Pałac Kultury i Nauki

Pałac Kultury i Nauki
nr rej. A- 735 dec. 103/107 z 2 lutego 2007
Państwo	Polska
Miejscowość	Warszawa
Adres	plac Defilad 1
Styl architektoniczny	socrealizm
Architekt	Lew Rudniew
Wysokość całkowita	230,68 m
Wysokość do dachu	187,68 m
Kondygnacje	42
Rozpoczęcie budowy	2 maja 1952
Ukończenie budowy	22 lipca 1955
Położenie na mapie Pałac Kultury i Nauki
52°13′54″N 21°00′23″E
Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Pałac Kultury i Nauki (PKiN, poprzednio Pałac Kultury i Nauki im. Józefa Stalina) – najwyższy budynek w Polsce, w centrum Warszawy na placu Defilad. Własność miasta stołecznego Warszawy. Obiektem zarządza miejska spółka "Zarząd Pałacu Kultury i Nauki" Sp. z o.o.

Wzniesiony jako dar narodu radzieckiego dla narodu polskiego. Oddany do użytku w 1955 wybudowany w trzy lata według projektu radzieckiego architekta Lwa Rudniewa budynek inspirowany jest chicagowskimi i moskiewskimi budowlami. Architektonicznie jest mieszanką art déco, socrealizmu i polskiego historyzmu. Obecnie siedziba wielu firm oraz instytucji użyteczności publicznej, takich jak kina, teatry, księgarnia, kluby sportowe, wyższe uczelnie (m.in. Collegium Civitas), instytucje naukowe oraz władz Polskiej Akademii Nauk.

Organizowane są tu także różnego typu wystawy i targi, m.in. od 1958 Międzynarodowe Targi Książki. Mieści się w nim sala konferencyjno-widowiskowa na 3000 osób (tzw. Sala Kongresowa), Muzeum Techniki, Muzeum Ewolucji PAN oraz Pałac Młodzieży wraz z basenem. Do początku lat dziewięćdziesiątych mieścił się tam Wydział Matematyki Uniwersytetu Warszawskiego (m.in. piętro 12).

Przed głównym wejściem (od strony ul. Marszałkowskiej) znajdują się dwie rzeźby: Adama Mickiewicza dłuta Stanisława Horno-Popławskiego oraz Mikołaja Kopernika autorstwa Ludwiki Nitschowej.

Historia

PKiN wzniesiono "jako dar narodu radzieckiego dla narodu polskiego", a pomysłodawcą jego budowy był Józef Stalin . Projektant architektury wieżowca, Lew Rudniew, chciał, aby był on w stylu polskim, więc objechał różne miasta, m.in. Kraków, Chełmno, Zamość, w celu zgromadzenia potrzebnych informacji i zapoznania się z polską architekturą. Następnie wraz ze swoim zespołem stworzył pięć projektów. Rosjanie uznali, że dla symbolu-dominanty Warszawy odpowiednia będzie wysokość 120 m, ale ulegli namowom pełnomocnika ds. budowy pałacu i zarazem naczelnego architekta Warszawy Józefa Sigalina – ostatecznie przyjęto, że pałac będzie miał 187 m (z iglicą 230 m).

Budowa gmachu trwała od 2 maja 1952 do 22 lipca 1955, a pracowało przy niej ok. 3500 robotników radzieckich. Mieszkali oni w wybudowanym specjalnie dla nich na warszawskich Jelonkach osiedlu z kinem, stołówką, świetlicą i basenem. W czasie budowy w wypadkach przy pracy zginęło 16 Rosjan. Przygotowując teren pod planowaną budowę pałacu wyburzono bądź rozebrano resztki 190 kamienic mieszczących około 1000 mieszkań^{[potrzebne źródło]}. Jeszcze przed ukończeniem budowy, dwa dni po śmierci Józefa Stalina, 7 marca 1953 wspólną uchwałą Rady Państwa i Rady Ministrów PRL nadano budynkowi nazwę Pałac Kultury i Nauki imienia Józefa Stalina. Pod uchwałą podpisali się Bolesław Bierut (Prezes Rady Ministrów) i Aleksander Zawadzki (Przewodniczący Rady Państwa). Zakładała ona również, że na placu przed pałacem zostanie wzniesiony pomnik Stalina. Ogłoszono konkurs, który nie przyniósł zadowalających rezultatów – nawet wyróżniający się projekt Xawerego Dunikowskiego wzbudził niesmak partyjnych decydentów. Ostatecznie pomnika nigdy nie ustawiono.

Budynek miał początkowo jasną fasadę, która jednak z czasem zszarzała. Fasada została wykonana ze spieków pustaków ceramicznych w kolorze piaskowca produkowanych w fabryce na Uralu. Detale budynku, płaskorzeźby wykonano z wapienia, piaskowca i granitu. W czasie budowy pałacu oraz z okazji jego otwarcia polska ekipa nakręciła kolorowe filmy a zagraniczni fotoreporterzy tacy jak Paul Almasy z Francji wykonali kolorowe fotografie dzięki czemu znany jest wygląd czystego, nowego pałacu kultury oraz jego ogromnych drewnianych i nie szczerniałych jeszcze okien. W 1956 rozpoczęła się seria samobójczych skoków z tarasu widokowego na 30 piętrze, na wysokości 114 metrów – najpierw skoczył Francuz, po nim jeszcze siedmiu Polaków. Po tych incydentach zdecydowano się na założenie krat na tarasie. W sylwestrową noc 2000 na wieży pałacu odsłonięty został drugi co do wielkości w Europie zegar – jego cztery tarcze mają średnice po 6 metrów. Jest to zarazem drugi najwyżej położony zegar wieżowy na świecie (po zegarze na NTT DoCoMo Yoyogi Building w Tokio), sponsorem była Telekomunikacja Polska SA.

Teraźniejszość

PKiN widziany od dołu

Socrealistyczna rzeźba na fasadzie PKiN. Oprócz nazwisk Marx, Engels, Lenin widać miejsce po skutym nazwisku Stalin

PKiN wciąż budzi żywe emocje wśród mieszkańców Warszawy, chociaż ma swoich licznych zwolenników, szczególnie wśród młodszego pokolenia warszawiaków. Przeciwnicy dalszej obecności tej budowli w stolicy uważają budynek za symbol radzieckiej dominacji nad Polską, wskazując iż rozpoczęto jego budowę w latach najgłębszego stalinizmu, gdy Polska była całkowicie podporządkowana ZSRR. Pojawiały się koncepcje zasłonięcia go biurowcami, utworzenia w nim Muzeum Komunizmu "Socland" (koncepcja Czesława Bieleckiego, Andrzeja Wajdy i Jacka Fedorowicza), a nawet zburzenia "kosmicznej osi przebijającej serce stolicy". Zwolennicy uważają jednak, że budynek pełni obecnie wiele użytecznych funkcji, wpisał się już w krajobraz miasta i pozostanie w nim trwale obecny, stając się symbolem i najbardziej rozpoznawalnym obiektem w Warszawie.

Kwestia zabudowy otoczenia PKiN

Planowane jest zabudowanie otoczenia pałacu. W 2006 Rada Warszawy przyjęła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego otoczenia pałacu, przeprowadzono też konkurs na projekt gmachu Muzeum Sztuki Nowoczesnej przy ulicy Marszałkowskiej. W 2007, po wyborach samorządowych, rozpoczęto opracowywanie nowego planu zagospodarowania, z wyższą zabudową. Nowy plan Rada Warszawy uchwaliła w listopadzie 2010.

Kwestia uznania PKiN za zabytek

PKiN podczas żałoby narodowej po śmierci Jana Pawła II

PKiN w 2011

2 lutego 2007 PKiN został wpisany do rejestru zabytków decyzją p. o. Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Warszawie Macieja Czeredysa. Decyzja ta wywołała sprzeciw grupy 70 osób ze świata kultury, nauki i mediów, które 30 marca 2007 wystosowały do Prezydenta RP protest: "List do prezydenta w sprawie Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie" prośbą o interwencję i spowodowanie cofnięcia decyzji mazowieckiego konserwatora zabytków o uznaniu Pałacu Kultury i Nauki (PKiN) w Warszawie za zabytek. List podpisali m.in. Erazm Ciołek, Krzysztof Kąkolewski, Michał Kulenty, Emil Morgiewicz, Barbara Niemiec, Maciej Pawlicki, Jan Pietrzak, Jan Pospieszalski i ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski. Zdaniem autorów protestu konserwator nie miał prawa podjąć takiej decyzji gdyż, jak napisali: "PKiN nie jest bowiem tylko "zabytkiem". Jest symbolem zniewolenia Polski przez sowieckie imperium, jest znakiem upokorzenia narodu polskiego i wyrazem pogardy dla – de facto – okupowanego w latach PRL "prywislianskogo kraja".

Sygnatariusze listu twierdzą w nim, że sprawę dalszej przyszłości PKiN "należałoby rozpatrzyć w toku dyskusji w szerokim gronie, być może w Sejmie i Senacie, a może nawet – w referendum". Przypominają także, nawiązując do okresu zniewolenia Polski przez ZSRR w latach 1945-1989, że znajdująca się na obecnym placu Piłsudskiego w Warszawie cerkiew – uznawana za symbol władzy cara i polityki rusyfikacji prowadzonej przez Imperium Rosyjskie w okresie zaborów, została rozebrana po odzyskaniu w 1918 niepodległości przez Polskę.

Decyzji o wpisaniu PKiN do rejestru zabytków byli także przeciwni eksperci i architekci z Komitetu Architektury i Urbanistyki PAN, którzy w załączonej opinii skierowanej do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, jeszcze przed wydaniem przez niego decyzji, stwierdzili: "Gmach pałacu w sensie jego koncepcji jest zaprzeczeniem architektonicznej racjonalności we wszystkich jej aspektach ekonomicznych, technicznych, estetycznych i urbanistycznych".

Postanowienie Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z 2 lutego 2007 skrytykowało także zrzeszające historyków i pracowników naukowych UJ stowarzyszenie Inicjatywa Małopolska im. Króla Władysława Łokietka. Jej członkowie nazwali dzień wpisania PKiN do rejestru zabytków "czarnym dniem polskiej kultury", stwierdzając jednocześnie, iż: "Decyzja ta oznacza, że PKiN zostanie na stałe objęty prawną klauzulą nienaruszalności. Pomnik architektury kolonialnej ZSRR w centrum stolicy Polski będzie już na zawsze świadczył o tym, że diaboliczny plan Stalina i Mołotowa, aby poprzez symbolikę architektoniczną Pałacu zsowietyzować mentalność Polaków urodzonych pod radziecką okupacją powiódł się"

Inicjatywa Małopolska im. Króla Władysława Łokietka jeszcze 19 stycznia 2007 wystosowała do Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego memoriał: "Sprzeciw wobec planowanego wpisania Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie na listę zabytków" w którym przedstawiła swój krytyczny stosunek do pomysłu uznania PKiN za obiekt zabytkowy.

Wpisanie Pałacu na listę zabytków odebrane zostało pozytywnie przez część środowisk historyków sztuki, m.in. przez Juliusza Wendlandta z Krajowego Ośrodka Badań i Dokumentacji Zabytków i prof. Irenę Huml z Instytutu Sztuki PAN. Decyzję o wpisaniu Pałacu na listę zabytków poparł również szef Społecznej Rady Ochrony Dziedzictwa Kulturowego przy prezydencie Warszawy, profesor Andrzej Tomaszewski: "To wybitny przykład architektury socrealizmu. Nawet w dawnym Związku Radzieckim trudno znaleźć obiekty równie wysokiej klasy. We wnętrzach znajdziemy dzieła polskich artystów: malarstwo ścienne, meble projektowane m.in. przez Jana Bogusławskiego, ceramiczne żyrandole i szklane kinkiety z polskich hut".

Zwolennikiem PKiN jako zabytku jest także architekt Stefan Kuryłowicz: Pałac Kultury i Nauki spełnia warunki, żeby znaleźć się w rejestrze zabytków. Czy tego chcemy, czy nie jest przestrzenną ikoną Warszawy, obecną na pocztówkach, zdjęciach, filmach i w programach telewizyjnych. Przykre jest dla mnie tylko to, że nie udało nam się stworzyć nic konkurencyjnego. Główną zaletą Pałacu jest jego skala, bo takich obiektów nie ma na świecie wiele. Nie do powtórzenia są także detale jego wykończenia. To symbol starej epoki i powinien być pod ochroną, nawet jeśli kojarzy się z Sowietami.

W tej sprawie wypowiadał się również znany polski varsavianista Jarosław Zieliński: To wyjątkowy budynek ze względu na ogromnie wartościowe wyposażenie. Bez wpisu do rejestru w lawinowym tempie ubywało ciekawych elementów. Na przykład z głównego hallu zniknęła rzeźba mężczyzn ze sztandarem. Wnętrza pałacu przypominają mi blichtr pierwszych wczesnokapitalistycznych drapaczy chmur w Nowym Jorku albo Chicago. Jednak żaden z nich nie przypomina już Pałacu Kultury, bo wszystkie zostały zmodernizowane".

Profesor Marek Budzyński, architekt i urbanista powiedział: Ja lubię ten budynek, jestem pełen uznania dla jego niezwykłej jakości funkcjonalnej. Uważam też, że relikty bardzo złego okresu w naszej historii należy zachowywać ku pamięci, szczególnie jeżeli tak znakomicie się przydają. Niechęć do Pałacu Kultury jest dla mnie absurdalna. Przecież podobne stoją w Nowym Jorku. Pałac Kultury wprawdzie przez Moskwę, ale właśnie z Ameryki do nas zawędrował.

Należy wziąć pod uwagę, że Pałac Kultury stanowi – obok dzielnicy MDM – jedyny zachowany w całości przykład architektury realizmu socjalistycznego w Warszawie i stał się wyrazistym dokumentem okresu pierwszej połowy lat pięćdziesiątych.

Mało znany jest fakt, że przed II wojną światową, w 1934 architekt Juliusz Nagórski zaprojektował i zaprezentował w Muzeum Narodowym w 1936 prezydentowi Mościckiemu i prezydentowi miasta Starzyńskiemu projekt 200 m wieżowca art deco (z nadajnikiem radiowym na szczycie) łudząco podobnego do powojennego Pałacu Kultury i Nauki o nazwie "Wieża Niepodległości". Przeznaczono dla niej miejsce na dzisiejszym Rondzie Waszyngtona. Wiedzę o projekcie Juliusza Nagórskiego w trakcie projektowania Pałacu Kultury i Nauki mogli mieć tylko polscy architekci współpracujący z Lwem Rudniewem. Jak pokazała historia największy wpływ na ostateczny kształt i wysokość Pałacu Kultury mieli właśnie polscy architekci (współpracownicy Rudniewa) wychowani i wykształceni w skrajnie antykomunistycznej II Rzeczypospolitej Polskiej. Fotografia z 1936, Muzeum Narodowe w Warszawie, makieta "Wieży Niepodległości" (public domain photo): http://img.audiovis.nac.gov.pl/PIC/PIC_1-U-8484-2.jpg

Pałac Kultury i Nauki w sztuce

PKiN nocą

Kontrowersyjna budowla przez wiele lat inspirowała wielu polskich twórców literackich i filmowych – pojawia się niemal w każdym filmie, którego akcja toczy się w Warszawie. W "Małej apokalipsie" Tadeusza Konwickiego góruje nad miastem jako posępny symbol komunizmu i dominacji ZSRR nad schorowanym PRL – to na jego schodach główny bohater ma dokonać samospalenia. W trzeciej części sensacyjnego serialu telewizyjnego "Ekstradycja" W. Wójcika podziemia Pałacu były siedzibą oponentów komisarza Halskiego. Sam wieżowiec w ostatnim odcinku miał stać się celem potężnego zamachu terrorystycznego, przygotowanego przez prawicowe bojówki paramilitarne, jednakże komisarz Halski niemal w ostatniej chwili zneutralizował ładunek umieszczony w jego podziemiach. Zburzenie obiektu "udało się" natomiast we wcześniejszej komedii "Rozmowy kontrolowane". Wydostający się spod gruzów bohater filmu, Ryszard Ochódzki, komentuje ten fakt krótkim: To się odbuduje. Pałac Kultury i Nauki ukazany jest również w polskich filmach "Miś", "Hacker", oraz w japońskim filmie animowanym "Sky Crawlers" reżyserii Mamoru Oshii.

Transmitowane programy

Jako najwyższy budynek w Warszawie PKiN wykorzystano już w 1956 do emisji sygnałów radiowych. W 1974 na PKiN zainstalowano specjalną radiolinię dosyłającą program radiowej jedynki do RCN w Konstantynowie. Antenę tej radiolinii zdemontowano dopiero w 2004 r. Obecnie z RTCN PKiN nadają następujące stacje:

Programy telewizyjne

LP	Program	Właściciel	Częstotliwość	Kanał	Moc nadajnika	Polaryzacja	Uwagi
1	TVP1	Telewizja Polska S.A.	207,25 MHz	10	0,5 kW	pozioma	od 15 października 2008
2	TVP Info/ TVP Warszawa	Telewizja Polska S.A.	471,25 MHz	21	3 kW	pozioma	od 26 września 2008, od 3 października 1997 do 4 lipca 2003 nadawał tu TVN, od maja 2006 do 10 lipca 2007 testy DVB-H
3	TV Puls	Telewizja PULS Sp. z o.o.	487,25 MHz	23	3 kW	pozioma	od 26 września 2008
4	TVP2	Telewizja Polska S.A.	511,25 MHz	26	3 kW	pozioma	od 26 września 2008
5	TV4	Polskie Media S.A.	551,25 MHz	31	3 kW	pozioma	od listopada 2008, od 1992 do 29 sierpnia 1994 na tej częstotliwości Nowa Telewizja Warszawa
6	TVN	TVN S.A.	575,25 MHz	34	3 kW	pozioma	od 26 września 2008, 26 i 27 października 2007 nadawane były na tej częstotliwości testy DVB-H
7	Polsat	Telewizja Polsat S.A.	663,25 MHz	45	3 kW	pozioma	od 26 września 2008, od 31 października 2007 do 25 września 2008 nadawane były na tej częstotliwości testy DVB-H

Od 22 lipca 2008 TVN, Polsat, TV 4, Puls, kanały TVP oraz emisja DVB-T (od listopada 2008), są nadawane z masztu na PKiN, jak również z masztu w Łazach.

Programy radiowe

LP	Program	Właściciel	Częstotliwość	Moc nadajnika	Polaryzacja	Uwagi
1	Radio Bajka	Bajka - Fundacja na Rzecz Rozwoju Dzieci	87,8 MHz	0,1 kW	pionowa
2	Radio Maryja	Prowincja Warszawska Zgromadzenia O.O. Redemptorystów	89,0 MHz	1 kW	pionowa	od 23 grudnia 2003
3	Radio WAWA	International Communication Sp. z o.o.	89,8 MHz	0,5 kW	pionowa	od 2 czerwca 2008
4	PR4	Polskie Radio S.A.	92,0 MHz	0,2 kW	pionowa	od około października 1992 do 31 marca 1995 Radio dla Ciebie, od 1 kwietnia 1995 do 31 maja 2007 PR1, od 1 czerwca 2007 do 25 maja 2008 Polskie Radio Bis, od 26 maja 2008 do 1 sierpnia 2010 Polskie Radio Euro
5	PR1	Polskie Radio S.A.	92,4 MHz	0,1 kW	pionowa	od 16 do 30 września 2005 nadawało tu Radio Copernicus
6	Radio VOX FM Warszawa	NADAWCA Sp. z o.o.	93,3 MHz	1 kW	pionowa	od 14 sierpnia 2002 do 21 września 2005 nadawało tu Radio Plus Warszawa, od 22 września do 30 października 2005 Radio Łagodne Przeboje Warszawa
7	Antyradio	SPECTRUM FM Sp. z o.o.	94,0 MHz	1 kW	pionowa	od 1 lipca 2002 do 1 czerwca 2005 nadawało tu Radio 94
8	RMF MAXXX Mazowsze	Radio Mazowsze Sp. z o.o.	95,8 MHz	0,5 kW	pionowa	od 10 czerwca 1995 do stycznia 2003 Radio Mazowsze, od stycznia 2003 do 1 sierpnia 2006 Rock Radio Mazowsze, od 2 sierpnia 2006 do 30 sierpnia 2007 Radio Mazowsze
9	Radio Plus Warszawa	Fundacja Radio Plus - Centrum	96,5 MHz	10 kW	pionowa
10	TOK FM	INFORADIO Sp. z o.o.	97,7 MHz	0,15 kW	pionowa	od 18 marca 1998 do 30 listopada 1998 Inforadio
11	RMF Classic	Opera FM Sp. z o.o.	98,3 MHz	0,1 kW	pionowa
12	PR3	Polskie Radio S.A.	99,1 MHz	0,1 kW	pionowa
13	Radio Złote Przeboje	IM 40 Sp. z o.o.	100,1 MHz	1 kW	pionowa
14	Radio dla Ciebie	Polskie Radio - Regionalna Rozgłośnia w Warszawie "Radio dla Ciebie" S.A.	101,0 MHz	10 kW	pionowa
15	Planeta FM	FM Radio Jazz Sp. z o.o.	101,5 MHz	0,2 kW	pionowa
16	Radio PiN	Agencja Wydawniczo-Marketingowa "MEDIABANK" S.A.	102,0 MHz	0,5 kW	pionowa
17	Radio Kolor	MFM Sp. z o.o.	103,0 MHz	1 kW	pionowa
18	Roxy FM	ROM Sp. z o.o.	103,7 MHz	0,2 kW	pionowa
19	Eska Rock	Radio ESKA ROCK	104,4 MHz	0,5 kW	pionowa
20	PR2	Polskie Radio S.A.	104,9 MHz	2,5 kW	pionowa
21	Radio Eska Warszawa	Radio ESKA S.A.	105,6 MHz	3,2 kW	pionowa
22	Radio Warszawa	Diecezja Warszawsko-Praska	106,2 MHz	1 kW	pionowa
23	Chilli ZET	Radiostacja Sp. z o.o.	106,8 MHz	0,2 kW	pionowa	od 6 grudnia 2008
24	Radio Zet	Radio ZET Sp. z o.o.	107,5 MHz	10 kW	pionowa	od kwietnia 1997

Polskie Radio Program 1, Polskie Radio Program 3 oraz RMF FM nadają ponadto z masztu radiowego w Raszynie/k. Warszawy (nadajniki tych stacji na Pałacu Kultury są jedynie ich uzupełnieniem).

Programy telewizyjne - cyfrowe

Wieża i zegar PKiN

Skład multipleksu	Częstotliwość	Kanał	Moc nadajnika	Polaryzacja	Kompresja
MUX 1 TVP1 TVP2 TVP Info/TVP Warszawa Polo TV Eska TV ATM Rozrywka TV TTV	770 MHz	58	3 kW	pozioma	MPEG-4
MUX 2 Polsat Polsat Sport News TV Puls TVN TVN 7 TV 4 TV6 TV Puls 2 (plansza kontrolna)	690 MHz	48	3 kW	pozioma	MPEG-4
MUX 3 TVP 1 TVP 2 TVP Info/TVP Warszawa TVP Info/TVP Łódź TVP Kultura TVP Historia TVP Polonia	746 MHz	55	2,5 kW	pozioma	MPEG-4
TEST Polsat HD	538 MHz	29	2 kW	pozioma	MPEG-4
TEST TVN Warszawa	730 MHz	53	0,87 kW	pozioma	MPEG-4

Programy radiowe - cyfrowe (emisja testowa)

Skład multipleksu	Częstotliwość	Kanał	Moc nadajnika	Polaryzacja	Kompresja
Multipleks radiowy PR1 PR2 PR3 Polskie Radio Euro RMF FM RMF Classic Radio ZET Chilli ZET TOK FM Radio Dla Ciebie Radio Eska Radio Maryja	190,64 MHz	7	2 kW	pozioma	DAB+

Dane techniczne

Makieta PKiN

• konstrukcja budynku: rama stalowa, wewnętrzny trzon stalowy, fundament skrzynkowy żelbetowy
• wysokość: 230,68 m – do wierzchołka iglicy, 187,80 – bez iglicy 167,68 m – bez "korony"
• liczba pięter: 42
• liczba pomieszczeń: 3288
• całkowita powierzchnia pomieszczeń: 123 084 m²
• kubatura: 817 000 m³
• zużycie energii elektrycznej: równe 30-tysięcznemu miastu
• elewacje częściowo z płyt ceramicznych w kolorze ciemnoróżowym – renowacja elewacji to koszt ok. 20 mln zł^{[potrzebne źródło]}
• wymiana okien to koszt 6 mln zł^{[potrzebne źródło]}
• spółka PKiN zatrudnia w budynku 330 osób – dysponuje własnymi elektrykami, hydraulikami, tapicerami

Literatura

• Olgierd Budrewicz, Wieżowiec zwany Pałacem, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 55-60
• Anna Demska, Oświetlenie w Pałacu Kultury i Nauki, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 118-137
• Anna Frąckiewicz, Sala Kongresowa, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 144-160
• Dobrosława Grzybowska-Lewicka, Pałac Kultury i Nauki jako obiekt kultowy PRL-u, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 33-36
• Edward Hardt, Budowa Pałacu Kultury i Nauki – historia, technologia, wydarzenia, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 38-48
• Anna Bogusz: Budowa PKiN. Warszawa: PWN, 1975. 
• Edward Hardt, Spotkanie z gigantem, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 23-32
• Irena Huml, Pałac w guście epoki, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 106-117
• Lech Isakiewicz, Pałac? Ma się dobrze!, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 49-54
• Jerzy Jasiuk, Technika budowy – wzorowa pozornie czy rzeczywiście, [w:] "Renowacje i zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 37
• Róża Krzywobłocka-Laurów, Kamieniarka Pałacu Kultury i Nauki, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 62-83
• Zbigniew Laurów, Drewno w Pałacu Kultury i Nauki, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 84-105
• Anna Maga, Wybrane meble biur i gabinetów Pałacu Kultury i Nauki, [w:] "Renowacje i Zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 138-143
• Bogusław Mansfeld, Dar jako pomnik. Pałac Kultury i Nauki im. Józefa Stalina [w:] Acta Universitatis Nicolai Copernici. Nauki Humanistyczno-Społeczne. Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo, z. 23 (278), 1994, s. 87-95 [1]
• Maria Wojtysiak, Remonty i modernizacje w Pałacu Kultury i Nauki – zabytku epoki socrealizmu, [w:] "Renowacje i zabytki" nr 3 (15) 2005, s. 162-167

Linki zewnętrzne

Informacje w siostrzanych projektach

 Ilustracje i media  w Wikimedia Commons
 Cytaty  w Wikicytatach

• Oficjalna strona PKiN
• Kolekcjonerska strona o PKiN
• PKiN na Warszawikii
• Dane techniczne w serwisie skyscraperpage.com
• rzeźby PKiN w portalu sztuka.net
• Wieżowce Warszawy – Pałac Kultury i Nauki