| Phuwiangosaurus | |
Kość udowa |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | zauropsydy |
| Podgromada | diapsydy |
| Nadrząd | dinozaury |
| Rząd | dinozaury gadziomiedniczne |
| Podrząd | zauropodomorfy |
| Infrarząd | zauropody |
| (bez rangi) | Titanosauriformes |
| Rodzaj | Phuwiangosaurus Martin, Buffetaut & Suteethorn, 1994 |
| Gatunki | |
|
|
Phuwiangosaurus – rodzaj zauropoda z grupy Titanosauriformes żyjącego we wczesnej kredzie na terenach współczesnej Azji. Został opisany w 1994 roku przez Valérie Martin i współpracowników w oparciu o niekompletny szkielet pozaczaszkowy odkryty w dolnokredowej formacji Sao Khua w Phu Wiang w północno-wschodniej Tajlandii[1]. Holotyp jest kompletny w zaledwie 10%, jednak w 1993 roku na tym samym stanowisku odnaleziono dwa kolejne kręgi, które prawdopodobnie należą do tego samego osobnika, co holotyp[2]. W innych lokalizacjach w formacji Sao Khua odkryto wiele innych szczątków Phuwiangosaurus[3], w tym m.in. bardzo dobrze zachowany, kompletny w około 60% szkielet osobnika młodocianego obejmujący również szczątki czaszki, niewystępujące u holotypu[4].
Liczne odkryte skamieniałości pozwoliły na zrekonstruowanie schematu wzrostu Phuwiangosaurus. Analizy histologiczne kości długich sugerują, że młode zauropody rosły bardzo szybko do osiągnięcia 1/4 lub 1/3 maksymalnych rozmiarów. Później tempo wzrostu spadało, jednak wciąż było stosunkowo wysokie do momentu osiągnięcia dojrzałości płciowej. Ustalenie, kiedy zwierzę dojrzewało płciowo, nie jest możliwe, gdyż ślady wzrostu występują jedynie w korze zewnętrznej. Na podstawie analiz histologicznych przeprowadzonych na innych zauropodach szacuje się, że następowało to pomiędzy 10. a 15. rokiem życia lub jeszcze wcześniej. Dojrzałe płciowo osobniki wciąż rosły – szacowana maksymalna długość kości udowej wynosi około 140 cm. Hipotezę tę wspiera fakt, że największa z przebadanych kości mierzyła 110 cm długości i nie wykazuje śladów zatrzymania wzrostu, co sugeruje, że należała do osobnika, który nie osiągnął maksymalnych rozmiarów[5]. Dorosły Phuwiangosaurus był średniej wielkości zauropodem – prawdopodobnie mierzył około 15–20 m długości[3][4].
Wielu autorów uznawało Phuwiangosaurus za bazalnego tytanozaura bardziej zaawansowanego niż brachiozaur, lecz mniej niż malawizaur[6][4]. Pod względem morfologii czaszki i zębów Phuwiangosaurus jest podobny do nemegtozaura[3][4], dlatego sugerowano jego przynależność do rodziny Nemegtosauridae[3]. Jedyna przeprowadzona dotąd analiza kladystyczna uwzględniająca nowy materiał kopalny Phuwiangosaurus sugeruje jednak, że rodzaj ten jest bazalnym przedstawicielem kladu Titanosauriformes[2].
|
|||||||
|
|||||||||||||||||||||