Pachnotka zwyczajna (Perilla frutescens) – gatunek rośliny jednorocznej z rodziny jasnotowatych. Nazywany jest także pachnotką uprawną, pachnotką brazylijską i perillą zwyczajną. Pochodzi z obszaru Indii, Chin, Japonii, Półwyspu Indyjskiego i Indochin. Jako uciekinier z uprawy lub gatunek zawleczony rozprzestrzeniła się również gdzieniegdzie poza tymi rejonami[2]. Jest uprawiana w wielu krajach świata.
[edytuj] Morfologia
- Pokrój
- Roślina jednoroczna oleista, pachnąca.
- Łodyga
- Silnie rozgałęziona, dorastająca do 1 m wysokości.
- Liście
- Szerokojajowate, zaostrzone, grube, owłosione, o brzegach grubopiłkowanych, pachnące.
- Kwiaty
- Białe, drobne, w niby-okółkach, zebrane w kłosokształtne kwiatostany. Mają dzwonkowaty, 5-ząbkowy kielich, prawie kolistą dwuwargową koronę, 1 słupek i 4 pręciki.
- Owoce
- Rozłupnia rozpadająca się na 4 rozłupki, zawierające 25-53% oleju.
[edytuj] Zastosowanie
- W Chinach, Japonii, Korei, Indiach uprawiana jest od dawna jako roślina oleista. Z nasion otrzymuje się tzw. olej perilla, wykorzystywany głównie do celów technicznych (np. w przemyśle lakierniczym) oraz w kosmetyce i lecznictwie, gdyż zawiera znaczne ilości cennych kwasów tłuszczowych omega-3.
- W Japonii odmiany; czerwona – Perilla frutescens var. crispa f. purpurea (akajiso) oraz zielona – Perilla frutescens var. crispa f. viridis (aojiso) stosowane są jako przyprawa pod nazwą shiso. Używa się liści, pączków oraz kwiatów. Liście czerwonego shiso używane są do farbowania umeboshi, solonych i marynowanych moreli japońskich, które mają działanie oczyszczające na przewód pokarmowy. Zielonej odmiany używa się do przybierania sashimi, sushi, tempury i sałatek. Starożytne chińskie teksty medyczne, opisują shiso jako antidotum na zatrucia toksynami rybimi.
- Jest uprawiana w wielu krajach świata jako roślina ozdobna, w Polsce jako roślina pokojowa.
Przypisy
[edytuj] Bibliografia
- Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1989. ISBN 83-09-00256-4.
Dodaj tę stronę do książki
Pokaż książkę (0 stron)
Proponowane strony
Zdjęcia i grafiki w Commons
