Orazio Gentileschi

Orazio Gentileschi, Grająca na lutni (ok. 1626)

Orazio Gentileschi (ur. w 1563 w Pizie, zm. 7 lutego 1639 w Londynie) – włoski malarz okresu baroku, caravaggionista.

Pochodził z florenckiej rodziny Lomi. W Rzymie w 1578 przyjął nazwisko Gentileschi, po wuju, u którego mieszkał. Fundamentalny wpływ na ukształtowanie jego własnego stylu miała znajomość z Caravaggiem. Pracował na usługach Watykanu jako freskant. W l. 1621-23 przebywał w Genui na zaproszenie patrycjusza Giovanniego Antonia Sauli, dla którego wykonał liczne płótna. Następnie przeniósł się do Paryża na dwór de’Medici. W 1626 wyjechał do Londynu, gdzie pracował dla Karola I. Pod koniec życia porzucił światłocień i zajął się malarstwem dekoracyjnym, ozdobił m.in. plafony w Marlborough House w Londynie.

Jego córka Artemisia Gentileschi była również wybitną przedstawicielką caravaggionizmu.

Wybrane dzieła

• Boże Narodzenie – Rzym, Santa Maria della Pace
• Dawid – Rzym, Galleria Spada
• Dawid i Goliat (ok. 1605) – Dublin, Narodowa Galeria Irlandii
• Wizja św. Cecylii ok. 1605 Pinakoteka Brera
• Dawid z głową Goliata (ok. 1610) – Berlin, Gemaeldegalerie
• Grająca na lutni (ok. 1626) – Waszyngton, National Gallery of Art
• Judyta i służąca z głową Holofernesa – Rzym, Pinakoteka Watykańska
• Koronacja św. Cecylii i św. Waleriana – Mediolan, Pinacoteca di Brera
• Krajobraz ze św. Krzysztofem (1605-10) – Berlin, Gemaeldegalerie
• Lot i jego córki (1622-23) – Berlin, Gemaeldegalerie
• Madonna z Dzieciątkiem i św. Franciszką Rzymianką – Urbino, Galleria Nazionale delle Marche
• Matka Boska Różańcowa – Fabriano, Santa Lucia
• Odnalezienie małego Mojżesza (ok. 1633) – Madryt, Prado
• Odpoczynek w czasie ucieczki do Egiptu (1626) – Wiedeń, Kunsthistorisches Museum
• Odpoczynek w czasie ucieczki do Egiptu (ok. 1628) – Paryż, Luwr
• Ofiara Izaaka (1615) – Genua, Palazzo Spinola
• Powszechne Szczęście zwycięża zagrożenia (1624-25) – Paryż, Luwr
• Św. Cecylia (ok. 1610) – Rzym, Galleria Nazionale d’Arte Antica
• Św. Cecylia z aniołem – Perugia, Galleria Nazionale dell’Umbria
• Św. Cecylia, Tyburcjusz i Walerian (ok. 1606-7) – Mediolan, Pinacoteca di Brera
• Św. Karol adorujący krzyż – Fabriano, San Benedetto
• Św. Magdalena pokutująca – Wiedeń, Kunsthistorisches Museum
• Zwiastowanie – Turyn, Galleria Sabauda

Bibliografia

• C. Pietrangeli, Watykan. Arcydzieła malarstwa, Warszawa: Arkady, 2000, ISBN 83-213-3979-4.
• Ian. Chilvers: Oksfordzki leksykon sztuki. Warszawa: Arkady, 2002, s. 262. ISBN 83-213-4157-8.