Pisa (dopływ Narwi)

Pisa
Widok na rzekę Pisę z mostu drogowego w Piszu
Lokalizacja	Europa Polska
Źródło	w Piszu , Jezioro Roś
Ujście	Narew na wysokości Nowogrodu
Długość	80 km
Powierzchnia zlewni	4 500 km²
Rzeki Polski

Pisa (niem. Pissa) – rzeka III rzędu w północno-wschodniej Polsce, dopływ Narwi.

Pisa jest prawym dopływem Narwi, leżącym w dorzeczu Wisły. Jest drogą wodną łączącą Wielkie Jeziora Mazurskie z Narwią na jej 337 kilometrze. Długość całkowita rzeki wynosi ok. 80 km, a z częścią żeglowną jezior mazurskich 142 km. Powierzchnia całkowita dorzecza rzeki wynosi ok. 4 500 km².^{[potrzebne źródło]}

Pisa wypływa z systemu Wielkich Jezior Mazurskich, początek bierze w jeziorze Roś w Piszu (szerokość koryta wynosi tam ok. 20 m), przemierza wschodnią część Puszczy Piskiej (koryto ma tam ok. 34 m) oraz Równinę Kurpiowską i jako prawy dopływ wpada do Narwi na wysokości Nowogrodu. Najważniejszym bezpośrednim dopływem jest Kanał Turośl, inne dopływy to: Rybnica, Rudna, Pisza Woda, Wincenta i Skroda.

W listopadzie 1982 roku Ośrodek Badań i Kontroli Środowiska w Łomży zakwalifikował Pisę do rzek o I klasie czystości.^{[potrzebne źródło]}

Ciekawostką jest to, iż jest to jedyna rzeka w tej części Europy, która płynie od początku do końca w kierunku południowym.

Główne rzeki wpływające do systemu Wielkich Jezior Mazurskich i zasilające Pisę: Krutynia, Orzysza, Święcek, Wężówka.

Szlak kajakowy

Pisa jest typową rzeką nizinną. W partii środkowej przepływa przez tereny podmokłe, łąkowe. Na całej swej długości jest szlakiem żeglownym. Dość głęboka (1 - 1,8m), najpłytsze przejścia ma przy ujściu do rzeki Narwi. Na całym odcinku rzeka wije się i silnie meandruje. Na całej długości średni spadek wody wynosi 32 cm na kilometr. Przepłynięcie rzeki z Pisza do Nowogrodu zajmuje 2 - 3 dni.

Początek szlaku to jezioro Roś, następnie mijamy:

• most kolejowy w Piszu - rzeka ma tu ok. 15-20m
• most drogowy żelbetowy w ciągu ulicy Tadeusza Kościuszki - blisko centrum miasta, nieco dalej mostek dla pieszych
• most drogowy żelbetowy w ciągu dróg krajowych nr 58 i 63
• Zakłady "Sklejka-Pisz Paged S.A."
• ujście rzeczki Szparki
• zerwany most blisko nieistniejącej wsi Wilki i przepompownię wody
• nasyp drogi i most na drodze lokalnej prowadzącej do wsi Pogobie Średnie
• most żelbetowy w Jeżach
• nasyp po obu stronach rzeki, prawdopodobnie pozostałość po nieistniejącym moście
• drewniany most drogowy o ciekawej ale niezbyt stabilnej konstrukcji, przed mostem ujście rzeczki Wincenty
• zabudowania wioski Kozioł i las sosnowy
• most żelbetowy w Koźle
• uregulowane ujście rzeki Rybnicy, szerokie na ok. 5 m, połączone ze szlakiem Krutyni
• most żelbetowy we wsi Ptaki; tu rzeka spokojna, szeroka nawet do 30m, płynie pośród rozległych łąk, z brzegami porośniętymi trzciną i kępami krzewów i drzew
• ujście szerokiej na ok. 5 m uregulowanej rzeki Turośl
• drewniany most z elementami szyn stalowych we wsi Cieciory
• most żelbetowy na wysokim nasypie w Dobrymlesie. Za wsią nurt rzeki dużo szybszy, brzegi bardziej podmyte i trudno dostępne. Brzegi zaczynają porastać łozy. Szerokość nurtu nieco mniejsza.
• ujście rzeki Skrody
• most w Morgownikach
• ujście Pisy do Narwi. Na wprost miasto Nowogród.

Zobacz też

• Pisa

Bibliografia

W. Brenda, D. Serafin Piskie ścieżki Rowerowe Informator Turystyczny, Urząd Miejski w Piszu