, lotnictwa działającego jeszcze wtedy jako U.S. Army Air Corps, piechoty morskiej, marynarki wojennej, dlatego też OSS podlegało pod Kolegium Połączonych Szefów Sztabów. Kierownictwo nad Biurem Służb Strategicznych sprawował William J. Donovan.
Office of Strategic Services (OSS) zorganizowany był na wzór Kierownictwa Operacji Specjalnych - (Special Operations Executive - SOE), agencji wywiadowczej utworzonej w Wielkiej Brytanii w czerwcu 1940 roku, głównie do prowadzenia sabotażu i wspierania ruchu oporu w okupowanej Europie.
Office of Strategic Services składał się z pięciu wydziałów:
Przy końcu wojny szef OSS, William J. Donovan przedstawił prezydentowi Rooseveltowi propozycję utworzenia wzorowanej na OSS agencji wywiadowczej przystosowanej do działań w czasie pokoju. Do realizacji nowego pomysłu Donovana nie doszło, gdyż prezydent Roosevelt, zmarł nagle 12 kwietnia 1945 roku. Jego następca, Harry Truman, rozwiązał Biuro Służb Strategicznych 1 października 1945 roku. Mimo to OSS prowadziło swą działalność jeszcze do 12 stycznia 1946 roku. Większość pracowników cywilnych i wojskowych OSS, a było ich 1362 osoby, przeniesiono do Tymczasowej Służby Badań i Wywiadu podległej Departamentowi Stanu, resztę personelu - 9028 osób, przeniesiono do nowo utworzonej Jednostki Służby Strategicznej - (Strategic Service Unit - SSU), która następnie przemianowana została w CIA.