Tworzenie książki (wyłącz)
 Dodaj tę stronę do książki Pokaż książkę (0 stron) Proponowane strony

Pałac Tarnowskich w Tarnobrzegu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Zamek Tarnowskich w Tarnobrzegu
Obiekt zabytkowy nr rej. A-908 z 29.04.1975 oraz 209/A z 4.06.1984
Zamek Tarnowskich w Tarnobrzegu. Elewacja frontowa (2006).
Zamek Tarnowskich w Tarnobrzegu. Elewacja frontowa (2006).
Państwo  Polska
Miejscowość Tarnobrzeg
Adres ul. Sandomierska 27, 39-400 Tarnobrzeg[1]
Styl architektoniczny neogotyk (1830-1927)
neobarok - stan obecny
Architekt Franciszek Maria Lanci (1830)
Wacław Krzyżanowski (1931)
Rozpoczęcie budowy XV w. (lub wcześniej)[2]
Ukończenie budowy XV w.
Pierwszy właściciel Ossolińscy od XV wieku
Kolejni właściciele Tarnowscy (1522-1945)
Skarb Państwa od 1945
Położenie na mapie Polski
Poland location map.svg
"Zamek Tarnowskich w Tarnobrzegu"
Zamek Tarnowskich w Tarnobrzegu
50°34′46″N 21°40′32″E / 50.57944, 50.57944Na mapach: 50°34′46″N 21°40′32″E / 50.57944, 50.57944
Strona internetowa

Pałac Tarnowskich, właśc. Zamek Tarnowskich w Dzikowie (obecnie dzielnica Tarnobrzega), Zamek Dzikowski – XV-wieczny zespół zamkowy głównej linii rodziny magnackiej Tarnowskich.

Spis treści

[edytuj] Historia

Budowa zamku została zapoczątkowana w XV wieku jako wieżowy dwór obronny. W XVII i XVIII wieku został adoptowany przez rodzinę Tarnowskich i przebudowany. Do zamku dodano system fortyfikacji bastionowych. W 1830 roku zamek został ponownie przebudowany na rezydencję – muzeum w stylu neogotyku, według projektu architekta Franciszka Marii Lanciego.

Tarnowscy zgromadzili w zamku wielkie zbiory dzieł sztuki, bibliotekę i archiwum.

Information icon.svg Osobny artykuł: Zbiory dzikowskie.

Od 1834 roku w zamku przechowywano słynną kolekcję Tarnowskich, na którą składały się zbiory malarstwa europejskiego XVI-XVIII wieku, biblioteka (z rękopisem Pana Tadeusza autorstwa Adama Mickiewicza) i archiwum rodowe, a także liczne pamiątki narodowe.

Pożar zamku[3]
W wyniku bardzo dużych mrozów instalacja wodociągowa w zamku zamarza. Służba od pewnego czasu stara przywrócić jej sprawność ogrzewając rury lampami benzynowymi. Wieczorem po kolejnych nieudanych próbach udają się na spoczynek. Tuż po północy 21 grudnia 1927 roku, służący robi obchód całego budynku, ale nie zauważa tlącego się na strychu ognia.
Płomienie dostrzega prawdopodobnie ok. 3 nad ranem służąca, która budzi mieszkającego w zamku wraz ze swoją rodziną, bibliotekarza i nauczyciela w położonym nieopodal gimnazjum, Michała Marczaka. Zdając sobie sprawę z zagrożenia dla bezcennych zbiorów kultury narodowej, które znajdują się w zamkowej bibliotece, stara się je ratować z pomocą służby, a potem także zaalarmowanych mieszkańców Dzikowa oraz uczniów gimnazjum, w którym uczył. Przybyła straż pożarna z powodu zamarzniętych hydrantów stara się ugasić pożar śniegiem.
Zbiory znajdujące się w bibliotece stara się ocalić 18 osób, w większości uczniowie gimnazjum, a wraz z nimi porucznik Mastalski oraz Alfred Freyer, lekkoatleta, ośmiokrotny mistrz Polski i 14-krotny rekordzista kraju w biegach na długich dystansach.
Płonący strop biblioteki zapada się zabijając 8 osób w tym Freyera. Kilka minut później komendant policji zarządza bezwzględną ewakuację z budynku. Część bezcennych zbiorów udaje się uratować.
W czasie pożaru właściciel zamku, hrabia Zdzisław Jan Tarnowski przebywał w Krakowie, natomiast jego matka, wówczas 90-letnia Zofia z Zamoyskich Tarnowska pozostała w Dzikowie i została uratowana z płonącego zamku.

W 1931 roku zamek odbudowano, obiekt otrzymał formy neobarokowe. Wokół zamku założono w XIX wieku rozległy park krajobrazowy.

W 1972 roku w zamkowych piwnicach odnaleziono kolekcję cennych sreber, która została następnie przewieziona do zamku w Łańcucie[4].

Do roku 2007 mieściło się tutaj Technikum Rolnicze.

W 2011 roku zakończył się gruntowny remont zamku, przystosowujący go do funkcji muzealnej. Przeprowadzone zostały renowacje piwnic oraz poddasza i zaadaptowane pod sale muzealne.

Z inicjatywy prezydenta Tarnobrzega, Norberta Mastalerza, od sezonu 2010/2011 klub tenisa stołowego KTS Tarnobrzeg będzie nosił nazwę KTS Zamek Dzikowski Tarnobrzeg. Zmiana nazwy klubu ma na celu promocję Zamku Dzikowskiego w Tarnobrzegu[5].

[edytuj] Muzeum Historyczne Miasta Tarnobrzega

Information icon.svg Osobny artykuł: Muzeum Historyczne Miasta Tarnobrzega.

Od 2011 roku zamek jest główną siedzibą Muzeum Historyczne Miasta Tarnobrzega, natomiast jego dotychczasowa siedziba została przekształcona w Muzeum Polskiego Przemysłu Siarkowego (będące jego oddziałem).

[edytuj] Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Dane kontaktowe (pol.). mhmt.pl. [dostęp 2011-07-20].
  2. ↑ http://www.mhmt.pl/historia-zamku.html Zarys historii architektury zamku
  3. ↑ Włodzimierz Kalicki. Pamięć w płomieniach. „Gazeta Wyborcza (Duży Format)”, 2011-12-22. 
  4. ↑ www.zamki.res.pl. [dostęp 2012-01-06].
  5. ↑ Zamek Dzikowski w nazwie pingpongowego klubu (pol.). sportowefakty.pl, 2011-07-19. [dostęp 2011-07-20].

[edytuj] Linki zewnętrzne

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Pałac_Tarnowskich_w_Tarnobrzegu&oldid=31419194”
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj
W innych językach

Polecamy: Pozycjonowanie, wózki dziecięce, Kino domowe, Viagra, Kredyty