Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony| Ostrów Wielkopolski | |||||
|
|||||
| Państwo |  Polska |
||||
| Województwo | wielkopolskie | ||||
| Powiat | ostrowski | ||||
| Gmina | gmina miejska | ||||
| Aglomeracja | kalisko-ostrowska | ||||
| Prawa miejskie | przed 1404, 1714 | ||||
| Prezydent miasta | Jarosław Urbaniak | ||||
| Powierzchnia | 41,90 km² | ||||
| Wysokość | 123–175 m n.p.m. | ||||
| Ludność (2010) • liczba • gęstość |
72 382 1727,5 os./km² |
||||
| Strefa numeracyjna |
(+48) 62 | ||||
| Kod pocztowy | 63-400 do 63-404, 63-409, 63-410, 63-417 | ||||
| Tablice rejestracyjne | POS | ||||
|
Położenie na mapie Polski
  Ostrów Wielkopolski
|
|||||
| Na mapach: | |||||
| TERC (TERYT) |
3017011 | ||||
| SIMC | 0937132 | ||||
|
Urząd miejski
al. Powstańców Wielkopolskich 1863-400 Ostrów Wielkopolski |
|||||
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|||||
 Wiadomości w Wikinews |
|||||
 Ostrów Wielkopolski w Wikicytatach |
|||||
| Strona internetowa | |||||
Ostrów Wielkopolski (do 1920 Ostrów, łac. Ostrovia, niem. Ostrowo) – miasto i gmina w województwie wielkopolskim na Wysoczyźnie Kaliskiej, nad rzeką Ołobok, siedziba powiatu ostrowskiego i wiejskiej gminy Ostrów Wielkopolski. Jest jednym z ośrodków aglomeracji kalisko-ostrowskiej. Siedziba prokuratury okręgowej, oddziału regionalnego ZUS, Państwowej Inspekcji Pracy, Urzędu Dozoru Technicznego.
Według danych z 31 grudnia 2010 r. miasto miało 72 382 mieszkańców[1]. Pod względem liczby mieszkańców zajmuje 54. miejsce w Polsce[2].
Patronem miasta jest św. Stanisław Biskup Męczennik. Od 1993 obchodzone jest Święto Miasta[3] w rocznicę rozpoczęcia wydarzeń tzw. Republiki Ostrowskiej.
Ostrów Wielkopolski leży w środkowej części Niziny Południowowielkopolskiej, w południowej części Wysoczyzny Kaliskiej, na północno-zachodnich stokach Wzgórz Wysockich. Przez północną część miasta przepływa lewy dopływ Prosny – Ołobok (Ołoboczka, Ostrowica), której z kolei prawym dopływem jest niewielki, w przeważającej części skanalizowany ciek Struga Ostrowska (w całości w granicach miasta). Przez południowo-zachodnią część miasta przebiega dział wodny między dorzeczami Odry i Warty.
Miasto jest położone na obszarze o wysokościach od 123 do 175 m n.p.m.[potrzebne źródło]
| Rodzaj | Powierzchnia | % |
|---|---|---|
| Użytki rolne | 2200 ha | 51,90% |
| Użytki leśne | 410 ha | 9,67% |
| Grunty zabudowane i zurbanizowane | 1550 ha | 36,57% |
| Wody | 39 ha | 0,92% |
| Nieużytki i tereny różne | 40 ha | 0,94% |
| Razem (Σ) | 4 239 ha | 100% |
Według danych z 1 stycznia 2010 r. powierzchnia miasta wynosiła 41,90 km²[2]. Miasto stanowi 3,65% powierzchni powiatu.
Ostrów Wielkopolski graniczy od strony południowej z gminą Przygodzice, od strony północno-zachodniej z gminą Raszków, natomiast od zachodu i od wschodu, północnego-wschodu z wiejską gminą Ostrów Wielkopolski (gmina ma dwie rozdzielne części).
Pod względem klimatycznym teren miasta leży w strefie pogranicza dwóch dzielnic: środkowej (na północy) oraz łódzkiej (na południu). Okres wegetacyjny na tym obszarze trwa ok. 210–220 dni. Średnia roczna temperatura powietrza wynosi 8 °C, przy czym najcieplejszym miesiącem jest lipiec, ze średnią temperaturą 18,2 °C, natomiast najchłodniejszym – styczeń (-2,2 °C). Całkowita roczna suma opadów wynosi 500–550 mm, w tym 350 mm w półroczu ciepłym. Pokrywa śnieżna utrzymuje się przez 50–60 dni i osiąga maksymalną grubość około 20 cm (najczęściej w lutym)[5][6].
Na terenie miasta znajduje się 12 pomników przyrody. Inne formy ochrony przyrody w Ostrowie, ale także w jego najbliższej okolicy to:
Ośrodek przemysłu przetwórczego, głównie elektromaszynowego (precyzyjnego, środków transportu, metalowego), spożywczego, materiałów budowlanych – przewaga liczby osób zatrudnionych w przemyśle.
Okolice miasta są jednym z głównym obszarów wydobycia gazu ziemnego w Polsce. Rozwinięty sektor usług – handel detaliczny (do 2006 r. ograniczenia dla handlu wielkopowierzchniowego) i hurtowy. Współtworzy wraz z sąsiednimi ośrodkami Kalisko-Ostrowski Okręg Przemysłowy - w Planach Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Wielkopolskiego region ten uznany został (obok regionu Poznania) za przyszłościowe miejsce koncentracji przemysłu. Podstrefa Kamiennogórskiej SSE.
Aglomeracja kalisko-ostrowska należy do dwóch rejonów województwa (obok aglomeracji poznańskiej) przewidzianych dla największej koncentracji przemysłu[7].
Wg danych z 31 marca 2011 r. w mieście było 3627 zarejestrowanych bezrobotnych[8].
W 2010 r. w Ostrowie było 8957 podmiotów gospodarki narodowej, co daje współczynnik 1237 na 10 tys. ludności podmiotów wpisanych do rejestru REGON[9].
Według danych z roku 2002 średni dochód na mieszkańca wynosił 1161,05 zł[10].
 |
Ta sekcja od 2011-06 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
W dokumentach pisanych Ostrów Wielkopolski pojawił się na pocz. XV w.[potrzebne źródło] Nazwa miasta to archaizm oznaczający wyspę, kępę wśród mokradeł.
Na północno-wschodnich obrzeżach obecnego Ostrowa ok. X w. znajdował się niewielki gród obronny. Miasto otrzymało prawa miejskie najpóźniej w roku 1404. Do początków XVIII w. nie rozwijało się (pożary, wojny, siła okolicznych ośrodków). W 1711 mieszczanie zrezygnowali z praw miejskich. Ostrów podniesiony został z upadku dzięki nowym właścicielom - Jan Jerzy Przebendowski wyjednał u króla ponowną lokację miasta, połączoną tym razem z wydaniem licznych przywilejów. W 1714 Marszałek wielki koronny Franciszek Bieliński potwierdził stare przywileje i nadał nowe. Radziwiłłowie byli patronami i fundatorami wielu przedsięwzięć w mieście. Impulsem rozwojowym było także umiejscowienie w Ostrowie węzła kolejowego. W okresie zaborów oraz podczas obu wojen światowych w mieście działał ruch narodowy. Szczególnym epizodem w jego dziejach jest Republika Ostrowska – bezkrwawy przewrót w listopadzie 1918, w wyniku którego Polacy przejęli władzę w mieście. W latach międzywojennych liczba mieszkańców zwiększyła się dwukrotnie, powstało wiele okazałych budynków, nowe zakłady przemysłowe (Fabryka Wagon). W czasie II wojny światowej w Ostrowie znajdował się obóz pracy. Po rozbiciu przez gestapo w 1941 struktur poznańskich Okręgu ZWZ jego siedziba została przeniesiona do Ostrowa.
Cechą charakterystyczną Ostrowa jest znaczna przewaga pogrupowanej w wielkie kompleksy zabudowy jednorodzinnej (Zacharzew, Krępa). Skupia ona ponad 50% wszystkich zasobów mieszkaniowych miasta. Intensywnie rozwijają się nowe osiedla z taką zabudową (Zębców, Pruślin oraz podmiejskie). Zabudowa wielorodzinna obecna jest w postaci niewielkich zespołów bloków na obrzeżach centrum (Śródmieście, os. Powstańców Wielkopolskich, os. Grunwaldzkie, os. Dembińskiego, os. Szamarzewskiego) oraz w większych zespołach na os. Jana Pawła II. Zabudowa przemysłowo-składowa skupiona jest w okolicach linii kolejowych w centralnej oraz zachodniej części miasta, a także na terenie Zębcowa i Str. Kamienic. Większe zespoły terenów zielonych koncentrują się na obrzeżach północnych (Piaski-Szczygliczka), wschodnich (Bagatela) i południowych (Zębców).
Pod zabudowę mieszkaniową wielorodzinną przewidziane są przede wszystkim tereny we wschodniej części miasta (os. Jana Pawła II, pn.-zach. część Starych Kamienic) oraz tzw. Nowe Miasto (na wschód od os. Grunwaldzkiego). Dla zabudowy jednorodzinnej przewidziano rejon Pruślina, Parceli Zacharzewskich, Topoli Mł., Wysocka Wlk., Wenecji, wsch. i płd. Str. Kamienic oraz os. Odolanowskiego, a dla zabudowy przemysłowej południową część miasta (Zębców, zach. Kamienice Str., os. Odolanowskie, płd. Pruślin, płn. Wysocko Wlk.) oraz wokół stacji kolejowych Ostrów Wlkp. Zachodni i Ostrów Wlkp. Gorzyce. Głównym terenem, który (poza Śródmieściem) miałby w przyszłości pełnić funkcje centrotwórcze jest wspomniane Nowe Miasto.
Na obszarze miasta wyodrębniono objętą rejestrem zabytków strefę podlegającą ścisłej ochronie konserwatorskiej[11]. Zachował się układ urbanistyczny pochodzący najpóźniej z początku XVIII w. Zabudowa w centrum pochodzi w przeważającej części z 2. poł. XIX w. (niska klasycyzująca i wyższa reprezentująca historyzm) oraz z 1 połowie XX wieku (secesja, modernizm).
Najstarszym zachowanym w całości obiektem w mieście jest kościół rzymskokatolicki NMP Królowej Polski i ewangelicko-augsburski Świętej Trójcy, zwany Małym Kościółkiem będący budowlą szachulcowo-murowną. Tutejsza konkatedra św. Stanisława Biskupa została wybudowana w stylu neoromańskim. Najnowsza świątynia kościół św. Antoniego z Padwy reprezentuje styl modernistyczny. Ostów posiada jedyną zachowaną w Polsce bożnicę w stylu neomauretańskim tzw. "Nową" synagogę.
W Ostrowie mieści się jeden z najstarszych czynnych cmentarzy w Polsce (starszy od cmentarzy: Powązkowskiego w Warszawie i Rakowickiego w Krakowie) zwany "Starym" cmentarzem.
W mieście znajduje się zespół kamienic z XIX i XX wieku reprezentujących różne formy eklektyzmu i historyzmu, secesję oraz modernizm. Ponadto wybudowane w duchu historyzmu lub secesji wybudowano wille z przełomu XIX i XX wieku.
Tereny zielone (lasy, parki, skwery, zieleń uliczna) stanowią ok. 10% powierzchni miasta. Lasy zajmują 358,7 ha (2004). Jeden z terenów leśnych (Las Piaski) został zagospodarowany w latach 70. na Park Kultury i Wypoczynku Piaski-Szczygliczka. W latach 90. stracił na znaczeniu, obecnie jest rewaloryzowany. Parki i skwery zajmują 30,3 ha, zieleń uliczna 33,8 ha (2004). Większość parków została zrewaloryzowana w ciągu ostatnich kilkunastu lat. W latach 90. opracowana została koncepcja nowego Parku Sześćsetlecia Ostrowa. Miałby on liczyć ok. 25 ha powierzchni, z czego ok. 10 ha to istniejący obecnie teren leśny (tzw. Kozi Borek).
 |
Tę sekcję należy dopracować zgodnie z zaleceniami edycyjnymi: przedstawić dlaczego akurat te imprezy należy wskazać, zmienić listę w syntetyczny opis imprez kulturalnych. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
W Ostrowie odbywają się imprezy kulturalne o zasięgu regionalnym, krajowym, spośród których należy wymienić m.in.:
W mieście znajduje się Kino Komeda – Centrum Kultury Komeda oraz Powiatowa Galeria Sztuki Współczesnej
Centrum Ostrów jest instytucją kulturalną prowadzącą amatorska scena dramatyczna, scena impresaryjna i kinowa, scena klubowa, Restauracja Literacka, Galeria Na Dole, Miejska Biblioteka Publiczna im. Rowińskiego) oraz
W mieście znajdują się 3 muzea: Miasta Ostrowa, Garnizonu Ostrowskiego, Skansen Pszczelarski.
Ośrodek szkolnictwa średniego, zawodowego i wyższego.[potrzebne źródło] Wg danych statystycznych (2002, dla ostrowian powyżej 19 roku życia) wykształcenie wyższe posiada 13% mieszkańców, średnie, średnie zawodowe i policealne 46%, zasadnicze zawodowe 26%, a podstawowe 14%[12] .
W roku szkolnym 2009/2010 w mieście były 23 placówki przedszkolne, 12 szkół podstawowych i 7 gimnazjów[13]. W Ostrowie funkcjonuje 8 szkół ogólnokształcących (lub zespołów szkół) oraz 7 zespołów szkół technicznych i zawodowych[14]. Są to:
Szkoły policealne:
Oraz liczne szkoły policealne dla młodzieży i dorosłych w Zespołach Szkół.
Szkoły podstawowe:
Gimnazja:
Przedszkola:
Żłobki:
Ośrodek szkolnictwa wyższego dla miasta i powiatu: 3 wydziały zamiejscowe i 5 filii uczelni wyższych (nauki techniczne, społeczne, ekonomiczne, nauki o zdrowiu, wychowanie fizyczne). Około 3,5 tysięcy studentów (2005)[12].
Na terenie miasta znajduję również Sala Zebrań Świadków Jehowy.
Lista klubów sportowych biorących udział w rozgrywkach regionalnych i ponadregionalnych:
Funkcjonują mają dwie ligi amatorskie (w tym jedna ponadregionalna):
Hale sportowe, w tym jedna hala widowiskowo-sportowa na około 2000 miejsc, 3 hale na około 500 miejsc. Spośród trzech dostępnych stadionów trybuny posiada jeden (Miejski z torem żużlowym, rozbudowywany do pojemności 15 000 widzów).[potrzebne źródło]
Sporty o charakterze niemasowym można uprawiać na:
Informacji turystycznej można zasięgnąć w Centrum Informacji Turystycznej przy oddziale PTTK w Ostrowie Wielkopolskim (ul. Starotargowa 5).
Przez miasto przebiega siedem szlaków turystycznych:
pieszy: Jarocin – Pleszew – Gołuchów – Ostrów-Pruślin – Ostrzeszów
pieszy: Ostrów – Janków Przygodzki – Antonin – Kotłów
pieszy: Ostrów – Ostrów-Piaski-Szczygliczka – Stary Staw – Lewków – Kwiatków
rowerowy – Leśnego Kompleksu Promocyjnego Lasy Rychtalskie: Ostrów-Zębców – Janków Przygodzki – Antonin Nadleśnictwo
rowerowy: Ostrów – Wysocko Małe – Chynowa – Antonin – Odolanów – Garki
rowerowy – Transwielkopolska Trasa Rowerowa, odcinek południowy: Poznań – Ostrów – Siemianice
rowerowy: Ostrów-Piaski – Ostrów-Nowy Staw – Ostrów-Szczygliczka – Lewkowiec – Przybysławice/RaszkówMiasto posiada rozwiniętą infrastrukturę hotelową[17].
|
|
Ta sekcja od 2008-05 wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić sekcję weryfikowalną, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Współczesny Ostrów ma relatywnie rozwinięty rynek medialny. Wart wspomnienia jest fakt, że w Ostrowie lat międzywojennych na 20 tysięcy mieszkańców (1928 r.) przypadało 11 czasopism (w tym 5 dzienników).
Linie kolejowe wybiegają z Ostrowa w pięciu kierunkach (bezpośrednie połączenia pasażerskie):
Nazwę Ostrowianin nosił (za czasów istnienia pociągów Pospiesznych) jeden z pociągów pospiesznych relacji Warszawa – Ostrów Wielkopolski – Wrocław.[potrzebne źródło]
W mieście krzyżują się drogi krajowe oraz wojewódzkie dopuszczone do ruchu ciężkiego:
Funkcjonuje autobusowa komunikacja miejska (MZK Ostrów Wlkp.) obsługująca 29 linii, także połączenia z innymi miejscowościami regionu (MZK Ostrów Wlkp., MZK Krotoszyn, Kaliskie Linie Autobusowe). Na pograniczu dzielnic Wenecja i Piaski-Szczygliczka, obecnie zatrzymana, kolejka wąskotorowa. Ponadto, w miejscowości Michałków położonej ok. 5 km na północ od miasta znajduje się lotnisko sportowe Aeroklubu Ostrowskiego.
Więcej: transport drogowy w Ostrowie, transport kolejowy w Ostrowie, transport lotniczy w Ostrowie, komunikacja miejska w Ostrowie
Ostrów Wielkopolski ma status osobnej gminy miejskiej. Mieszkańcy Ostrowa wybierają do swojej rady miasta 23 radnych[18]. Organem wykonawczym władz miasta jest prezydent Ostrowa Wielkopolskiego.
Miasto jest także siedzibą samorządu powiatu ostrowskiego oraz wiejskiej gminy Ostrów Wielkopolski.
Ponadto w mieście znajduje się siedziba prokuratury okręgowej[19], sądu rejonowego[20], oddziału regionalnego ZUS, placówki terenowej KRUS, oddziału Państwowej Inspekcji Pracy, oddziału Urzędu Dozoru Technicznego oraz oddziału Wojewódzkiego Inspekcji Transportu Drogowego.
Mieszkańcy Ostrowa wybierają parlamentarzystów z okręgów wyborczych z siedzibą komisji w Kaliszu, a posłów do Parlamentu Europejskiego z okręgu wyborczego nr 7.
Ostrów Wielkopolski jest członkiem Związku Miast Polskich oraz stowarzyszenia Związek Miast Czystej Energii[21].
Do początku lat 90. obowiązywał podział na 7 dzielnic (Stare Miasto, Wenecja, Krępa, Pruślin, Stare Kamienice, Zębców, Zacharzew) odpowiadających dzielnicom zwyczajowym.[potrzebne źródło]
Obecnie miasto jest podzielone na 11 jednostek pomocniczych – osiedli[22][23]:
Do zadań osiedli należą sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym służące zaspokajaniu zbiorowych potrzeb i poprawie warunków życia jej mieszkańców[24].
Organem uchwałodawczym w osiedlu jest rada osiedla, w skład której wchodzi 15 radnych. Jeżeli osiedle zamieszkiwałoby więcej niż 20 tys. osób wtedy rada ma 21 radnych[25]. Rada osiedla wybiera organ wykonawczy, czyli zarząd w liczbie 5 osób spośród członków rady (przewodniczący, sekretarz, skarbnik, 2 członków)[26].
|
||||||||||
Lista miast partnerskich Ostrowa Wielkopolskiego[27]:
Nordhausen (1995) Delitzsch (2000)
Lecce (2006)
Brantford (2009)
Küçükçekmece (2009)[potrzebne źródło]Wybrane pozycje:
Dane statystyczne:
|
||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||
