| Parafia Świętej Trójcy | |
| Państwo | |
| Siedziba | Będzin |
| Data powołania | XIII wiek |
| Wyznanie | katolickie |
| Kościół | rzymskokatolicki |
| Diecezja | sosnowiecka |
| Dekanat | będziński |
| Kościół | Trójcy Przenajświętszej |
| Proboszcz | ks. Andrzej Stępień |
| Wezwanie | Trójcy Świętej |
| Wspomnienie liturgiczne | obchodzone w pierwszą niedzielę po Zesłaniu Ducha Świętego |
| Na mapach: | |
| Strona internetowa | |
Parafia Świętej Trójcy w Będzinie – parafia rzymskokatolicka w dekanacie będzińskim diecezji sosnowieckiej.
Obecnie jest jedną z najmniejszych parafii w Będzinie. Według dokumentów parafialnych parafia liczy 3633 wiernych.
Spis treści |
Parafia sięga swoimi początkami XIII wieku, choć analiza wezwania kościoła parafialnego poprzez analogie z innymi parafiami w Polsce mogłyby sugerować znacznie starszy bowiem już XI-XII-wieczny rodowód parafii. Ta pierwsza parafia mogła zostać zniszczona podczas najazdu tatarskiego w 1241, lub 1259 roku. Odrodzenie kościoła (początkowo zapewne drewnianego) pod tym samym wezwaniem nastąpiło zapewne jeszcze w ciągu XIII wieku.
Pierwsza historyczna wzmianka o kościele i parafii pochodzi z 1308 roku. Stało się to przy okazji opłat tzw. świętopietrza. Znany jest także pleban z tego okresu o imieniu Goćwin. Do 1331 roku parafia należała do dekanatu sławkowskiego, następnie do dekanatu bytomskiego.
Murowana świątynia zostaje zbudowana na rozkaz Kazimierza Wielkiego w 1363 roku. Był to kościół w stylu gotyckim, jednonawowy, prostokątny, z wysoką kwadratową wieżą. W ciągu następnych wieków kościół był kilkakrotnie rozbudowywany.
W 1560 parafia i miasto przeżyło ciężkie chwile, kiedy kościół św. Trójcy został siłą zajęty przez arian z Ogrodzieńca pod przewodem Jana Firleja. Zginął wtedy broniący świątyni z krzyżem w ręku miejscowy pleban. Kościół został zamieniony na zbór, a katolicy zostali zmuszeni do uczęszczania do odległego o kilka kilometrów kościoła św. Stanisława w Czeladzi. Nie mogąc się doczekać zwrotu kościoła mieszczanie rozpoczęli budowę za murami miasta nowego kościółka pod wezwaniem Tomasza Becketa.
Silnie zdewastowany kościół św. Trójcy wrócił do katolików na skutek interwencji królewskiej dopiero w 1564 roku. Jego odbudowa trwała aż do 1601 roku.
W 1589 roku w będzińskiej parafii przy okazji paktów będzińsko-bytomskich o zrzeczenie się roszczeń Maksymiliana Habsburga do tronu polskiego gościł kardynał Hipolit Aldobrandini, późniejszy papież Klemens VIII.
W czasie wojen szwedzkich w XVII wieku kościół został poważnie zniszczony. Jego odbudowa nastąpiła w 1660 roku w stylu barokowym. Obniżono wówczas znacznie wieżę kościelną.
W końcu XVIII wieku do kościoła, dzięki fundacji rodziny Mieroszewskich dobudowana została kaplica Matki Boskiej Częstochowskiej. W 1888 roku z drugiej południowej strony świątyni została zbudowana kaplica Serca Pana Jezusa.
W latach 1938-1970 proboszczem parafii Św. Trójcy był Mieczysław Zawadzki, który wsławił się tym, że w dniu 8 września 1939 roku śmiałą decyzją zgodził się na otwarcie ogrodu kościelnego dla uciekających przed Niemcami Żydów. Za czyn, który uratował życie wielu mieszkańcom miasta został po wojnie odznaczony medalem "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata".
| Lp. | Imię i nazwisko | Lata urzędowania |
|---|---|---|
| 1. | Stanisław z Nowej Góry (zm. 1524) | 1511-1524 |
| 2. | Andrzej z Kostrzynia | 1524-1571 |
| 3. | Maciej Magnuski | 1571 |
| 4. | Wacław Dębieński (Dembienski) | 1581-1584 |
| 5. | Andrzej Bujakowski | 1584 |
| 6. | Stanisław Rutkowski | 1596-1615 |
| 7. | Tomasz Uliński (zm. 1618) | 1615-1618 |
| 8. | Jan Łagiewnicki (zm. 1623) | 1618-1623 |
| 9. | dr Samuel Kalina | 1623 |
| 10. | Jakub Siemianowski (zm. 1626) | 1626 |
| 11. | Marcin Krajewski | 1626-1650 |
| 12. | Stanisław Grigerowic (zm. 1689) | 1650-1689 |
| 13. | Jan Kotulecki (zm. 1712) | 1689-1712 |
| 14. | Wojciech Ciołkowicz (zm. 1734) | 1712-1734 |
| 15. | Jan Woźniakowski | 1734? – ok. 1749-1750 |
| 16. | Michał Kwiatkowski | 1750-1778 |
| 17. | Szczepan (Stefan) Rokossowski | 1778 – po 1795 |
| 18. | Wawrzyniec Hachulski (1758-1838) | 1800 – 1838 |
| 19. | Piotr Spira (1789-1848) | 1838-1848 |
| 20. | Tomasz Łatkiewicz (administrator) | 1848-1848 |
| 21. | Franciszek Wiśniewski (zm. 1861) | 1849-1861 |
| 22. | Antoni Witmański (administrator) | 1860-1861 |
| 23. | Ludwik Czerniański | 1861-1871 |
| 24. | Leopold Dobrzański h. Sas (1831-1903) | 1872-1903 |
| 25. | Teodor Czerwiński (1841-1937) | 1903-1905 |
| 26. | Walenty (Jan) Kubicki | 1905-1908 |
| 27. | Andrzej Hałaciński | 1908-1911 |
| 28. | Aleksander Bubel | 1912-1915 |
| 29. | Bronisław Piasecki | 1916-1924 |
| 30. | Antoni Zimniak (1878-1943) | 1924-1929 |
| 31. | Tadeusz Peche (1882-1937) | 1930-1937 |
| 32. | Wincenty Mieczysław Zawadzki (1894-1975) | 1937-1970 |
| 33. | Wacław Wiciński (1927-2003) | 1970-1978 |
| 34. | Kazimierz Szwarlik (1925-2006) | 1978-2000 |
| 35. | Andrzej Stępień | od 2000 |
Sklepienie w bocznej nawie